Šiljegović: Srbi skupo platili slobodu, ali stvorili temelje Srpske

ISTOČNO SARAJEVO - Srbi koji su prije 30 godina bili izloženi teškom egzodusu iz Sarajeva skupo su platili slobodu, ali zahvaljujući njihovoj žrtvi i hrabrosti srpskih boraca danas postoji Republika Srpska kao vrijednost od neprocjenjivog značaja, izjavio je Srni učesnik egzodusa i direktor tadašnjeg Srpskog radija Ilidža Boško Šiljegović.

KLjUČNE INFORMACIJE

• Obilježava se 30 godina od egzodusa sarajevskih Srba iz 1996. godine
• Više od 100.000 Srba napustilo je područje Sarajeva nakon Dejtonskog sporazuma
• Srbi su ostavili desetine hiljada kuća, stanova i vijekovna ognjišta
• Egzodus počeo 17. februara 1996. godine na pravoslavni praznik Zadušnice
• Prva opština koja je prešla u nadležnost FBiH bila je Vogošća
• Posebno potresne bile su ekshumacije i prenos posmrtnih ostataka srpskih boraca
• Nakon egzodusa započeta izgradnja Srpskog Sarajeva, današnjeg Istočnog Sarajeva
• Radio Ilidža kasnije postao dio Radija Srpsko Sarajevo
• Danas u Sarajevu živi oko četiri odsto Srba u odnosu na prijeratni period
• Prema ocjeni sagovornika, žrtva sarajevskih Srba smatra se jednim od temelja stvaranja Republike Srpske.

Egzodus kao najveća žrtva za stvaranje Srpske

- Poslije egzodusa i progona Srba iz Hrvatske i prijetnji muslimanskog rukovodstva takozvane RBiH da će svi Srbi koji su nosili pušku odgovarati, desio se i egzodus sarajevskih Srba, koji su platili najveću cijenu za stvaranje Republike Srpske - rekao je Šiljegović.

Poslije odbrane svojih ognjišta i 35 ofanziva, ne izgubivši nijedan metar kvadratni teritorije, te uz ogromne gubitke boraca i civila od Ilijaša do Grbavice, kaže Šiljegović, više od 100.000 Srba napustilo je prostore Sarajeva, koji je bio i njihov veliki privredni, univerzitetski, kulturni i sportski centar.

Napušteni domovi i vijekovna ognjišta

Šiljegović je ukazao da su prognani Srbi u Sarajevu u februaru i martu 1996. godine ostavili desetine hiljada kuća i stanova, kao i svoju vjekovnu zemlju.

- Ta cijena jeste velika, ali je Republika Srpska od neprocijenjive vrijednosti i sarajevski Srbi su dali ogroman doprinos za njeno stvaranje. Mi smo se tada snašli u drugim dijelovima Republike Srpske, kako u Istočnom Sarajevu tako i u Bijeljini u Brčkom, u Doboju, pa i u inostranstvu - naglasio je Šiljegović.

Uloga Srpskog radija Ilidža u ratu

Govoreći o osnivanju i radu Srpskog radija na Ilidži, on je rekao da je to bio treći studio u Republici Srpskoj i da su imali tri predajnika - "Trebević", "Kmur" i "Veliki Žep", uz dvadesetčetvoročasovno izvještavanje.

- Pokrenuli smo tada izgradnju RTV doma sa po dva radijsko-studijska i televizijsko-studijska prostora, urađen je bio antenski stub, a bila je razvijena i muzička produkcija sa Slobodanom Vidovićem i Radetom Vidićem na čelu, kao i redakcija `Srpsko slovo`, čiji je tim vodila novinarka Željka Domazet - naveo je Šiljegović.

On je dodao da je, nakon potpisivanja Dejtonskog mirovnog sporazuma i seobe sarajevskih Srba, Radio Ilidža preselio u kasarnu "Slobodan Princip Seljo".

- Odlukom Vlade Republike Srpske i grada Srpsko Sarajevo formira se Radio Srpsko Sarajevo spajanjem Radija Ilidža i Radija Grbavica - rekao je Šiljegović.

Početak egzodusa sarajevskih Srba

Na današnji datum 1996. godine, federalne policijske snage ušle su u Vogošću, koju je prije toga napustila srpska policija, tako da je to bila prva opština koja je prešla u nadležnost Federacije BiH. Kompletnom operacijom početka egzodusa sarajevskih Srba rukovodio je tadašnji federalni ministar unutrašnjih poslova Avdo Hebib.

Tokom tog biblijskog egzodusa sarajevskih Srba najpotresnije scene bile su seobe posmrtnih ostataka srpskih boraca, jer su ponosne srpske porodice odlučile da ekshumiraju svoje mrtve i prenesu ih u Republiku Srpsku, ne želeći da muslimanski vandali skrnave grobove njihovih najmilijih.

Od Srpskog do Istočnog Sarajeva

Nakon tri i po godine uspješne odbrane Ilidže, Ilijaša, Hadžića, Grbavice i dijelova opština Novi Grad i Centar, pogibija, ranjavanja, gubitka imovine, a potom prinudnog izbjeglištva, sarajevskim Srbima egzodus je djelovao kao uzaludna žrtva, ali i neminovna sudbina.

Prema istorijskim podacima i zvaničnim dokumentima, egzodus sarajevskih Srba, koji u FBiH nazivaju "mirnom reintegracijom", počeo je 17. februara 1996. godine, na pravoslavni praznik Zadušnice, jer je planirano iseljavanje Srba sa ovih područja trebalo da bude 19. marta 1996. godine.

Poslije ove sarajevske golgote i masovnog premještanja iz muslimanskog na teritoriju Republike Srpske počinje izgradnja novog Sarajeva koje se nazivalo Srpsko Sarajevo, ali je zbog pritiska EU ime promijenjeno u Istočno Sarajevo.

Vremenom se novi grad na samoj granici dva entiteta širio i postao jedan od modernijih gradova u čijem sastavu je šest opština.

NATO i EU odlučili su da predaju Sarajevo muslimanima i pomognu u etničkom čišćenju Srba, iako je oko 70 odsto zemljišta u Sarajevu u katastarskom vlasništvu Srba.

Danas u Sarajevu živi samo oko četiri odsto Srba u odnosu na prijeratno stanje.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.