Revizija finansijskog upravljanja na nivou BiH: Sistem kontrole van kontrole

BANjALUKA, SARAJEVO – Iako institucije na nivou BiH godišnje troše stotine miliona maraka, sistem finansijskog upravljanja i kontrole (FUK) još nije zaživio u punom kapacitetu što stvara posljedice i po zajedničku kasu.

Pokazala je to analiza koju je sprovela Kancelarija za reviziju institucija BiH o finansijskom upravljanju i kontroli u institucijama BiH.

- Iako je veći dio podzakonskih akata za oblast FUK-a donesen 2014. i 2015. godine, konsolidovani godišnji izvještaji Centralne harmonizacijske jedinice o sistemu FUK-a pokazuju da institucije ni nakon više od deset godina nisu u potpunosti uspostavile i razvile sve ključne elemente za funkcionisanje sistema FUK-a – navedeno je u izvještaju.

Na osnovu stanja koje su zatekli na nekoliko adresa, revizori su podvukli da institucije BiH, generalno, nisu efikasne u osiguranju tog sistema.

- U većini institucija iz uzorka uspostavljeni su ključni elementi sistema, ali njihova međusobna povezanost i korištenje nisu osigurani na način koji omogućava da sistem funkcioniše kao pouzdana podrška upravljanju rizicima i donošenju odluka. Sistem finansijskog upravljanja i kontrole u institucijama BiH iz uzorka još ne funkcioniše kao međusobno povezan sistem koji omogućava povezivanje poslovnih procesa, rizika, planiranih mjera i informacija o rezultatima sprovođenja – piše u reviziji učinka.

Bez usklađenosti

Revizijom je utvrđeno da i pravilnici o unutrašnjoj organizaciji, mape poslovnih procesa, registri rizika i akcioni planovi nisu u potpunosti međusobno usklađeni i povezani.

- Zbog toga nisu u potpunosti osigurane pretpostavke da identifikovani rizici predstavljaju osnovu za planiranje mjera za njihovo ublažavanje, praćenje njihove realizacije i sagledavanje rezultata ostvarenih njihovim sprovođenjem. Istovremeno, u institucijama BiH iz uzorka nisu definisani mjerljivi pokazatelji realizacije mjera koji omogućavaju procjenu njihovih efekata na upravljanje rizicima – naglašeno je u izvještaju.

Informacije koje se kroz sistem FUK-a osiguravaju o realizaciji mjera uglavnom se odnose na sprovedene aktivnosti i izrađene dokumente, dok informacije o rezultatima i efektima sprovedenih mjera nisu dostupne u potrebnoj mjeri.

- Imajući u vidu da je, u skladu sa Zakonom o finansiranju institucija BiH, rukovodilac institucije odgovoran za uspostavljanje, razvoj i sprovođenje sistema FUK-a, utvrđene slabosti ukazuju da u institucijama BiH iz uzorka nije osigurano funkcionisanje tog sistema na način koji omogućava njegovo korištenje kao alata za upravljanje rizicima i podrške donošenju odluka – jedan od zaključaka.

Analiza je pokazala i da institucije ne ažuriraju redovno mape poslovnih procesa i registre rizika te da planiranje mjera za poboljšanje sistema i praćenje rezultata nisu dovoljno razvijeni.

Utvrđeno je i da većina institucija iz uzorka nije uskladila pravilnike o unutrašnjoj organizaciji sa zahtjevima za definisanje odgovornosti za FUK propisanim odlukom Savjeta ministara iz 2018. godine.

Upozorenja

Revizori su nadležnima u institucijama BiH skrenuli pažnju i na ranija sopstvena zapažanja na ovom polju.

-  Na potrebu unapređenja sistema FUK-a ukazuju i izvještaji Kancelarije za reviziju institucija BiH o finansijskim revizijama u institucijama BiH, u kojima su tokom više godina identifikovani nedostaci koji se odnose na upravljanje rizicima, interne procedure, interne kontrole i druge elemente sistema FUK-a – piše u najnovijem revizorskom izvještaju.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.