Postojanje malih opština u RS ekonomski neopravdano

BANjALUKA - Glomaznost administracije problem je skoro svih opština u RS, a tome u prilog govore i podaci da se u većim lokalnim zajednicama na plate činovnika i odborničke naknade izdvaja i do trećine budžeta, dok je postojanje opština u manjim sredinama potpuno ekonomski neopravdano.

Prema podacima Saveza opština i gradova RS, u Istočnom Drvaru, u kojem živi oko 70 stanovnika, u odborničkim klupama sjedi 11 ljudi, što znači da je svaki šesti stanovnik odbornik. U Petrovcu je svaki 17. stanovnik odbornik, Kupresu u RS svaki 44., a u Istočnom Mostaru svaki 47. stanovnik prima odborničku naknadu.

Izvršni direktor Udruženja ekonomista SNjOT Saša Grabovac rekao je da je postojanje administracija u malim opštinama ekonomski potpuno neopravdano.

- Riječ je o specifičnim situacijama, jer je naseljenost tih opština veoma mala. Njihovo postojanje ima političku opravdanost, a u obzir nije uzeta ekonomska logika. Ekonomski razlozi i ono što je realno moguće, često se razlikuju - istakao je Grabovac.

Pored ekonomske neopravdanosti postojanja administracija u malim sredinama, visoke plate i naknade u većim opštinama direktno utiču na niska ulaganja u infrastrukturu, obrazovanje, zdravstvo, kulturu i druge oblasti društvenog života.

Istraživanje Centra civilnih inicijativa pokazalo je da su u oblasti putne infrastrukture, za izgradnju novih i obnovu postojećih puteva izdvajanja iz lokalnih budžeta bila najniža u Foči, samo četiri odsto.

- Prisutan je trend smanjenja izdvajanja za ovu namjenu u odnosu na 2008. godinu u skoro svim opštinama - stoji u izvještaju CCI.

U oblasti obrazovanja najviše izdvaja opština Doboj 9,5 odsto, a najmanje Pale 1,9 odsto, dok su neke opštine usljed slabog punjenja budžeta drastično smanjile izdvajanja za sektor obrazovanja.

- Opština Bijeljina je skoro prepolovila izdvajanja za obrazovanje u odnosu na 2008. godinu, što je posebno bilo vidljivo u oblasti subvencija za predškolsko vaspitanje i obrazovanje, gdje je subvencionisanje boravka djece u privatnim vrtićima smanjeno sa planiranih 250.000 na 130.000 maraka, da bi na kraju bilo izdvojeno svega 68.000 maraka. U nacrtu budžeta za 2010. godinu ova sredstva bila su u potpunosti izbrisana, ali je pritisak javnosti doprinio očuvanju ove stavke sa skromnih 50.000 maraka - naveli su u CCI.

Grabovac ističe da ne postoji dilema da se plate činovnika i naknade odbornika trebaju smanjiti.

- Raznim analizama pokazalo se da plate u javnim sektorima mnogo odskaču od plata u privredi. Kada su u pitanju naknade za odbornike onda je to stvar etičkih normi. To bi se moralo urediti na sistemski način, a ne da odbornici sami sebi određuju plate - naglasio je Grabovac.

Obrazovanje

U odborničkim klupama opština i gradova u Srpskoj sjede ljudi svih obrazovnih profila, pa tako stanovnike u šest opština predstavlja 13 odbornika samo sa završenom osnovnom školom. Najviše odbornika ima SSS, njih 555, a slijede ih odbornici sa VSS, kojih ima 469.

Kada su u pitanju doktori nauka, u šest opština sjedi sedam odbornika sa najvišim obrazovanjem, od čega su dva doktora nauka u Laktašima.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.