Danas i ovdje:Halal hrana

Piše Mikajlo MITROVIĆ

ORUŽANE snage BiH obeležile su 1. decembra svoj dan. Formirane su konsenzusom sva tri konstitutivna naroda u BiH, te je u njima zastupljen paritet-reciprocitet kako u oblasti personalne politike, tako i u lokacijama-razmeštaju jedinica na teritoriji BiH. Objedinjavanje dotadašnje dve entitetske vojske i dva sistema entitetskih odbrana je bio, po ocenama i analizama stranih stručnjaka, jedan od najuspešnijih i najefikasnijih procesa u sprovođenju Opšteg mirovnog sporazuma. Da li je i koliko bio bolan za entitete, možda će pokazati neke buduće analize, ali je sigurno bio težak korak i individualna odluka za starešine i vojnike koji su morali da odu iz mesta službovanja, iz jednog entiteta u drugi, bez obzira na to da li se radi o Srbima, Hrvatima ili Bošnjacima. Međutim, to je cena profesionalizma i profesije. Sem promene mesta službovanja i boravka morali su se prilagoditi novim odnosima, načinu života i rada, oružju, uniformama, činovima, hrani... Pošto su oružane snage sistem koji se gradi, može se očekivati da u njemu, kao i svim velikim sistemima, ima propusta koji mogu biti nenamerni ili namerni. Specifičnost ovog sistema su razlike i u konfesionalnoj pripadnosti, što dodatno opterećuje samo funkcionisanje sistema. Da li zbog toga ili zbog drugih razloga postoji određeno tiho nezadovoljstvo među srpskim i hrvatskim pripadnicima oružanih snaga zbog ponude artikala hrane u vojnim objektima. Tu se, pre svega, misli na nedostatak proizvoda od svinjskog mesa, kao i samog svinjskog mesa, što je inače obaveza u ponudi hrane. Međutim, taj program hrane je zastupljen, kada je teritorija drugog entiteta u pitanju samo u Čapljini i Livnu (gde su stacionirani nacionalni hrvatski bataljoni), te na poligonu Glamoč (opet zahvaljujući Hrvatima). U Sarajevu kao sedištu zajedničke komande u kasarnama tog garnizona, u Travniku, Tuzli, Bihaću nema navedenog programa hrane, ali zato ima hala hrane i hala proizvoda. Inače, "halal" hrana je, prema pisanju časopisa "SAFF", (časopis vehabija u BiH) od 21. septembra 2007. godine definisana kao hrana koja se "...razlikuje od druge hrane po tome što njena priroda, tehnika obrade, rukovanje, upotreba različitih metoda od početka do kraja, uvijek su onakvi kakve odobravaju i preporučuju šerijatski propisi..." U istom tekstu objašnjava se i šta je i "halal proizvod", pa se navodi: "...To je proizvod u čijem sastavu nema nijednog sastojka koji je muslimanima zabranjen za upotrebu. U procesu proizvodnje primjenjuju se zahtjevi halal standarda i ne koriste se zabranjena sredstva i materijali..." Islamska zajednica BiH je u toku 2006. godine formirala i "Agenciju za certificiranje halal kvalitete". Naime, niko naravno nema ništa protiv navedene, verski orijentisane i propisane hrane za bošnjačke pripadnike oružanih snaga, međutim, ako je u pitanju ravnopravnost naroda, onda se svakako moraju poštovati i navike, želje ili potrebe srpskih i hrvatskih pripadnika. Posebno je nedopustivo da se i pri zvaničnim koktelima u okviru oružanih snaga, na teritoriji drugog entiteta, zaobilaze artikli hrane svinjskog porekla, kao recimo pri ceremonijama dočeka ili ispraćaja tzv. NUS jedinice (jedinica za uništavanje minsko-eksplozivnih sredstava). Ta ceremonija se inače održava u kasarni "Safet Zajko" u Sarajevu. Osim hrane, slična neravnopravnost je prisutna i kada je u pitanju snabdevanje oružanih snaga, jer to u 80 do 90 odsto obavljaju firme iz drugog entiteta. Možda bi i tu trebalo uvesti reciprocitet. Uostalom, ako su oružane snage multietničke i multikonfesionalne, onda se i o navedenim problemima mora razmišljati i moraju se rešavati, jer u suprotnom sve navedeno može se tumačiti ili osećati kao majorizacija jednog nad ostala dva naroda u BiH.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.