Niko nema dozvolu za istraživanje nikla na Mokroj Gori

Beograd - Ministarstvo prirodnih resursa, rudarstva i prostornog planiranja potvrdilo je da nijedna kompanija nema dozvolu za istraživanje nikla na Mokroj Gori.

Firma “Serbijan nikl” dobila je rješenje za geološka istraživanja samo na područjima Lipovac kod Aranđelovca i Ruđinci-Veluće na teritoriji opština Vrnjačka Banja i Trstenik, navode u tom ministarstvu.

Beogradske “Večernje novosti” pišu da je nepoznanica ko su dvojica muškaraca koji su, navodno, tvrdili da rade za “Serbijan nikl” i koji su juče sa uređajima došli u zaštićeno područje Mokre Gore da istražuju nikl. Njih su presreli mještani i rendžeri parka prirode “Mokra Gora”.

Iz “Serbijan nikla” negiraju da su u pitanju njihovi radnici i poručuju da već dvije godine istražuju na područjima za koja imaju dozvolu.

U ovoj firmi su potvrdili da planiraju da dozvolu zatraže i za istraživanja na Mokroj Gori, te demantuju da njegova firma ima bilo kakve veze sa “Juropien niklom”, koji je 2004. godine pokušao da pokrene istraživanja na Mokroj Gori.

Direktor Parka prirode “Mokra Gora” reditelj Emir Kusturica najavljuje da će narednih dana krenuti u akciju prikupljanja pola miliona potpisa protiv “niklovanja” države.

Vlada Srbije je 2004. godine izdala dozvolu za istraživanja na Mokroj Gori preduzeću “Dinara nikl” koji je bio u vlasništvu britanske kompanije “Juropien nikl”.

Zbog snažne medijske kampanje i negodovanja stanovništva u januaru 2005. godine rješenje je ukinuto, a Vlada Srbije je donijela uredbu kojom se u okviru Parka prirode Mokra Gora zabranjuje eksploatacija mineralnih sirovina.

Srbija neće olako ići na štetu svojih građana

U Ministarstvu prirodnih resursa, rudarstva i prostornog planiranja Srbije tvrde da se u Srbiji trenutno ne vrši eksploatacija rude nikla, već samo istražne radnje na dvije lokacije i da neće olako dozvoliti bilo kakve aktivnosti koje idu na štetu građana i države.

U ovom ministarstvu su rekli da je dug put do eksplatacije nikla i da su sva prirodna dobra u vlasništvu države Srbije, te da nijedna kompanija nema dozvolu za istraživanje nikla na Mokroj Gori.

Prema njihovim tvrdnjama, postoje rješenja za geološka istraživanja samo na područjima Lipovac kod Aranđelovca i Ruđinci-Veluće na teritoriji opština Vrnjačka Banja i Trstenik.

- Ta rješenja ne uključuju istraživanja na Mokroj Gori - preciziraju u Ministarstvu.

SANU upozorava na opasnosti od nikla

Srpska akademija nauka i umetnosti (SANU) upozorila je nadležne institucije Srbije da odluke o traganju za rudom nikla ne treba donositi bez konsultacija sa naučnim institucijama, kako ne bi došlo do negativnih posljedica po životnu sredinu i zdravlje ljudi, te podsjetila na opasnosti od eksploatacije nikla.

Pozivajući se na naučne argumente, Predsjedništvo SANU u današnjem saopštenju upozorava na moguće “katastrofalne posljedice takvih odluka” i apeluje da treba da se “više misli na očuvanje zdrave prirodne sredine, nego na neizvjesni profit koji bi je, izvjesno, za sva vremena, pretvorio u beživotnu pustinju”.

- Iako smo bili ubeđeni da je opasnost koja je Srbiji pretila od otvaranja rudnika nikla u Mokroj Gori, Lipovici i Vrnjačkoj Banji otklonjena još pre sedam godina, ona se ovih dana ponovo nadvila nad našom zemljom - navodi se u saopštenju.

Iz SANU podsjećaju da je analiza akademika Dragomira Vitorovića iz 2005. godine o posljedicama otvaranja rudnika nikla na teritoriji Mokre Gore pokazala da takva odluka donosi daleko veću štetu nego korist, prenosi RTS.

Navedeno je da već geološka istraživanja u predviđenom obimu ozbiljno ugrožavaju floru i uznemiravaju faunu, narušavaju izgled područja i degradiraju osnovne prirodne vrijednosti i resurse, kao i da eksploatacija sličnih, siromašnih ruda, “pretvara zelene površine u Mjesečeve pejzaže”.

Dodaje se da je tehnički postupak prerade rude nikla uz ispiranje sumpornom kiselinom “prljav i izuzetno opasan”, a opasan je i transport kiseline.

SANU podsjeća da je tada upozoreno na tendenciju u većini razvijenih zemalja da se “prljava tehnologija” prebacuje u nedovoljno razvijene zemlje.

U analizi je navedeno da dosadašnja istraživanja pokazuju da ležišta ruda gvožđa, nikla i kobalta na području Mokre Gore nisu perspektivna i da bi eventualno obogaćivanje rude bilo pogubno za čitav kraj i njegovu okolinu, “jer bi se vazduhom, vodom, saobraćajem, nadaleko raznosili raznovrsni opasni zagađivači životne sredine”.

Tada je zaključeno da bi takav rudnik bio “ekološka bomba”, koja bi Zlatibor, Taru i Šargan pretvorila u “pustinje”, a rijeku Drinu i sve njene pritoke u “mrtve rijeke”.

Na osnovu ove analize tadašnje nadležno ministarstvo povuklo je odluku da preduzeću “Dinara nikl” dozvoli istraživanje na Mokroj Gori, nakon čega je ovo preduzeće odlučilo da radi istraživanje u šumadijskom selu Lipovac, potom u selu Vardište u BiH na granici sa Srbijom, blizu Mokre Gore, ali je odustalo zbog pritiska javnosti.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.