Lideri 26 država EU podržali izjavu o pomoći Ukrajini, Orban protiv

BRISEL - Lideri 26 država članica Evropske unije podržali su sinoć tekst o Ukrajini, u kojem se poručuje da je EU posvećena pružanju vojne i finansijske podrške Ukrajini, kao i povećanju pritiska na Rusiju, a zajedničku izjavu nije potpisao mađarski premijer Viktor Orban.

U tekstu, koji se prilaže uz zaključke Evropskog savjeta, potvrđuje se "stalna i nepokolebljiva podrška Evropskog savjeta nezavisnosti, suverenitetu i teritorijalnom integritetu Ukrajine u okviru njenih međunarodno priznatih granica".

Istovremeno se ocjenjuje da ruski rat u Ukrajini ima šire posljedice po evropsku i međunarodnu bezbjednost i, imajući u vodi novi zamah za pregovore, koji bi trebalo da dovedu do sveobuhvatnog, pravednog i trajnog mira, ukazuje na značaj nekoliko principa.

Među ovim principima navodi se da ne može biti pregovora o Ukrajini bez Ukrajine, kao i da ne može biti pregovora koji utiču na evropsku bezbjednost bez učešća Evrope.

- Ukrajinska, evropska, transatlantska i globalna bezbednost su isprepletene - poručuje se u tekstu.

Naglašava se da do bilo kakvog primirja ili prekida vatre može doći samo u okvir  procesa koji vodi ka sveobuhvatnom mirovnom sporazumu i poručuje da svaki takav dogovor mora da  bude  praćen "čvrstim i kredibilnim bezbjednosnim garancijama za Ukrajinu koje doprinose odvraćanju od buduće ruske agresije".

- Mir mora da poštuje nezavisnost, suverenitet i teritorijalni integritet Ukrajine - poručuje se u tekstu.

Dalje se navodi da  postizanje "mira kroz snagu" zahtijeva da Ukrajina bude u najjačoj mogućoj poziciji, sa snažnim vojnim i odbrambenim kapacitetima kao suštinskom komponentom.

- Ovo važi prije, tokom i poslije pregovora o okončanju rata. U tom cilju EU ostaje posvećena, u koordinaciji sa partnerima i saveznicima koji isto misle, da pruži  pojačanu političku, finansijsku, ekonomsku, humanitarnu, vojnu i diplomatsku podršku Ukrajini i njenom narodu, kao i da pojača pritisak na Rusiju, uključujući kroz dalje sankcije i jačanje sprovođenja postojećih mjera, kako bi oslabila njenu sposobnost da nastavi da vodi svoj rat - napominje se u dokumentu.

Najavljuje se i da će EU u 2025. godini obezbijediti Ukrajini ukupno 30,6 milijardi evra i da će nastaviti da pruža "redovnu i predvidljivu finansijsku podršku" toj zemlji.

Pozdravlja se "spremnost država članica da hitno pojačaju napore za rješavanje hitnih vojnih i odbrambenih potreba Ukrajine", posebno isporukom sistema protivvazdušne odbrane, municije i projektila, obezbeđivanja neophodne obuke i opreme za ukrajinske brigade i drugim mogućim potrebama Ukrajine.

Savjet EU se poziva da  brzo unaprijedi rad na inicijativama, posebno inicijativi visoke predstavnice EU,  za koordinaciju povećane vojne podrške EU Ukrajini.

Istovremeno se napominje da je "Ukrajina sposobna da efikasno brani sastavni dio bilo kakvih budućih bezbednosnih garancija".

U tom kontekstu, ističe se da su EU i države članice  posvećene davanju doprinosa obuci i opremanju ukrajinskih oružanih snaga i intenziviranju rada na daljoj podršci i razvoju ukrajinske odbrambene industrije i produbljivanju njene saradnje sa evropskom odbrambenom industrijom.

Navodi se i da su EU i države članice spremne da dodatno doprinesu bezbjednosnim garancijama Ukrajine i poručuje da "bezbjednosne garancije treba preduzeti zajedno sa Ukrajinom, kao i sa istomišljenicima i partnerima iz NATO-a".

Napominje se i da će vojna podrška i bezbjednosne garancije za Ukrajinu biti obezbijeđeni uz puno poštovanje bezbednosne i odbrambene politike određenih država članica i uzimajući u obzir bezbjednosne i odbrambene interese svih država članica.

Ističe se i da će EU intenzivirati podršku reformskim naporima Ukrajine na njenom putu ka članstvu u EU.

Takođe se pozivaju Komisija, Slovačka i Ukrajina da intenziviraju napore u pronalaženju izvodljivih rješenja za pitanje tranzita gasa, uzimajući u obzir zabrinutost koju je izrazila Slovačka.

Fon der Lajen: Mir kroz snagu

Predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen izjavila je da je tokom sastanka Evropskog savjeta predstavila plan o ponovnom naoružanju Evrope i poručila da ako američki predsjednik Donald Tramp želi u Ukrajini "mir kroz snagu",  to je jedino moguće uz podršku EU i njenih država članica.

- Svi želimo mir kroz snagu, pravedan i trajni mir, ali mir iz pozicije snage. U interesu je predsjednika Trampa da ima mir kroz snagu. Ako to želi da postigne jedino je moguće uz podršku EU i država članica jer moraju da budu ispunjeni preduslovi - rekla je Fon der Lajen na konferenciji za novinare u Briselu.

Ona je, nakon sastanka Evropskog saveta, ocijenila da se "danas piše istorija" i poručila da lideri EU odlaze sa tog sastanka "veoma odlučni da osiguraju evropsku bezbjednost" i da djeluju u skladu sa razmjerom, brzinom i odlučnošću koje zahtijeva situacija.

- Odlučni smo da investiramo više,bolje i brže zajedno - poručila je Fon der Lajen.

Istovremeno je ocijenila da se Evropa suočava sa "jasnom i prisutnom opasnošću" i dodala da je predstavila liderima EU plan o ponovnom naoružavanju Evrope, koji predviđa do 800 milijardi evra za ulaganje u odbranu.

- Dogovorili smo, da uz podršku lidera, da će Komisija predstaviti prije narednog redovnog Evropskog savjeta u martu detaljne pravne prijedloge - rekla je Fon der Lajen.

Govoreći detaljnije o planu od pet tačaka, ona je rekla da bi prvi dio plana aktivirao nacionalnu klauzulu o izbjegavanju Pakta o stabilnosti i rastu, koja bi omogućila državama članicama da odmah i značajno ulažu u odbrambenu potrošnju.

Fon der Lajen je podsjetila da se drugi prijedlog odnosi na novi finansijski instrument koji bi obezbijedio 150 milijardi evra kredita za ubrzanje zajedničke nabavke evropske odbrane.

Treći predlog, objasnila je, bio bi dobrovoljan i odnosio bi se na preusmjeravanje više sredstava u odbranu.

Ona je dodala da su lideri EU u Briselu imali tokom ručka važne razgovore sa ukrajinskim predsjednikom Volodimirom Zelenskim o tome kako postići pravedan i trajni mir u Ukrajini.

- Naša podrška ukrajinskim oružanim snagama nikada nije bila hitnija i zato ćemo raditi vrlo blisko sa Ukrajinom i odbrambenom industrijom da osiguramo da su ispunjene potrebe ukrajinske vojske -navela je Fon der Lajen.

Ona je dodala da će, zajedno sa predsjednikom Evropskog saveta Antoniom Koštom, obavijestiti partnere EU o sastanku Evropskog savjeta.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.