Izložba „Priča o jednom stručnjaku za knjigu“ svečano otvorena u NUBRS(Foto)

BANjALUKA- U izložbenom salonu Narodne i univerzitetske biblioteke Republike Srpske danas je otvorena izložba „Priča o jednom stručnjaku za knjigu“, kojom ova ustanova obilježava 30 godina od smrti Dušana J. Đonovića, svog najznačajnijeg legatora.

Autorka izložbe Vanja Šmulja predstavila je Đonovića kao bibliotekara, bibliofila i „stručnjaka za knjigu“, a kako je Šmulja navela, posebna pažnja u izložbenoj postavci posvećena je knjigama koje imaju svojstva kulturnog dobra,  staroj knjizi od 16. do 19. vijeka, kao i emigrantskim izdanjima kao rijetkoj knjizi.

Šmulja je objasnila da je Dušan Đonović svoju ličnu biblioteku, na osnovu usmenog naloga supruzi, ostavio NUBRS, tada Narodnoj i univerzitetskoj biblioteci „Petar Kočić“.

-Đonović je bio profesionalni bibliotekar, pravnik, direktor biblioteka fakulteta Univerziteta u Njujorku i pasionirani bibliofil. Njegov otac, Jovan Đonović, bio je političar, diplomata i publicista, jedan od značajnih učesnika političke scene prve polovine 20. vijeka, najpoznatiji po svom odnosu sa generalom Dražom Mihailovićem.

Dušan je 1949. godine, kao pripadnik Ravnogorskog pokreta, za ocem otišao u SAD, gdje je bio politički emigrant, rekla je Šmulja

Za sagledavanje njegovog životnog puta kao i vrijednovanje zbirke koju je kao legat zavještao NUBRS, Šmulja je rekla da je izuzetno značajan istorijski kontekst.

-Drugi svjetski rat stvorio je okolnosti koje su obilovale iskušenjima vojno-političke i moralne prirode kojima državni vrh Kraljevine Jugoslavije nije bio dorastao. Odsustvo jedinstvene vizije, bez koordinacije političkih odluka i djelovanja, i bez shvatanja uloge Kraljevine Jugoslavije na političkoj sceni tadašnje Evrope (koja takođe nije imala određenu jedinstvenu i konkretnu namjeru o upotrebi Jugoslavije prema svojim interesima), stvorilo je okolnosti u kojima je jugoslovenska kraljevska armija odlukom monarha, objavljenom preko Radio Londona, stavljena pod komandu Josipa Broza Tita. Na taj način je prvo skrajnuta s političke scene, zatim gurnuta u ilegalno djelovanje da bi na posljetku bila izbrisana iz zvaničnih tokova nacionalne istorije i udžbenika o njoj. Urođenom antagonizamu mi-oni to je dalo jednu novu dimenziju, koja se najtragičnije očitovala na primjeru srpskog naroda čije nacionalno jezgro je bilo izloženo ideološkim diobama koje ni do danas nisu prevaziđene, rekla je Šmulja.

Uprkos tome što je Đonović najveći dio svog života proveo u tuđem pristaništu, misija očuvanja srpskog nacionalnog bića obilježila je sav njegov život.

-To se prije svega ogleda i u njegovoj ličnoj biblioteci u kojoj su svoje mjesto našle knjige brojnih naših autora koji su dijelili istu sudbinu apatrida. Zapisi i posvete na knjigama, kao i  pisma i poruke koje su u njima ostale, svjedoče o misiji duhovnog Pijemonta, ne samo srpskog, već svih jugoslovenskih naroda, rekla je autorka izložbe.

Postavka će biti otvorena do 10. decembra.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.