Na snagu stupio Lisabonski sporazum

BRISEL - Lisabonski sporazum stupio je na snagu juče, i to dvije godine poslije njegovog potpisivanja i deset godina otkako se počelo raditi na novom Evropskom sporazumu, javio je Dojče vele.

Kako bi Evropska unija postala bolja i demokratskija te još bolje funkcionisala, ona se novim sporazumom mijenja. Između ostalog, evropski parlament dobija veća ovlašćenja. To znači da ubuduće učestvuje u gotovo svim pitanjima zakonodavstva.

Parlament zajedno sa savjetom Evrope odlučuje o izdacima. Međunarodni ugovori sada trebaju potvrdu Evropskog parlamenta. Broj predstavnika iznosi 754.

Nacionalni parlamenti mogu zaustaviti postupak donošenja zakona Evropske unije ako smatraju da su u suprotnosti načelu da EU ne smije donositi zakone i regulisati nešto što se može bolje regulisati u pojedinim članicama.

Ubuduće postoji evropska građanska inicijativa. Milion evropskih građana iz "znatnog broja zemalja članica" može zatražiti da Evropska komisija predloži odredbu o jednoj temi. Pojedinosti treba još utvrditi - prije svega šta znači "znatan broj članica".

Po prvi put postoji mogućnost da jedna članica napusti Evropsku uniju. Ministarski savjet u kom je zastupljeno 27 vlada odlučuje generalno kvalifikovanom većinom glasova. Jednoglasne odluke potrebne su samo u pojedinim područjima, između ostalog u spoljnoj i bezbjednosnoj politici te kod poreza.

Evropska unija ubuduće ima "ministra spoljnih poslova", a to je Britanka Ketrin Ešton koja nosi službeni naziv "visoka predstavnica Unije za spoljne odnose i bezbjednosnu politiku". Ešton je između ostalog na čelu Savjeta ministara spoljnih poslova EU, ali je ujedno i potpredsjednica Evropske komisije. Ešton vodi i potpuno novu službu evropske diplomatije s gotovo 5.000 službenika koji rade u 130 zemalja svijeta.

Predsjednik

Predsjednik Evropskog savjeta ubuduće će voditi sastanke na vrhu Evropske unije. On će se interno truditi da ostvari konsenzus, a na nivou šefova država i vlada zastupaće Evropsku uniju na međunarodnoj pozornici. Prvi stalni predsjednik Evropske unije je Belgijanac Herman van Rompuj.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.