„Naši preci nisu osvajali, već su se branili“: Monodrama „Okamenjeni“ dirnula publiku u Istočnom Sarajevu

ISTOČNO SARAJEVO – U Narodnom pozorištu Istočno Sarajevo večeras je izvedena monodrama „Okamenjeni“, nastala po dramskom tekstu Vladimira Đorđevića, u režiji Milića Jovanovića, a u izvođenju glumca Alekse Radojlovića.

Predstava donosi snažnu i emotivnu priču o žrtvi, herojstvu i očuvanju sjećanja na srpske junake koji su živote položili za otadžbinu.

U središtu priče je Aranđel Matić, kamenorezac iz Pomoravlja, koji uklesava imena stradalih junaka u kamen nastojeći da ih sačuva od zaborava. Kroz njegova kazivanja oživljavaju sudbine ljudi čija su hrabrost, vjera i ljubav prema otadžbini ostavili dubok trag u istoriji i kolektivnom pamćenju srpskog naroda.

Glumac Aleksa Radojlović istakao je da se monodrama oslanja na njegov lični osjećaj, koji se potom povezuje sa kolektivnim pamćenjem srpskog naroda.

– To je osjećaj da se našim precima, koji su vijekovima podnosili žrtve na različitim mjestima i u različitim okolnostima, poklonimo, da im se bar na neki način u današnje vrijeme odužimo i pokušamo da proširimo svijest mladih, ali i starijih, o tome šta su naši preci prolazili, u kakvim okolnostima i za koji cilj su se borili. Borili su se uglavnom za neki viši cilj, za nešto uzvišeno. Naši preci nisu osvajali, naši preci su se branili – rekao je Radojlović.

On je pojasnio da predstava prati život običnog čovjeka iz Pomoravlja, iz porodice kamenorezaca, čiji su otac, djed i pradjed izrađivali nadgrobne spomenike sunarodnicima.

Život Aranđela Matića mijenja se kada ga zatekne jedan od najvećih vojnih sukoba u istoriji. Iako ima samo 14 godina, protivno očevoj zabrani i uprkos tome što ga vojska ne prima u svoje redove, on odlučuje da se iskrade od kuće, uzme konja i krene u nepoznato.

– Taj junak kreće u potragu za dvojicom braće koji su već u ratu, ali i da pomogne svom narodu – naveo je Radojlović.

On je dodao da ga je upravo činjenica da je riječ o četrnaestogodišnjaku privukla ovoj ulozi, jer priča pokazuje kako rat od djeteta stvara prekaljenog ratnika.

– Bilo je glumački izazovno u 70, odnosno 75 minuta prikazati potpunu transformaciju, od dječaka do sredovječnog čovjeka, i dočarati njegov životni put kroz sve nedaće koje ga očeliče i od djeteta stvaraju čovjeka. U našoj istoriji imamo mnogo takvih primjera, od Momčila Gavrića do Spomenka Gospića, ljudi koji su bili primorani da, umjesto da se igraju loptom sa vršnjacima, uzmu pušku i krenu da brane svoj narod – istakao je Radojlović.

Treće izvođenje monodrame

Monodrama „Okamenjeni“ do sada je izvedena tri puta, nakon premijere na Zlatiboru u maju i izvođenja u Požarevcu u avgustu.

Radojlović je rekao da mu je posebno drago što je prvi put kao profesionalni glumac nastupio u Republici Srpskoj, i to upravo u Istočnom Sarajevu.

Kao posebnu vezu sa ovim krajem izdvojio je činjenicu da je njegov otac, profesionalni slikar i freskopisac, prije desetak godina oslikavao hram „Srpski Zejtinlik“ na Sokocu.

– Iako smo u različitim branšama, kao umjetnici se srećemo deceniju kasnije na relativno malom geografskom prostoru, sa prilično sličnim ciljem i misijom. I to mi je jedan od važnijih motiva da ovdje ostavim lijep umjetnički utisak na sceni – rekao je Radojlović, najavljujući izvođenja na Palama i u Trebinju.

On je naveo da je glumu završio 2018. godine na Fakultetu savremenih umjetnosti u Beogradu, u klasi Vide Ognjenović, ali da se određeno vrijeme profesionalno više bavio slikarstvom u očevoj freskopisačkoj ekipi.

Povratak glumi, kako je objasnio, podstakao je reditelj Milić Jovanović iz kragujevačkog pozorišta „Joakim Vujić“, koji mu je ponudio tekst monodrame.

– Iako sam diplomirani glumac skoro deset godina, profesionalno se glumom aktivno bavim nešto više od godinu dana – rekao je Radojlović.

Scenografija kao prikaz istorijskog pamćenja

Za scenografiju u monodrami zadužena je Anđela Šaponjić, koja u predstavi tumači i lik Justine, monahinje i sestre glavnog junaka.

Ona je navela da je scenografijom nastojala da prikaže put srpskog naroda kroz istoriju, koristeći spomenike iz različitih istorijskih perioda.

– Glavni motiv scenografije su spomenici, koji su i glavni motiv cijele predstave „Okamenjeni“. Uzela sam spomenike iz različitih perioda srpske istorije i uklopila ih u scenografiju kako bih prikazala starost i svetost srpskog naroda – rekla je Šaponjićeva.

Monodrama „Okamenjeni“ predstavlja svojevrstan omaž srpskom junaku koji je kroz istoriju na oltar otadžbine polagao ono najvrednije – sopstveni život.

Dio prihoda od prodaje ulaznica, koje su koštale 15 KM, biće uplaćen Humanitarnoj organizaciji „Srbi za Srbe“ za pomoć Srbima na Kosovu i Metohiji. Sredstva će biti izdvojena i od prodaje ulaznica za predstojeća izvođenja na Palama i u Trebinju.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.