Pompeja dobija novi sjaj

Antički grad Pompeja, najpoznatiji kao grad koji je uništen u erupciji vulkana Vezuva 24. avgusta 79. godine, biće restaurisan.

Pompeja je bila zatrpana pod slojem pepela 1.600 godina prije nego što su slučajno otkriveni 1748. godine. Evropska unija pokrenula je restauraciju Pompeje, vrijednu 105 miliona evra.

Kako prenose strane agencije, projekat rekonstrukcije čuvene turističke atrakcije nadomak Napulja predstavlja krupan korak u spasavanju ovog značajnog arheološkog blaga od propadanja. U planu je izgradnja novog drenažnog sistema i rekonstrukcija pojedinih struktura, kao što je Kuća gladijatora koja se 2010. urušila usljed obilnih kiša. Italija je 2008. godine proglasila vanredno stanje u Pompeji, pošto su se arheolozi žalili na loše održavanje drevnog grada, ukazujući na loše upravljanje i nedostatak ulaganja.

U periodu od 2000. do 2006, regionalni fond Evropske unije uložio je 7,7 miliona evra u restauraciju Pompeje, ali je danas svega pet individualnih nalazišta otvoreno za javnost, dok ih je 1956. bilo 64.

Jedan od problema u vezi sa ovim drevnim gradom je, pored vremenskih nepogoda i zagađenja, uticaj lokalne mafije, Kamore, kao i široko rasprostranjena korupcija. Neposredno prije početka rekonstrukcije, italijanska policija uhapsila je bivšeg restauratora Pompeje Luiđija D'Amoru zbog optužbe za korupciju, a pod istragom je još pet osoba, uključujući Marčela Fiorija, bivšeg specijalnog komesara UNESCO-a, čiji je zadatak bio da zaustavi propadanje čuvenog antičkog grada.

Drevni grad Pompeja jedna je od najpopularnijih turističkih atrakcija u Italiji, koju godišnje posjeti blizu 2,5 miliona turista.

Prvo naselje na prostoru Pompeje osnovali su Etruščani na već postojećoj Oskanskoj naseobini Alstadt (ispod foruma) krajem 7. vijeka prije nove ere tako što su podigli gradske zidine okruživši oko 63 hektara površine, gotovo cijelu današnju površinu grada. Etruščanima je Pompeja služili kao sigurna luka i naselje u kojem su obavljali trgovinu, pa se grad razvijao poprilično haotično.

Za vrijeme cara Avgusta i Rimskog carstva Pompeja je nastavila da se razvija. Kasnije su širom grada podignuti rimski hramovi omiljenih Avgustovih božanstava, te je obožavanje u tim hramovima značilo obožavanje Cara. Vespazijan je proširio Venerin hram i podigao svoj hram na forumu na kojem su uklonjene skulpture slavnih Pompejaca i na kraju zamijenjene skulpturama careva. Podignuti su i brojni slavoluci od kojih je najpoznatiji Neronov slavoluk na istočnoj strani Kapitolija.

Godine 1592., prilikom iskopavanja kanala, arhitekta Fontana je otkrio ostatke oslikanog zida, što je dokumentovano i zaboravljeno. Iskopavanje je započeto tek 1748. godine za vladavine burbonskog kralja Karla Napuljskog, vjerujući da je riječ o drevnom gradu Stabiae. Godine 1763. iskopan je natpis koji je potvrdio pravo ime grada Pompeja. Kako je Herkulanej bio zatrpan tvrdim slojem blata, a Pompeja mekanim slojem blago otvrdnutog pepela, iskopavanja su brže napredovala u Pompeji. Poluiskopana Pompeja postala je senzacija i rana turistička lokacija već u 18. vijeku.

Iskopavanje je pojačano 1860. godine kada je za direktora arheološke lokacije proglašen Đuzepe Fjoreli, koji je prvi primijenio sistem konzervisanja otkrića, i strateški isplanirao iskopavanja umjesto potrage za blagom. Najvažnija otkrića i studije o gradu su djelo Amadea Maiurija od 1924. do 1961. godine. Savremena istraživanja su takođe uspješna, ali i suočena sa problemima očuvanja arheološke lokacije.

Vulkanska stijena

Pompeja je grad smješten na obali mora u blizini rijeke Sarno, kraj Napulja u italijanskoj pokrajini Kampaniji. Podignut je na vulkanskoj stijeni koja se uzdiže 30 metara iznad mora. Kako je potpuno bez izvora vode, život je bio težak, ali zbog strateškog položaja koji je omogućavao kontrolu plodne nizine iza grada i morskog zaliva ispod grada, bio je privlačna lokacija za mnoge narode.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.