Ekološke bombe u istočnoj Evropi

BUDIMPEŠTA - Bujica otrovnog mulja u Mađarskoj je samo jedna od ekoloških katastrofa koje vrebaju u istočnoevropskim zemljama i 20 godina poslije pada "željezne zavjese". Mađarska ekološka katastrofa navodi na pitanje da li su investitori koji su preuzeli fabrike iz komunističke ere učinili dovoljno za bezbjednost tih postrojenja, prenio je AP.

- Ono što je zastrašujuće je to da nismo znali da ovo postoji. Koliko još ima postrojenja koja možda otkucavaju kao tempirana bomba - pita se Andreas Bekham, direktor Dunavsko-karpatskog programa.

Mađarski ekolozi upozoravaju na moguće isticanje crvenog otrovnog otpada iz sedam bazena na oko 100 kilometara od Budimpešte. U njima ima 12 miliona tona crvenog mulja akumuliranog još od 1945. - što je preko deset puta više od količine koja se nedavno izlila.

Fabrika "Borsodhem", na sjeveroistoku Mađarske, izbacuje godišnje 100.000 tona toksina polivinil hlorid (PVC), koji sadrži dioksin - istog otrova koji je ispušten u vazduh prije 34 godine poslije eksplozije u fabrici u Sevezu, što je izazvalo pomor životinja i opustošilo grad.

U susjednoj Slovačkoj velika oblast na istoku zemlje je još kontaminirana polihlorinisanim bifenilima iz komunističke ere.

Alarmirani katastrofom u Mađarskoj bugarski zvaničnici su naredili inspekciju desetina domaćih rezervoara otrovnog otpada.

U Bugarskoj se 1966. srušio zid otpadnog rezervoara postrojenja za preradu olova i bakra. Izliveni toksični mulj je ubio 488 osoba, dok je dobar dio okolnog zemljišta ostao pust.

U Rumuniji je veliko jezero prepuno korozivnog mulja dio pejsaža dunavske luke Tulčea. Povremeno curenje tog otpadnog materijala, kao i zagađenje vazduha, uzrok su sporadičnog pomora riba i ptica.

U Srbiji postoji i ogromna otvorena jama samo 100 metara od Save, s milionima tona ugljenog pepela iz Termoelektrane "Nikola Tesla" u Obrenovcu. U vazduhu iznad ovog grada tokom trećine godine se registruje nezdravo visok nivo ugljene prašine.

U Vranjiću, blizu Splita, prije nekoliko godina zatvorena je fabrika azbesta, ali oko 7.000 kubnih metara otpada pomiješanog s azbestom još nije raščišćeno. Prije dvije godine nivo azbesta u vazduhu je bio tri puta iznad dozvoljenog, a čak i danas po vjetrovitom danu kroz vazduh lete čestice ove kancerogene materije, tvrde mještani.

Dunav, drugi najveći plovni tok u Evropi, koji prolazi kroz sedam istočnoevropskih zemalja, odavno je na udaru ekoloških havarija. Jedan od najgorih incidenata dogodio se 1999. za vrijeme NATO bombardovanja Srbije, kada je cilj bombi bila fabrika đubriva i vinil hlorida, kao i rafinerija nafte u Pančevu, što je imalo za posljedicu oticanje u rijeku toksične mješavine olova, dioksina i drugih hemijskih jedinjenja koja izazivaju rak.

BiH

U BiH dva odlagališta crvenog mulja nalaze se u Biraču kod Zvornika te kod Mostara u mjestu Dobro Selo. I dok je odlagalište kod Zvornika dobro obezbijeđeno, ovo u Mostaru je potencijalna prijetnja za okolinu, prenosi "Dojče vele". U Dobrom Selu uskladišteno je oko 10 miliona tona crvenog mulja. Uskladištila ga je mostarska fabrika "Aluminij", a njegovo eventualno izlivanje značilo bi ekološku opasnost za šire regionalno područje.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.