Uloški ustanak ne smije da se zaboravi

ULOG - U Ulogu, u opštini Kalinovik, prošlog ponedjeljka, na Malu Gospojinu, obilježene su 144 godine od Uloškog ustanka iz 1882. godine.

Prema programu obilježavanja, služena je liturgija u Crkvi Svetog Vasilija, nakon čega je kod spomen-ploče služen pomen svim poginulim u oslobodilačkim ratovima, gdje su predstavnici boračkih organizacija Nevesinja i Kalinovika položili cvijeće.

Pozdrav prisutnima i uvodne riječi dao je Milan Vujović, učitelj u penziji.

Prisutnima se obratila praunuka harambaše Pera Tunguza, Nataša Gligorić, koja je dala istorijski osvrt na događaj, te pjesnik i publicista Petar Aškraba Zagorski, koji vodi porijeklo iz porodice vođa ustanka.

Nataša Gligorić, praunuka hajdučkog harambaše Pera Tunguza, jednog od vođa Uloškog ustanka, izjavila je za „Glas Srpske“ nakon obilježavanja ove izuzetno važne godišnjice ustanka bitnog za srpski narod ma gdje on bio da joj je milo što su se i ove godine okupili u Ulogu da odaju počast ovom značajnom istorijskom događaju u kome su Srbi i muslimani zajednički nastupali protiv neprijatelja - austrougarske okupacione vlasti.

-Slogan njihove borbe je bio „Za krst časni i vjeru Muhamedovu“. Ovim ustankom je spriječena Austrougarska da preko Raške nastavi prodor prema jugoistoku Balkanskog poluostrva. Ustanak je pokazao da Austrougarska, uprkos vojnoj nadmoći, nije u stanju da konačno riješi pitanje Bosne i Hercegovine u svoju korist, a da je lokalno stanovništvo uvijek spremno da izađe na megdan i mnogo nadmoćnijem neprijatelju, u težnji da brani slobodu, dostojanstvo i nacionalni ponos - istakla je Gligorić.

Gligorić je napomenula da se nada da će nadležni u Republici Srpskoj, kao i u opštinskoj vlasti Nevesinja i Kalinovika, shvatiti značaj Uloškog ustanka, te da će ga i institucionalno pomoći i organizovati sa svoje strane, tako da ovo obilježavanje ne bude samo stvar dobre volje, energije i aktivnosti pojedinih entuzijasta i patriota.

-Svakako, ljubavi prema zavičaju predaka nam nikada ne manjka, ali bi bilo lijepo da obilježavanje Uloškog ustanka dobije i neki zvaničan okvir, jer svojim istorijskim značajem to i zaslužuje - poručila je Gligorić.

Uloški kraj u srednjem vijeku bila je tema obraćanja pjesnika i publiciste Petra Aškrabe Zagorskog, a narodni guslar Radivoje Radović izveo je odlomke iz poeme „Morinski vrhovi“ Anđelka Nikitovića.

Nakon toga održano je narodno druženje u zgradi bivše osnovne škole.

- Ovom prilikom je Udruženje Kalinovčana iz Trebinja poklonilo ikonu Majke Bogorodice Crkvenoj opštini Ulog - otkrila je „Glasu“ Nataša Gligorić.

U večeri između 10. i 11. januara 1882. godine oko 5.000 srpskih ratnih dobrovoljaca Hercegovine diglo se na ustanak protiv Austrougarske okupacije Bosne i Hercegovine.

Ustanak je nazvan Druga nevesinjska puška (hercegovačko-bokeljski ustanak).

Cilj ustanka bio je da pravoslavni Srbi oslobode Foču, a Srbi muhamedanske vjeroispovijesti Sarajevo. Cilj je bio i stvoriti slobodni koridor ka Raškoj oblasti i Srpskoj Zeti.

Oko 3.000 dobrovoljaca pokušalo je osloboditi Foču. Komandant srpskih ratnih dobrovoljaca bio je Pero Tunguz, a član Saveza dobrovoljaca Kraljevine (danas Udruženje ratnih dobrovoljaca 1912-1918. njihovih potomaka i poštovalaca) Srbije od njenog osnivanja 1903.

Učestvovao je kao dobrovoljac u Prvom svjetskom ratu, iako u poznim godinama.

Ustanak je krvavo ugušen u aprilu 1882. godine.

Spomenik hajdučkom harambaši i serdaru zagorskom i nevesinjskom Peri Tunguzu nalazi se na Morinama, na brdu Jakomir, a podigao ga je njegov sin Danilo i porodica Tunguz u znak sjećanja na slavnog pretka i ustaničkog vođu u dvije Nevesinjske puške, prve 1875. protiv Turaka i druge protiv Austrougara 1882. godine.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.