Šta je pokazala najnovija analiza političkih prava Srba u regionu

BEOGRAD - Za Republiku Srpsku je prethodna godina bila najteža u posljednje dvije decenije, odnosno od odlaska Pedija Ešdauna sa mjesta visokog predstavnika UN-a. Nastavljeni su i napori SAD, Britanije i Njemačke na smanjivanju autonomije Srpske i rušenju Ustava BiH kao i sistematsko urušavanje republičkih ustanova i zakona.

Istaknuto je to u novom izvještaju o političkim pravima Srba u regionu koji je objavio Napredni klub iz Beograda, na čelu sa istoričarom Čedomirom Antićem, u kojem je ocijenjeno da je u tom periodu nastavljeno opadanje političkih prava srpskog naroda.

Riječ je o 17. analizi stanja u Republici Srpskoj, BiH, Crnoj Gori, Hrvatskoj, Autonomnoj pokrajini Kosovo i Metohija (Kosovo-UMNIK) kao i Sjevernoj Makedoniji, Albaniji, Sloveniji, Rumuniji i Mađarskoj tokom 2024/2025. godine.

I ovaj izvještaj je, kao brojni prethodni, uokviren u crne korice što, kako ističu autori, govori o stanju u ovoj oblasti, dodajući da će tako ostati sve dok ono ne bude upodobljeno civilizovanim evropskim standardima.

U dijelu koji se odnosi na politička prava srpskog naroda u Srpskoj, odnosno u BiH je naglašeno da su nastojanja SAD, NATO-a i bošnjačkog nacionalnog vođstva da obesprave srpski narod i ukinu Republiku Srpsku nastavljeni i radikalizovani tokom prethodne godine. Ta politika je, navode, imala nekoliko pravaca. Jedan je nelegalno i nelegitimno donesena Rezolucija o osudi genocida u Srebrenici u Generalnoj skupštini UN sa ciljem da bude ukinuta Republika Srpska, a Srbiji nametnuto plaćanje ratnih reparacija.

- Uvedene su sankcije SAD pojedincima, privrednim subjektima, ustanovama u Republici Srpskoj koje onemogućavaju rad banaka i time guše privredu. Te sankcije su unilateralne i arbitrarne, one su suštinski čin rata - piše u izvještaju.

Nastavljena je kampanja ukidanja ovlašćenja Srpske nelegalnim djelovanjem krnjeg Ustavnog suda BiH, a na to listi je sudski progon političkog vođstva Republike Srpske te medijska kampanja koja je dovela do stvaranja ratnog raspoloženja među Bošnjacima, obeshrabrivanja dijela srpskog naroda i priprema atmosfere u javnosti zapadnih zemalja da bi eventualni progon i ubijanje Srba u Republici Srpskoj i BiH bili tolerisani.

Stav analitičara iz Beograda jeste da su nastavljena nastojanja visokog predstavnika UN, koji nije legalno imenovan, diplomatija SAD, Britanije i Njemačke, pa i suda i tužilaštva BiH, da ukinu ustavna prava Srpske.

- U ovom procesu je od posebnog značaja presuda predsedniku Srpske Miloradu Dodiku zbog nepoštovanja nelegalnog visokog predstavnika, koja nije izvršena, ali je ograničila njegov rad. Srpska i Srbija su uz pomoć saveznika uspele da spreče raspisivanje crvene poternice Interpola za Dodikom, a predsednik Srpske je primljen u nekoliko stranih država, uključujući i Izrael. Ipak, Dodikov izlazak pred sud nakon nepriznavanja presude, neočekivano ukidanje pritvora i odlaganje drugostepene odluke  daju razloga za sumnju da su pritisci imali uspeh - piše u dokumentu.

Od posebne važnosti je, dodaju, nastojanje Ustavnog suda da nelegitimnim djelovanjem ka reviziji ustava BiH i Srpske, razvlasti samo Republiku Srpsku i oduzme joj imovinu.

- Dodatno je nelegalno i nelegitimno promenjen i način rada Ustavnog suda BiH što će voditi ka političkoj i svakoj drugoj hegemoniji Bošnjaka, kao i njihovih protektora iz SAD i EU. I ove godine uočen je veći broj incidenata koji po pravilu započinju građani bošnjačke nacionalnosti. Uočene su najave da će status Republike Srpske biti ukinut silom, da će srpski narod biti učinjen neravnopravnim i obespravljenim i da će njegovi predstavnici odgovarati zbog "kršenja" Dejtonskog sporazuma (!) - navedeno je u izvještaju.

Autori su naglasili i da u EU većina političke elite ima viđenje kakva bi BiH trebalo da bude.

- Ideja o "građanskoj državi" predstavlja viziju kakvu ni sami nisu postigli u svojim državama, ali je za gotovu stvar smatraju kada treba da uskrate neko pravo srpskom narodu u BiH - smatraju autori iz Beograda.

Nastavljena je, navode, zloupotreba ratnih stradanja od strane Bošnjaka i nastojanje postizanja sudskog ili ratnog revanša prema Srbima.

- Oni se posebno ogledaju u obeležavanju tridesetogodišnjice zločina u Srebrenici. Treba primetiti da je ovaj događaj, verovatno zbog promena u međunarodnoj politici, imao manji međunarodni odjek nego 2015. ili 2005. godine - navedeno je izvještaju Naprednog kluba na čijem čelu je istoričar Čedomir Antić.

DODATNI PROBLEMI

Rat na Bliskom istoku i u Ukrajini donio je, kako su zaključili u Naprednom klubu, dodatna pogoršanja i teške zaplete u državama u kojima u značajnijem broju živi srpski narod.

- Svi trendovi erozije, suzbijanja ovih postojećih, stečenih i afirmisanih prava, proklamovanih ustavima i zakonima susednih država, zbog kojih su korice našeg izveštaja već godinama obojene u crno, nastavljeni su i pojačani - piše u dokumentu.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.