Hod po ivici gladi

Prosječna plata koja u Republici Srpskoj iznosi 1.698 KM zvuči stabilno samo na papiru i u zvaničnim statističkim izvještajima. Tu su i nadležni da se često pohvale kako taj prosjek iz mjeseca u mjesec raste, te kako dobro stojimo u ekonomskom i svakom drugom pogledu.

Međutim, najnoviji podaci Poreske uprave brutalno ruše taj iluzorni prosjek, jer čak 63 odsto zaposlenih, odnosno skoro 185.000 radnika na domaćem tržištu, uopšte ne doseže taj iznos. Hiljade njih zvanično preživljavaju na iznosima ispod zakonskog minimalca, odnosno mjesečno zarađuju manje od 1.000 maraka. Prema zvaničnim podacima, takvih radnika u Srpskoj ima više od 14.000.

U današnje vrijeme, kada poskupljuje sve od hrane u prodavnicama do enormnog skoka komunalija teško je preživjeti i sa pomenutim iznosom prosječne plate, a kamoli sa manje od 1.000 maraka. Kakvu računicu u preživljavanju ima tih 14.000 radnika, samo oni znaju. Oni su definitivno eksperti u preživljavanju.

I dok oni iz dana u dan biju bitku kako da kupe hljeb, mlijeko i još koju namirnicu, poslodavci nastavljaju da zloupotrebljavaju određene pragove najniže plate pa su zakonski minimum pretvorili u maksimum. Preko toga ne daju. Ta praksa domaćih gazda nije od juče. Znaju i nadležni da ona hara preduzećima koja inženjere i tehničare plaćaju kao da su nekvalifikovana radna snaga, dok sa druge strane profiti i dividende lete u nebo.

Poražavajući su i podaci da trgovački centri, koji na dnevnom nivou mijenjaju cijene na policama, ostvaruju dobit veću od milijardu maraka, dok su oni koji rade za kasama zvanično prijavljeni na crkavicu. Slična je situacija i u ugostiteljstvu, gdje konobari dijele sudbinu trgovaca, gazde im dio plate daju u koverti da bi ih zadržali.

I kontrolni organi znaju da je tako, ali se prave da ne vide i ne čuju. Sa druge strane često slušamo priču da je siva ekonomija svedena na minimum i da nema plate u koverti, ali zvanični podaci to oštro demantuju. Znaju nadležni istinu, ali niko od njih neće izaći i javno reći da na hiljade zaposlenih u Republici Srpskoj radi za crkavicu.

Sa druge strane, medije sedmično bombarduju saopštenjima o investicionim rekordima i stabilnosti, dok se prećutkuje da je zaduženost građana vjerovatno takođe na istorijskom maksimumu. Oni koji plasiraju takve ružičaste slike nalaze se na samom vrhu piramide zarada, svjesno ignorišući većinu zaglavljenu između realnih troškova života i zakonskog minimuma. Sve dok se o stvarnim problemima i pukom preživljavanju ćuti, biće nam dobro, ali samo u friziranim izvještajima i političkim nastupima zvaničnika.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.