Od objekta do subjekta

U savremenoj političkoj stvarnosti malo je prostora za iluzije. Svako ko želi da opstane i bude uvažen mora jasno da zna šta želi, šta brani i dokle je spreman da ide u toj demokratskoj borbi.

U tom kontekstu, nastojanja Republike Srpske da ojača svoj međunarodni položaj i afirmiše svoj suverenitet, dat joj Dejtonskim sporazumom, nisu slučajnost, već logičan nastavak jedne duge političke reakcije sa jasnim ciljem - očuvanja prava na sopstveno odlučivanje.

Iz tog ugla, spoljnopolitičko djelovanje Republike Srpske nije improvizacija, već svjesna strategija da postane faktor koji se ne može zaobići. Jednostavno rečeno - ako postojiš politički, moraš postojati i u komunikaciji sa onima koji utiču na globalne tokove. To nije stvar izbora, već nužnosti i političkog opstanka.

Kada je riječ o odnosima sa SAD, oni su ranije bili teški i kompleksni. Međutim, u novije vrijeme vidljiva je promjena. Došlo je do promjene narativa u Vašingtonu. Sve je više onih koji u SAD razumiju ustavnu poziciju Republike Srpske i spremni su da je sagledaju bez predrasuda, uz uvažavanje njenog političkog subjektiviteta.

U širem kontekstu, ovaj proces nije izolovan. On je dio mnogo većeg sudara dva koncepta koji danas oblikuju Evropu i svijet. S jedne strane je koncept suvereniteta - ideja da narodi i političke jedinice sami odlučuju o svojoj sudbini, nadležnostima i pravcu razvoja. S druge strane je koncept globalizacije i integracija, koji podrazumijeva prenos dijela nadležnosti na nadnacionalne strukture.

Ta tenzija više nije teorija, već svakodnevna politička realnost. Vidljiva je u izborima, u odlukama vlada, u krizama koje potresaju pojedine države i u načinu na koji se definiše uloga nacionalnih institucija. Upravo zato se politika Republike Srpske uklapa u taj širi trend kao izraz suverenističkog pristupa koji insistira na pravu da se ima sopstveni glas. Republika Srpska danas pokazuje da razumije međunarodni kontekst i da u njemu ne želi da bude pasivan posmatrač, već aktivan učesnik koji brani svoje interese.

U Sarajevu, koje godinama insistira na političkim i institucionalnim pokušajima razvlašćivanja Republike Srpske, često uz podršku dijela međunarodnih aktera i globalističkih politika, danas se osjeća izvjesno zatečeno stanje. Taj osjećaj zatečenosti dodatno je pojačan činjenicom da se globalne okolnosti mijenjaju, te da u svijetu dolazi do preispitivanja dosadašnjih pristupa i odnosa snaga. Upravo u takvom ambijentu, u kojem se geopolitičke karte iznova miješaju, očigledno je da dio političkih struktura u Sarajevu još ne uočava razmjere tih promjena.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.