Posebna sjednica Narodne skupštine o majskim poplavama

Banjaluka - Narodna skupština Republike Srpske na današnjoj posebnoj sjednici u Banjaluci razmatra prijedlog zakonskih mjera Vlade Republike Srpske za sanaciju poplava koje su zadesile Srpsku u maju.

SNSD predlaže formiranje anketnog odbora

''Vladajući SNSD predložiće formiranje anketnog odbora u vezi odgovornosti za protekle poplave'', najavila je Dušica Savić, poslanik SNSD-a u Narodnoj skupštini RS.

Tokom skupštinske rasprave, ona je naglasila da bi ovaj odbor trebao da utvrditi odgovornosti za sve postupke nadležnih institucija i pojedinaca tokom proteklih poplava.

Savez opština i gradova podržao formiranje Fonda

Savez opština i gradova RS podržao je danas formiranje Fonda solidarnosti, ističući da je sada ključni prioritet sanacija i pomoć pogođenom stanovništvu.

Obraćajući se poslanicima, Mićo Mićić, predsjednik Saveza, prenio je stav ove organizacije da je obnova Doboja i Šamca prioritet, ali i da se u istoj ravni s njima moraju naći i Bijeljina i Šekovići, koji su takođe pretrpjeli ogromne štete od proteklih poplava.

Prema podacima Saveza, u lokalnim zajadnicama Srpske poplavljeno je oko 30.000 domaćinstava, uključujući i nekoliko desetina hiljada hektara najplodnijeg zemljišta.

On je istakao da se, posklije formiranja Fonda, mora odmah krenuti u realizaciju jednokratne novčane pomoći kako bi se što prije pomoglo ugroženom stanovništvu.

Istovremeno, Srđan Mazalica, poslanik SNSD-a, odbacio je kritike opozicije da vlasti nisu adekvatano reagovale, navodeći, kao primjer, sučaj prošlogodišnjih poplava u Njemačkoj, koje su takođe bile izuzeteno razorne.

On je kazao da ni najjača evropska ekonomija nije bila u stanju da izgradi tako visoke riječne nasipe bori sa izuzetno visokim vodostajima

Mazalica je naglasio i da nisu tačne tvrdnje opozicije da se ništa nije preduzimalo na odbrani od poplava poslije 2010. godinem, kad su takođe bile jako velike štete od ove nepogode, navodeći kao primjer ugvoor sa Evropskom obnovom i razvoj u vrijednosti od 55 miliona evra. Međutim, on je napomenuo da ta sredstva nisu realizovana zbog komplikovanih odnosa na nivou zajadeničkih institucija.

Uduplane naknade za hidroakumulacione objekte

Predsjednik Vlade Republike Srpske Željka Cvijanović izjavila je da Prijedlog zakona o naknadama za korištenje prirodnih resursa u svrhu proizvodnje električne energije definiše povećanje naknada za korišćenje hidroakumulacionih objekata sa 0,005 KM na 0,010 KM, kao i naknada za korišćenje prirodnih neobnovljivih resursa sa 0,003 KM na 0,006 KM.

Cvijanovićeva je na posebnoj sjednici Narodne skupštine Republike Srpske rekla da će sredstva od ovih naknada ići u Fond solidarnosti za obnovu Srpske, kao i u budžete lokalnih zajednica u omjeru 50 prema 50 odsto.

Govoreći o predloženom zakonu o izmjenama Zakona o porezima na upotrebu, držanje i nošenje dobara, Cvijanovićeva je rekla da se tim aktom uvećavaju iznosi poreza na upotrebu motornih vozila u rasponu od 25 odsto do 50 odsto, dok se porez na motocikle smanjuje u rasponu od 17 odsto do 40 odsto u odnosu na dosadašnje iznose poreza.

Cvijanovićeva je dodala da se porez na registrovano oružje za koje je izdat oružani list za držanje i nošenje, odnosno držanje i nošenje oružja za ličnu bezbjednost uvećava za 50 odsto u odnosu na dosadašnje iznose.

Ona je među prijedlozima Vladinih mjera navela i Prijedlog zakona o izmjenama i dopunama Zakona o porezu na nepokretnosti, izmjene i dopune Zakona o budžetskom sistemu Srpske, Prijedlog zakona o zaduživanju, dugu i garancijama Srpske, kao i Prijedlog zakona o dopuni Zakona o sprečavanju sukoba interesa u organima vlasti Srpske.

Poseban doprinos iz neto ličnih primanja

Prvi vid obezbjeđenja sredstava za Fond solidarnosti predstavlja poseban doprinos za solidarnost koji se uvodi zakonom o posebnom doprinosu na solidarnost, a obezbjeđuje se iz neto ličnih primanja, izjavila je danas predsjednik Vlade Republike Srpske Željka Cvijanović.

"Cijeneći situaciju u kojoj se cjelokupno stanovništvo, ali i privreda nalaze u uslovima sada već dugotrajne krize, nastoji se naći balans između nužne potrebe za solidarnošću i postojećeg stanja. Vlada je obavljala dugotrajne i iscrpne razgovore sa socijalnim partnerima oko pronalaženja prave mjere opterećenja", rekla je Cvijanovićeva u obraćanju pred poslanicima Narodne skupštine Republike Srpske.

Ona je navela da su i sindikati i poslodavci, pa i penzioneri kao treća kategorija obuhvaćeni ovim zakonom, iskazali veliki vid solidarnosti čiji je rezultat predloženi zakon.

Ovaj poseban doprinos za solidarnost predstavlja namjenska sredstva koja se obezbjeđuju od neto ličnih primanja fizičkih lica, od isplaćenih penzija i od sredstava isplatioca dohotka /poslodavaca/.

Premijer Srpske je na posebnoj sjednici Narodne skupštine Republike Srpske pojasnila da se ovaj poseban doprinos ne plaća na neto lična primanja koja su prema zakonu oslobođena od plaćanja poreza na dohodak.

Cvijanovićeva je navela da se poseban doprinos za solidarnost obračunava u visini od tri odsto od neto ličnih primanja fizičkih lica koja ostvaruju dohodak iz bilo kog izvora, pri čemu 1,5 odsto pada na teret radnika, a 1,5 odsto na teret poslodavca.

Poseban doprinos za solidarnost plaćaju penzioneri zavisno od visine isplaćene penzije u iznosima: jedna KM na penzije u visini do 331 KM, dvije KM na penzije od 331 KM do 500 KM, tri KM na penzije od 500 KM do 700 KM, četiri KM na penzije od 700 KM do 1.000 KM i pet KM na penzije preko 1.000 KM.

"Višestruko je opterećena naknada za članstvo u upravnim i nadzornim odborima, odborima za reviziju, savjetima i komisijama. Obračunava se i plaća u visini od 20 odsto od neto naknade kao ličnog primanja i u cijelosti pada na teret fizičkog lica koje ostvaruje ovaj dohodak", navela je Cvijanovićeva.

 

Fond solidarnosti - dobar temelj za obnovu

Predsjednik Vlade Republike Srpske Željka Cvijanović rekla je da se zahtjev za osnivanje Fonda solidarnosti, koji može biti dobar temelj u ostvarenju cilja - obnove Republike nakon katastrofalnih poplava, nametnuo kao neminovnost.

Cvijanovićeva je na posebnoj sjednici Narodne skupštine Republike Srpske navela da je, zakonom o Fondu solidarnosti predviđeno da se sredstva fonda obezbjeđuju iz posebnog doprinosa solidarnosti, poreza na upotrebu, držanje i nošenje dobara, naknada za korištenje prirodnih resursa u svrhu proizvodnje električne energije, domaćih i inostranih donacija, te domaćih i inostranih pomoći.

Ona je dodala da se sredstva obezbjeđuju i iz kreditnih sredstava Republike i jedinica lokalne samouprave, budžetskih sredstava Republike i jedinica lokalne samouprave, sredstava ostvarenih prodajom imovine stečene izvršenjem krivičnog djela i ostalih sredstava.

"Ova sredstva biće uplaćivana u Fond, a zakon jasno propisuje da se koriste za sanaciju štete izazvane poplavama u maju ove godine koje su nastale na stambenim, privrednim i energetskim objektima, uključujući i pomoć potrošačima električne energije, poljoprivrednim objektima, opremi, mehanizaciji, usjevima i zasadima, stočnom fondu, saobraćajnoj infrastrukturi, objektima vodosnabdijevanja i kanalizacije, objektima vodozaštite i hidromelioracionim objektima i objektima javnih institucija", navela je Cvijanovićeva.

Ona je rekla da je zakon predvidio dodjelu jednokratne novčane pomoći do 5.000 KM za prioritetnu sanaciju šteta na stambenim objektima.

Prema njenim riječima, Vlada je u obavezi da, na prijedlog Upravnog odbora Fonda, donese više podzakonskih akata za primjenu ovog zakona.

Cvijanovićeva je dodala da će se, radi postizanja potpune transparentnosti, na internet stranici Vlade objavljivati mjesečni izvještaj o prikupljanju i trošenju sredstava fonda.

Ona je navela da će Fond podnositi izvještaj o svom radu Vladi, a Vlada Narodnoj skupštini, dok bi nadzor nad prikupljanjem i raspodjelom sredstava trebalo da vrši posebno radno tijelo Narodne skupštine kojim bi predsjedavao poslanik iz najveće opozicione partije.

"S obzirom na to da smo svjesni stepena nastalih šteta i neminovnosti dugotrajne obnove, predviđeno je da ovaj zakon ostane na snazi sedam i po godina, što znači do 31. decembra 2021. godine", navela je predsjednik Vlade Srpske.

Prema predloženom zakonu o Fondu solidarnosti za obnovu Srpske, nadležnost fonda je uspostavljanje Jedinstvenog registra šteta i upravljanje i raspolaganje namjenskim sredstvima za obnovu Republike.

"Cijeneći obimnost štete, područje grada Doboja i opštine Šamac prema ovom zakonu smatraju se područjem posebne brige za koje se mogu propisati i posebni uslovi, načini i oblici sanacije štete", istakla je Cvijanovićeva.

Predviđeno je da u Upravni odbor Fonda, koji ima 11 članova, osim članova Vlade, uđu i tri gradonačelnika, odnosno načelnika jedinica lokalne samouprave sa poplavljenih područja, jedan predstavnik zaposlenih u Republici i jedan predstavnik međunarodnih finansijskih institucija, odnosno donatora.

Projekat zaštite od poplava bio usporen zbog više razloga

Predsjednik Vlade Republike Srpske Željka Cvijanović izjavila je danas da je projekat zaštite od poplava koji se realizuje iz kredita Evropske investicione banke /EIB/ od 55 miliona evra bio usporen zbog niza razloga.

Cvijanovićeva je na posebnoj sjednici Narodne skupštine Republike Srpske rekla da je taj projekat Vlada kandidovala nakon junskih poplava 2010. godine i da je zbog poplave krajem te godine bilo neophodno sa kreditorom obnoviti pregovore radi revidiranja ranije utvrđenih prioriteta.

Ona je dodala da se najveći broj naknadno utvrđenih prioritetnih lokacija nalazi u Semberiji.

Cvijanovićeva je navela da je u okviru realizacije ovog projekta na području Bijeljine u junu 2013. godine potpisan Memorandum između Ministarstva poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede i grada Bijeljina koji se odnosi na 20 pojedinačnih projekata na tom području.

Prema njenim riječima, tim projektima obuhvaćeni su sanacija i rekonstrukcija nasipa kao što su Topolovac, Rača, Dašnica, a Memorandumom se Bijeljina obavezuje da riješi imovinsko-pravne odnose, što u konkretnom slučaju do danas nije učinjeno.

"Ovo govorim samo zato što je nekorektno optuživati Vladu za sporost ovog projekta, znajući da se on provodi prema međunarodnim procedurama, ali i zato što ne zavisi ne samo od Vlade, već i od lokalnih zajednica", naglasila je Cvijanovićeva.

Govoreći o projektima odbrane od poplava, ona je navela da se na bazi pregovora otpočetih prošle godine, u junu očekuje odobrenje kredita Svjetske banke od 13,8 miliona dolara za izgradnju drinskog nasipa u Semberiji ukupne dužine 33 kilometra.

Napominjući da su se "slušale razne priče o sistemu civilne zaštite", premijer Srpske je podsjetila na zakonska rješenja u ovoj oblasti i istakla da je u javnosti namjerno stvorena pogrešna slika kako su resursi Civilne zaštite centralizovani.

"To nije tačno, jer je riječ o veoma decentralizovanoj strukturi u kojoj Republička uprava Civilne zaštite ima upravnu i koordinacionu ulogu, dok je najveći dio odgovornosti na lokalnoj zajednici, odnosno lokalnim štabovima Civilne zaštite", istakla je Cvijanovićeva.

Ona je navela da nije bilo diskontinuiteta između perioda prije i nakon proglašenja vanredne situacije, jer su sve republičke službe obavljale svoje zadatke u apsolutnoj koordinaciji i u punom kapacitetu, shodno situaciji i potrebama na terenu.

Šteta oko 1,6 milijardi KM

Predsjednik Vlade Republike Srpske Željka Cvijanović rekla je na posebnoj sjednici Narodne skupštine da predložene mjere predstavljaju osnovu za obnovu Srpske nakon katastrofalnih poplava i brojnih klizišta, a da se predviđa da će šteta biti oko 1,6 milijardi KM.

Cvijanovićeva je podsjetila da je ova katastrofa teško pogodila veliki broj opština i gradova i prouzrokovala ogromnu materijalnu štetu na stambenim, privrednim i energetskim objektima, saobraćajnoj i komunalnoj infrastrukturi, na objektima javnih službi i ustanova, privredi i poljoprivredi.

Ona je navela da je ovom katastrofom pogođeno oko 40 odsto teritorije Republike Srpske, a procjenjuje se da je oko 58 odsto od ukupnog broja stanovništva bilo izloženo ili je  osjetilo njene štetne posljedice.

Cvijanovićeva je dodala da je tokom poplava evakuisano više od 35.000 lica, kao i da su poplave odnijele i ljudske živote i učinile da velika nedaća koja je zadesila Srpsku poprimi obilježje tragedije.

"Koristim ovu priliku da još jednom u ime Vlade Republike Srpske i u svoje ime izrazim najiskrenije saučešće porodicama stradalih. Ljudski život je jedini gubitak koji se ne može nadoknaditi. Sve ostalo može i na tome ćemo raditi", rekla je Cvijanovićeva.

Ističući da je Vlada Srpske utvrdila set mjera kojima se trasira put za obnovu Srpske, ona je naglasila da to znači da će biti obnovljen porodični, privredni i institucionalni život u Republici Srpskoj.

"Vladine mjere ćemo nadograđivati, zavisno od potreba, jer će obnova trajati više godina. Zato što toliko traje, obnova i jeste proces, ali je ona i cilj. Da bismo do tog cilja došli, moraćemo mobilisati različite resurse i biće potreban angažman svih", istakla je Cvijanovićeva.

Ona je dodala da su poplave prouzrokovale da se sa nekim stvarima počne ispočetka, umjesto razmišljanja o daljem razvoju.

Cvijanovićeva je istakla da grube preliminarne procjene ukazuju da je riječ o šteti ogromnih razmjera koja upućuje na brojku od 1,3 milijarde KM, a predviđanja su da će biti i veća, čak oko 1,6 milijardi KM.

Ona je dodala da aktivnosti na procjeni štete provode lokalne zajednice i republička komisija u skladu sa zakonom, a sve to u saradnji sa Svjetskom bankom, UNDP-om i EU.

"Ciljni datum za dobijanje dokumenta sa procjenom štete u skladu sa međunarodnom metodologijom jeste 18. juni. Imajući u vidu činjenicu da se voda različito zadržala na pojedinim lokacijama, lokalne komisije nisu mogle ujedačeno da provode aktivnosti na procjeni štete", podsjetila je Cvijanovićeva.

Ona je pojasnila da je cilj definisanih mjera Vlade Republike Srpske da se novčano pomogne porodicama i domaćinstvima čiji su stambeni objekti pretrpjeli štetu, da se putem određenih rasterećenja, oslobađanja i povoljnim kreditima pomogne privrednim subjektima koji su direktno stradali ili oštećeni poplavom, kao i da se odgovarajućim mjerama pomogne poljoprivredi i radi na obnovi teško stradale infrastrukture.

"Zbog tog razloga su naše mjere grupisane u nekoliko oblasti – ekonomske, socijalne, humanitarne, infrastrukturne i slično, a ima ih ukupno oko 60", istakla je premijer Srpske.

Cvijanovićeva je pojasnila da su zakoni koji su dostavljeni Narodnoj skupštini u funkciji su realizacije ovih mjera, ali podrazumijevaće i niz drugih aktivnosti koje provodi Vlada.

Usvojen dnevni red

Narodna skupština Republike Srpske usvojila je dnevni red, a prethodno su poslanici prihvatili prijedlog Vlade Srpske da se vodi objedinjena rasprava o predloženim tačkama dnevnog reda.

Prema usvojenom dnevnom redu, po hitnom postupku biće razmatrani prijedlozi zakona o Fondu solidarnosti za obnovu Srpske, o posebnom doprinosu za solidarnost, kao i o naknadama za korištenje prirodnih resursa u svrhu proizvodnje električne energije.

Na dnevnom redu su po hitnom postupku prijedlozi zakona o izmjenama Zakona o porezima na upotrebu, držanje i nošenje dobara, o izmjenama i dopuni Zakona o posebnim republičkim taksama, te o izmjenama i dopunama Zakona o posebnim načinima izmirenja poreskog duga.

Poslanici će po hitnom postupku razmatrati i prijedloge zakona o izmjenama i dopunama Zakona o budžetskom sistemu Republike Srpske, o dopunama Zakona o zaduživanju, dugu i garancijama Republike Srpske, te o dopuni Zakona o sprečavanju sukoba interesa u organima vlasti Republike Srpske.

Na zahtjev kluba poslanika NDP-a bila je data skupštinska pauza od 60 minuta. Poslanici opozicije tvrdili su da je prekršen skupštinski poslovnik, jer je predložena objedinjena skupštinska rasprava, umjesto da bude vođena pojedinačna.

Kovač: Opozicija želi da se problemi što više komplikuju

Poslanik SNSD-a u Narodnoj skupštini Republike Srpske Milan Kovač smatra da je suština današnjeg nastupa opozicije u parlamentu da se problemi što više komplikuju i situacija napravi što gorom.

"Nismo čuli nijedan konkretan prijedlog opozicije o načinu rješavanja problema stanovništva ugroženog poplavama, privrednih objekata, poljoprivrednog zemljišta", izjavio je Kovač novinarima.

On je rekao da nije tačna priča opozicije o sjedinjavanju tačaka dnevnog reda, ističući da je objedinjena rasprava o predloženim tačkama dnevnog reda.

"Opozicija bi trebalo da zna da nije bitno koliko govoriš, već koliko ti je riječ teška. Da bi riječ bila teška ona mora biti zasnovana na činjenicama", istakao je Kovač.

On tvrdi da opozicija "očito nema ni pameti, ni snage ni argumenata protiv paketa mjera Vlade za sanaciju posljedica od poplava u Srpskoj".

Kovač je rekao da opozicija ne želi da dozvoli da premijer Srpske Željka Cvijanović iznosi kompletan set mjera koji je predviđen programom Vlade.

"Sva ova cirkusijada je danas zato što postoji direktan televizijski prenos skupštinskog zasjedanja, jer je poznato koliko je opoziciji briga za narodom i poplavljenim stanovništvom", istakao je Kovač.

Kovač, koji je iz Šipova, podsjetio je da je 1996. godine ovaj gradić vraćen Srpskoj Dejtonskim mirovnim sporazumom, navodeći da su u Republici Srpskoj tada na vlasti bili svi SDS-ovi predsjednici opština.

On je rekao da SDS nema konkretne mjere i prijedloge za sanaciju posljedica od poplava, već želi samo da kupi političke poene.

"žBN televizijaž objavila je da je 60 čamaca preuzela opština Šipovo i da zbog toga nije bilo spašavanja u Šamcu i Bijeljini, ali ja raspolažem papirom koji kaže da nijedan čamac nije preuzet", zaključio je Kovač.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.