Tajne sestara Bronte isplivale nakon vijeka

G.S.
Tajne sestara Bronte isplivale nakon vijeka

Lijepe vijesti za ljubitelje pisane riječi stižu iz Londona, jer će “izgubljena biblioteka” britanske književnosti biti ponuđena u julu na onlajn aukciji, a najveću pažnju izazvale su rukom pisane pjesme Emili Bronte.

Odabrani dijelovi ove biblioteke bili su izloženi početkom juna u Njujorku, a u julu će biti predstavljeni u Londonu i Edinburgu. Aukcija će biti obavljena onlajn između drugog i 13. jula.

Naime, pjesme Emili Bronte rukom pisane kasnije su izdate u okviru zbirke pjesama sestara Bronte, njihovog prvog objavljenog djela. Ta zbirka je označila početak tragično kratke, ali munjevite književne karijere Šarlot, Emili i En Bronte.

Predmeti porodice Bronte dramatično se pojave niotkuda i svaki put obraduju publiku. Tako je na iznenađenje svih iskrslo pravo blago porodičnih rukopisa, koje je čitav vijek bilo van očiju javnosti, a koje će se naći na aukciji u “Sadebisu”, kao dio legendarne “izgubljene biblioteke” britanske književnosti.

Među najznačajnijim predmetima nalazi se 31 pjesma Emili Bronte, sa Šarlotinim ispisanim komentarima. Njihova vrijednost procijenjena je na 1.3 i 1.8 miliona dolara. Pjesme su nastale u februaru 1844. i ne samo da je sačuvan stih, onako kako ga je Emili pisala svojom rukom, već je ta zbirka kasnije odigrala ključnu ulogu u lansiranju karijera sve tri sestre. Emili je svoje pjesme pisala u tajnosti, bez namjere da ih objavljuje, ali legenda kaže da je 1845. Šarlot slučajno nabasala na njih i da je smatrala da su izvrsne. To potvrđuje i činjenica da je na dnu rukopisa dopisala: “Nikada ništa bolje nije napisano”. Emili je na kraju odlučila da ih objavi u prvoj zbrci poezije triju sestara koje su se potpisale pseudonimima Karer, Elis i Akton Bel.

Iako su prodata samo dva primjerka zbirke, to je podstaklo sestre da počnu da pišu i romane, koji će vremenom postati senzacija i pokrenuti nagađanja o pravim autorima iza pseudonima.

Kler Harman, autorka knjige “Šarlota Bronte: Ognjeno srce”, smatra da se priča sestara Bronte zahuktala zahvaljujući tim Emilinim pjesmama.

Materijali pisani Emilinom rukom su naročito rijetki. Nije sačuvan njen rukopis za “Orkanske visove”, a do danas su preživjela samo dva njena pisma. Na aukciji u “Sadebisu” biće i neki dnevnički zapisi koje su Emili i En napisale jedna drugoj za rođendan. Ima i pisama iz 1840. najmanje poznatog člana porodice, brata Branvela Brontea, sa stihovima upućenim Hartliju Kolridžu, sinu pisca, književnog kritičara i filozofa Samjuela Tejlora Kolridža, u kojima piše o svojoj nikad ispunjenoj književnoj ambiciji.

Tu je i ilustrovana “Istorija britanskih ptica”, puna zapisa njihovog oca Patrika Brontea. Naime, u prvim scenama Šarlotine “Džejn Ejr”, Džejn lista baš ovu knjigu i traži u njoj bjekstvo od svoje sive svakodnevice. U stvarnom životu djeca su je koristila da vježbaju crtanje, dok je Patrik dopisivao praktične informacije koja vrsta živine je kog ukusa i od koje je najbolje jelo. Pronađen je i vodič za pospremanje kuće koji je Šarlot napisala kćerki porodičnih prijatelja koja se doselila kod njih kao posluga. U ponudi su i prva izdanja “Agnes Grej” En Bronte i Emilini “Orkanski visovi”.

Honresfildska biblioteka

Privatna kolekcija knjiga i rukopisa, poznata i kao Honresfildska biblioteka, koju su brižljivo sakupljala dvojica viktorijanskih preduzetnika, a koja je tridesetih godina prošlog vijeka nestala sa javne scene, sadrži više od 500 rukopisa, pisama, rijetkih prvih izdanja i druge vrijednosti brojnih kultnih autora. Među njima su rukopisi Voltera Skota za “Roba Roja”, “Prvu svaštaru” Roberta Bernsa.

© AD "Glas Srpske" Banja Luka, 2018., ISSN 2303-7385, Sva prava pridržana