Četrnaest godina od početka egzodusa Srba i bombardovanja SRJ

Priština - Agresija NATO snaga na Saveznu Republiku Jugoslaviju 1999. godine označila je i početak egzodusa oko 250.000 Srba sa Kosova i Metohije. Kosovo je poslije bombardovanja, a kasnije i martovskog pogroma 2004. godine, u velikoj mjeri očišćeno od Srba. Imovina progranih Srba je oteta i uzurpirana.

Srpske crkve i manastiri su rušeni, spaljivani, a obnavljani su pod izgovorom da je riječ o Kosovskoj vjerskoj baštini.

Bivši lider kosovskih Albanaca Ibrahim Rugova tada je izjavljivao: "Nismo mi rušili crkve i manastire, mi smo rušili objekte koje je izgradio Slobodan Milošević u namjeri da Kosovo pretvori u srpsko uporište bez Albanaca".

Kosovo je postalo meka kriminalcima za trgovinu oružjem i drogom, a prostitucija je postala sastavni dio života "demokratizovanog" kosovskog društva.

Za krijumčarenje heroina, oružja i ljudi, kao i za trgovinu ljudskim organima izvještaj nekadašnjeg izvjestioca Savjeta Evrope Dika Martija teško je optužio premijera samoproglašenog Kosova Hašima Tačija i Dreničku grupu.

Srbima koji su ostali da žive na svojim ognjištima, osim bezbjednosti, ugroženo je i zdravlje, jer je ovo područje zasipano bombama sa osiromašenim uranijumom.

Na jugu Srbije i na Kosovu i Metohiji obustavljena su istraživanja, pa posljedice onoga šta je ostavilo NATO bombardovanje nisu poznate. Poznato je da je više italijanskih vojnika, stacioniranih u region Peći i Đakovice, oboljelo od raka i da je više desetina odbilo službu na Kosovu i Metohiji.

Odluka da na današnji dan, prije 14 godina, počne agresija NATO alijanse na Saveznu Republiku Jugoslaviju donesena je bez odluke Savjeta bezbjednosti UN.

Snage 19 zemalja članica NATO-a počele su 24. marta 1999. godine vazdušnu kampanju uništavanja ciljeva u Savezne Republike Jugoslavije.

Operacija je nazvana "Milosrdni anđeo" i trajala je znatno duže nego što su to bile procjene da će "intervenicija" potrajati samo nekoliko dana zbog "hirurške preciznosti" i nadmoći alijanse.

Otpor žrtve "Milosrdnog anđela" tada je pomjerio najavljenu proslavu 50 godišnjice NATO alijanse za mjesec dana, a bombardovanje za još puna dva mjeseca.

U planiranju napada NATO-a izabrani su prioritetni ciljevi, uređaji za protivvazdušnu odbranu, komandna mjesta, repetitori i skladišta oružja, municije i goriva, u zavisnosti od konkretnog vojnog naloga i aktuelne vojne situacije.

Saveznici su napravili i planove za zauzimanje Kosova i za kopneni ulazak u Srbiju, planirane su i trupe koje bi se morale prebaciti iz Amerike u Evropu.

Pripreme su trajale dugo, a mogućnosti NATO-a, kako je kasnije objelodanjeno, provjerene su u bombardovanju položaja Vojske Republike Srpske za vrijeme rata u BiH.

Početku agresije prethodili su oružani sukob između srpske policije i pobunjenih Albanaca u selu Račak na Kosovu 15. januara 1999. godine, a onda i bezuspješni pregovori u Rambujeu u februaru 1999. godine.

To je tadašnjem generalnom sekretaru NATO-a Havijeru Solani bilo dovoljno da 23. marta 1999. godine izda naređenje o početku napada na SRJ.

Istog dana je tadašnji jugoslovenski premijer Momir Bulatović proglasio neposrednu opasnost od ratnog stanja, a sutradan je u 19.44 časova pala prva bomba.

Tokom 79 dana vazdušnih napada ubijeno je najmanje 2.500 ljudi, a ranjeno i povrijeđeno više od 12.500, među kojima 2.700 djece.

Ukupna materijalna šteta procijenjena je na više desetina milijardi dolara.

Razaranja su bila sistematska. Gađani su vojni i civilni ciljevi, infrastruktura, postrojenja elektroenegretskog sistema, putne komunikacije, mostovi, centri telekomunikacione mreže, petrohemijski kombinati.

Na meti NATO-a našli su se gradovi i sela, bolnice, škole i dječija obdaništa, izbjeglički kampovi i kolone, skloništa, vodeni tokovi, zaštićeni prirodni parkovi, pa čak i zatvori.

Ostaće zapamćena izjava portparola NATO saveza Džejmija Šeja: "Srbe treba spokojno bombardovati, jer će sve brzo zaboraviti". /kraj/nz/msb

Patrijarh Irinej služio pomen

Beograd - Njegova svetost patrijarh srpski Irinej danas je u crkvi Svetog Save na Vračaru u Beogradu služio pomen stradalima u NATO bombardovanju Savezne Republike Jugoslavije. "Danas se sjećamo naših sugrađana koji su prije nekoliko godina postradali od zločinačkih ruku", rekao je srpski patrijarh nakon pomena.

Patrijarh Irinej je istakao da su oni koji su sijali smrt iz njima poznatih razloga lišili života na stotine ljude samo zato što su "to što jesu, što pripadaju vjeri pravoslavnoj i što su pravoslavni Srbi".

"Neka im Gospod oprosti, jer nisu znali šta rade. Neka Gospod sačuva naš narod i sve druge narode od takvih zlih dela, pogotovo one koji stradaju nedužni", naglasio je patrijarh Irinej.

U svim hramovima Srpske pravoslavne crkve danas će biti služen pomen postradalima u NATO bombardovanju Savezne Republike Jugoslavije 1999. godine, kada je poginulo oko 2.500 ljudi.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.