Srbi povratnici na Trgovsku goru u Hrvatskoj žive u st

SRBI povratnici u ovaj dio Hrvatske opravdano strahuju od izgradnje deponija radioaktivnog i opasnog otpada u neposrednoj blizini njihovih kuća

SRBI povratnici na Trgovsku goru, u hrvatskoj opštini Dvor, ogorčeni su novim prostornim planom opštine, kojim je predviđeno da na ovom području budu izgrađena odlagališta radioaktivnog i opasnog otpada. Pored brojnih problema, izuzetno niskog životnog standarda, nezaposlenosti i nebrige lokalnih i republičkih hrvatskih vlasti, povratnici opravdano strahuju od izgradnje deponija radioaktivnog i opasnog otpada u neposrednoj blizini njihovih kuća. Inače, Trgovska gora je udaljena desetak kilometara od granice sa BiH, a od Novog Grada dijele je svega četiri kilometra vazdušne linije. Pomenuti prostorni plan, za koji su glasali i pojedini srpski odbornici u Skupštini opštine Dvor, naišao je na oštre reakcije javnosti i ekoloških udruženja u Hrvatskoj, Republici Srpskoj i Federaciji BiH. Ta udruženja su upozorila da će "ovaj nehumani čin raseliti ne samo stanovništvo ove, već i susjednih opština". Nema nikakve sumnje da bi, u slučaju da se realizuje plan izgradnje ovih deponija, radioaktivni otpad u najvećoj mjeri ugrozio živote i zdravlje Srba povratnika i njihove djece, koji čine 95 odsto stanovništva Trgovske gore. - Potpisali smo brojne peticije i javno dizali glas protiv prostornog plana opštine, kojim je Trgovska gora predviđena za odlaganje radioaktivnog otpada. Međutim, niko nas ni za šta ne pita - ogorčen je mještanin Jovan Joka. Novac za izgradnju deponija, dodao je Jovan, neko je već uzeo i "džaba se mi žalimo, kada nas niko ne sluša". - Žalosno je da su i pojedini srpski odbornici glasali za ovakav prostorni plan opštine Dvor. Ali, oni ne moraju da brinu o budućnosti svog potomstva, jer njihova djeca žive i studiraju u inostranstvu. Vjerovatno i oni planiraju trajno da napuste ovo područje, od kojeg su svi digli ruke - požalio se Jovan Joka. Povratnici na Trgovsku goru uglavnom žive, ili bolje reći preživljavaju od poljoprivrede. Riječ je uglavnom o starijem stanovništvu. Mladih je malo. Ipak, ekipu "Glasa Srpske" s osmijehom na licu dočekala je jednogodišnja Kristina Šerbula, najmlađi mještanin naselja Trgovi. Njeni roditelji, Milorad i Branka, prije nekoliko godina kupili su novu kuću. - Šta sad da radimo. Kuda da idemo. Poslije izbjeglištva u Srbiju vratili smo se ovdje, ali izgleda da ćemo morati, zbog Kristine, da se selimo - kazao je Milorad Šerbula. Odbornici Skupštine opštine Dvor usvojili su 28. marta ove godine prostorni plan opštine kojim je područje Trgovske gore predviđeno kao lokacija za odlaganje radioaktivnog otpada srednjeg i niskog intenziteta, kao i odlagalište opasnog otpada u naselju Vanići sa cijele Sisačko-moslovačke županije. U gotovo pustom naselju Vanići već postoji deponija komunalnog otpada. Prolazeći kroz ovo mjesto zatekli smo osnovca Vladimira Ostojića dok se igra sa svojim prijateljima. - Nema ovdje života. Posebno za omladinu. Izgleda da je ovo područje na kojem su Srbi od davnina živjeli puno ranije predviđeno za nuklearni otpad iz Krškog, ali i Evrope - priča Marina Joka, Jovanova supruga, inače rođena u Banjoj Luci. Iako je na njegov prijedlog usvojen prostorni plan opštine Dvor, načelnik Milan Oblaković kazao je za naš list da izgradnja deponije ne dolazi u obzir i da je čitava priča ispolitizovana. Odluka lokalne vlasti posebno je naljutila župana Sisačko- moslovačke županije Marinu Lovrić. Lovrićeva tvrdi da izgradnja deponije nije potrebna. - Mi ćemo se i dalje, u skladu sa našim mogućnostima, zauzimati za otklanjanje i same pomisli o izgradnji deponije radioaktivnog i opasnog otpada na Trgovskoj gori. Tražićemo od države, odnosno Sabora da iz Plana prostornog uređenja Republike Hrvatske izuzme Trgovsku goru kao moguću lokaciju za izgradnju deponija - izjavila je "Glasu Srpske" Marina Lovrić. Ona smatra da je lokalna vlast trebalo da pokrene inicijativu za izuzimanje ove lokacije kao jedine moguće lokacije u Hrvatskoj za odlaganje nuklearnog i opasnog otpada iz prostornog plana Republike Hrvatske. - Podsjećam, mi smo donijeli županijski program prostornog uređena na osnovu kojeg se Trgovska gora briše kao moguće područje odlaganja radioaktivnog otpada - istakla je Lovrićeva. Dodala je da je resorno ministarstvo Hrvatske obavijestilo županiju da je Trgovska gora određena kao moguća lokacija za odlaganje nuklearnog otpada na kojem je potrebno obaviti istraživanja neophodna za te namjere. - Kako istraživanja nisu nastavljena, lokalna vlast je mogla donijeti prostorni plan uređenja bez odredbi u vezi sa zbrinjavanjem radioaktivnog otpada - naglasila je Marina Lovrić. Takođe, dodala je, neće doći ni do izgradnje odlagališta opasnog otpada u naselju Vanići. - Naime, za zbrinjavanje opasnog i posebnog otpada planiran je jedinstven sistem da nivou države - kazala je Lovrićeva. Područje Trgovske gore i cijelog Pounja obiluje prirodnim ljepotama, bogato je pitkom vodom, šumama, obradivim površinama. Zajedno sa Unsko-sanskim kantonom, županija Sisačko- moslovačka sprovodi program zaštite rijeke Une. - Utrošili smo dosta energije i sredstava u očuvanju i proglašenju cijelog područja rijeke Une i Zrinske gore regionalnim parkom. Sama rijeka predstavlja vrijedan prirodni fenomen, tako da je zastrašujuća i sama pomisao da se nekoliko kilometara od njenog toka i granice sa BiH radi takvo odlagalište - zaključila je župan Sisačko-moslovačke županije Marina Lovrić. M. FILIPOVIĆ ODBORNICI Na prijedlog načelnika opštine Dvor Milana Oblakovića za pomenuti prostorni plan glasali su Miloš Mrkobrada, Simo Rajšić, Milan Tomašević, Mićo Milinković i Ljuban Milaković, svi odbornici SDSS-a, zatim Mirko Bartolović SDP, Pero Grgić, Stjepan Bujić, Marija Bilješković i Jure Jukić iz HDZ-a. Protiv ovog plana glasali su nezavisni odbornik Branislav Pavlović, Zoran Tesla HSS, Branislav Joka SDP, Ahmet Palislamović i Dragomir Čičić iz HNS-a. EKOLOŠKA UDRUŽENjA Ako bi došlo do izgradnje pomenute deponije Hrvatska bi prekršila međunarodne konvencije iz ove oblasti, republičke i federalne zakone o zaštiti životne sredine i zdravlja ljudi, pa čak i Zakon o zaštiti okolne, tvrde ekolozi. Trgovska gora je trusnom područje kroz koje protiče rijeka Žirovac koja se uliva u Unu. Ekološko društvo "Kozara" iz Prijedora upozorava da će izgradnja deponija radioaktivnog otpada ugroziti područja opština Novi Grad, Prijedor, Kostajnicu. NOVI GRAD Imajući u vidu mogućnost trajnog zagađenja životne sredine i zdravlja ljudi u slučaju izgradnje deponija radioaktivnog otpada u opštini Dvor, rukovodstvo Novog Grada obavijestilo je nadležne institucije Republike Srpske o dešavanjima u susjednoj opštini. - Odlukom vlasti u Dvoru ugrožena je naša ljepotica Una koja predstavlja temelj turističkog razvoja naše opštine. Ako dođe do izgradnje deponija nuklearnog otpada u Dvoru u vodu će pasti svi turistički planovi naše ali i opština u Federaciji BiH - rekao je načelnik Novog Grada Borislav Vuković.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.