DOBROVOLjAČKA ULICA (2) - Napad na vojnike naredili Izetbegović i Ganić

Svi visoki politički i vojni funkcioneri tadašnje Republike BiH bili su potpuno upoznati sa masakrom nad vojnicima JNA, koji se desio u maju 1992. godine, o čemu svjedoče i dijelovi iz transkripta sjednice ratnog Predsjedništva, održane 4. maja 1992. godine, dan nakon masakra.

Prema stenogramu te sjednice, koja je u posjedu agencije Srna, tadašnji ministar policije Alija Delimustafić je, obraćajući se prisutnim, direktno optužio Ejupa Ganića da je vodio akciju.

“Ovu akciju, koju je Ganić vodio juče bez znanja Ministarstva odbrane i Ministarstva unutrašnjih poslova sa predsjednikom Izetbegovićem - to su vaše akcije. Vas dvojice. Akciju je vodio dvojac Ganić - Izetbegović. U toj akciji poginula su četiri oficira, dva teško ranjena... i jedan naš. Zato će neko vjerovatno odgovarati... Ganić se juče odlučuje na akciju, a nije obišao front - rekao je Delimustafić.

Izetbegović: Gdje se to vršilo, Doko?

A ministar odbrane tadašnje Republike BiH Jerko Doko obavijestio je, dan poslije masakra u Dobrovoljačkoj, predsjedavajućeg ratnog Predsjedništva Aliju Izetbegovića da je vidio ljude koji su u Komandi tučeni, izmlaćeni i isprebijani.

Doko: Evo gore u Komandi. Pazite, ja se s tim uopšte ne mogu složiti kao čovjek. 173 čovjeka su tu. Pazite, kada razmišljamo ovako - prije smo morali postaviti stvar. Da nam vojska kaže - ako se izvuče ta komanda (misli se na komadu JNA) i pobjegne nam dolje, ona će odozdo komandovati i fino nas uništiti ovdje. Ovako to vojnički nije mudro. Anarhija je bila. (…)

Ja ne znam jeste li dogovorili da oni izađu odozgo, u toj koloni, 173 čovjeka. Ako niste, mi ih imamo pravo uhvatiti onda. Od toga kako su sada obavljeni razgovori, noćas i jutros, 33 čovjeka, starješine i građanska lica su se izjasnila da se vrate Kukanjčevim jedinicama, a 139 vojnika i građanskih lica neće ni da ide njima, ni da ostane sa nama. Samo jedan oficir se izjasnio da priđe u TO.

Izetbegović: Samo mi reci je li pritisaka na njih bilo prije toga? Možda mnogi nisu ni smjeli, znaš: misle - pobiće nas itd.

Doko: Ja ne znam, ja sam vidio neke ljude tako unakažene da nisam mogao to više gledati.

Izetbegović: Ko je to uradio?

Doko: Ne bih htio ja, neka komandant priča o tome...

Jasno je da je cilj izjava iz Sarajeva da su napadi na JNA u aprilu i maju u Sarajevu 1992. godine, a posebno zločin u Dobrovoljačkoj, izvršile “pojedinačne grupe” i da nije bilo organizovane vojske - pokušaj da se odgovornost za taj napad prebaci na direktne izvršioce i od odgovornosti sačuvaju komandanti i naredbodavci.

“Patriotska liga” i beretke

Međutim, svi dokumenti i izjave koje su sami davali medijima demantuju ih i jasno govore o tome da je Teritorijalna odbrana (TO) tadašnje Republike BiH, kao jedinstvena vojna organizacija, proglašena u aprilu i da je ustanovljena jedinstvena komanda koja je išla iz Predsjedništva BiH do vojne komande TO, koja je objedinjavala “Patriotsku ligu” i “Zelene beretke”, koje više nisu bile samostalne jedinice.

Armija BiH je upravo zbog toga kao svoj dan slavila 15. april, dan kada je 1992. godine zvanično osnovana od jedinica Teritorijalne odbrane, “Patriotske lige” i “Zelenih beretki”. Nakon Dejtonskog sporazuma, zajedno sa Hrvatskim vijećem odbrane, transformisana je u Vojsku Federacije BiH.

Prvi komandant Armije Republike BiH ili TO BiH bio je Hasan Efendić, a Sefer Halilović bio je komandant Operativnog štaba. Na ovo mjesto imenovan je kao komandant “Patriotske lige” koja je ušla pod jedinstvenu komandu Armije. Zamjenici komandanta bili su Jovan Divjak i Stjepan Šiber.

Preteča Armije BiH bila je “Patriotska liga” koja je, prema bošnjačkim izvorima, formirana u Sarajevu godinu prije priznanja nezavisnosti BiH i godinu prije početka rata, u martu 1991. godine.

Prema vlastitoj izjavi (“Oslobođenje” od 4.9.1992), Munib Bisić, tada pomoćnik ministra odbrane Republike BiH, sa Sulejmanom Vranjom i još nekim licima, napisao je Uputstvo o organizaciji i djelovanju na terenu, oslanjajući se uglavnom na ljude iz Stranke demokratske akcije, a u maju 1991. godine organizacija je dobila naziv “Patriotska liga”.

U njenom osnivanju i organizovanju učestvovali su i Sefer Halilović (kasnije načelnik Generalštaba Armije RBiH) i Rusmir Mahmutćehajić - visoki funkcioner SDA.

Prema izjavi Alije Izetbegovića za list “Ljiljan” od 14.12.1994. godine - juna 1991. godine, uoči početka rata u Sloveniji i Hrvatskoj, SDA je organizovala veliki skup “odgovornih ljudi na kome je formiran Savjet za nacionalnu odbranu koji je rukovodio radom 'Patriotske lige'“.

Safet Halilović u svojstvu predsjednika Gradskog odbora SDA Sarajevo izjavio je u listu “Ljiljan” od 15.6.1994. godine:

“SDA je stvorila Patriotsku ligu i druge formacije koje su poslužile kao jezgro buduće državne vojske. U svemu, uloga predsednika Alije Izetbegovića i njegovih najbližih saradnika bila je u svim fazama odlučujuća - od organizacije, naoružavanja, međunarodne podrške i pomoći”... 

 (Nastaviće se)

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.