Molitva i porodica najvažniji za Jermene

Jermenija je jedna od najstarijih zemalja na svijetu koja je postojala još tokom biblijskih vremena i jedna je od šest zemalja predstavljenih u najstarijoj, vavilonskoj mapi svijeta. U ovoj zemlji od oko 3,8 miliona stanovnika smještena je i planina Ararat na koju je nakon potopa stigao Noje sa svojom porodicom i životinjama u drvenoj barci.

Istorija Jermenije je protkana mnogim ratovima i njegovi stanovnici su se uvijek morali braniti od mnogih osvajača, uključujući Mongole, turske Seldžuke, bagdadski kalifat, Ahamenidijevu Persiju i Rimsko carstvo. Zbog svega toga Božić predstavlja izuzetan praznik za Jermene, jer je to praznik mira, kojeg je ovom narodu Bliskog istoka uvijek nedostajao.

Božić se u Jermeniji slavi jedan dan prije srpskog Božića, odnosno na šesti januar, i to nije slučajnost. Jermenija je dugo formirala svoju tradiciju i običaje koji su usko povezani sa antičkom istorijom hrišćanstva. Prije petog vijeka hrišćani u mnogim tradicionalnim zemljama su slavili Božić šestog januara i od svih pravoslavnih zemalja jedino je Jermenija održala tu tradiciju. Oni ovu svečanu proslavu počinju petog januara, sa božićnom večerom, kada se u domove iz crkve donosi oganj, koji simbolizuje svjetlost zvijezde Vitlejema, koja je vodila mudrace prema Hristu. Narednog jutra jermenske porodice odlaze na božićnu liturgiju i sveto pričešće.

Najveća i najposjećenija liturgija se održava u manastiru Ethmijadzinu, koji je inače i najstarija postojeća crkva na svijetu. Ovaj antički manastir je osnovan odmah nakon što su tadašnji Jermeni prihvatili hrišćanstvo tokom vladavine Tiridatesa Trećeg, između 301. i 303. godine.

Poslije liturgije slijedi veliko blagosiljanje vode, uz pomoć Svetog pisma, krsta i svetih riječi. Zatim se sveta vodica dijeli ljudima koji je koriste za liječenje, kako fizičko, tako i mentalno. Kao i u Srpskoj, Rusiji, Gruziji i ostalim pravoslavnim zemljama, tako je i u Jermeniji Božić porodični praznik koji okuplja porodicu i prijatelje koji se zajedno goste.

Tradicionalno se služi riba, koja je još od antičkih vremena simbol hrišćanstva, a tu je i običaj jedenja pilava, koji predstavlja simbol humanosti i suvo grožđe, simbol izabranika koje je Isus izabrao za svoje sljedbenike.

Na jermenskoj trpezi takođe se nalaze teleća kobasica basturma, supa od jogurta, kao i sarma, koju Jermeni zovu dolma dolma. Božić se slavi i na ulicama gradova i sela gdje se organizuju mnogi koncerti, događaji i božićni sajmovi.

Vjerske škole

Manastir Ethmijadzin je centar jermenskih pravoslavaca i mjesto gdje je smješten Jermeni smatraju svetom zemljom. U njemu se nalazi sjedište Jermenske apostolske crkve, kao i nekoliko vjerskih škola, dok je tokom istorije bio i važan politički i kulturološki centar za Jermene. Manastir, koji je u velikoj mjeri oblikovao identitet Jermenije, 2000. godine uvršten je na UNESKO-ovu listu svjetske baštine.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.