“Motel Nana” i “32. decembar” apsolutni pobjednici

Uspjesi filmova “Motel Nana” i “32. decembar” zauzimaju centralno mjesto u kulturnom životu Republike Srpske u 2010. godini, zahvaljujući nagradama i priznanjima koje su osvojili na međunarodnim festivalima.

“Motel Nana”, koji je po scenariju Ranka Božića režirao Predrag Velinović, proglašen je ljetos najboljim filmom “Sofesta” odlukama festivalskog žirija, žirija publike i žirija udruženja kritičara FIPRESCI Srbija. Takođe, nisu izostale nagrade za najbolju režiju, scenario, mušku (Dragan Mićanović) i žensku (Nikolina Jelisavac) ulogu.

Žiri takmičarskog programa na “Sofestu” činili su Karpo Aćimović Godina, Vojislav Brajović i Miroslav Momčilović, a žiri FIPRESCI Srbija Srđan Savić, Dušan Vukić i Dejan Dabić.

“Motel Nana” bio je u konkurenciji za nagrade sa šest filmova iz regiona. To su “Žena sa slomljenim nosem” Srđana Koljevića, “Plavi voz” Janka Baljka, “Flešbek” Aleksandra Jankovića, “Srpski film” Srđana Spasojevića, “Đavolja varoš” Vladimira Paskaljevića i omnibus “Neke druge priče” u režiji Ane Marije Rosi, Ines Tanović, Ivone Juka, Marije Džidževe i Hane Slak.

Banjalučki filmski stvaraoci uspješno su se predstavili na Festivalu “Cinema City” u Novom Sadu. U okviru selekcije “Nacionalna klasa” nagrada za najbolju žensku ulogu pripala je glumici Nikolini Jelisavac za ulogu u filmu “32. decembar”, a nagradu za najbolju režiju selekcije “Nacionalna klasa” žiri je dodijelio Saši Hajdukoviću za film “32. decembar”.

Hajdukovićevim filmom “32. decembar” u septembru je otvorena “35. Mojkovačka filmska jesen”. Banjalučki glumac Ljubiša Savanović, koji igra policajca u “32. decembru”, primio je “Nagradu za najbolju epizodnu mušku ulogu”.

Diplomski film Saše Hajdukovića u kojem pored Nikoline Jelisavac i Ljubiše Savanovića glume i Anja Stanić, Slobodan Perišić, Dragana Marić, Aleksandar Stojković, prikazan je na još nekoliko festivala, među kojima je onaj u Londonu.

Za razliku od pozitivnih kritika za “Motel Nanu” i “ 32. decembar”, debitantsko ostvarenje “Srpski film” beogradskog reditelja Srđana Spasojevića, koje je prikazano na festivalu “South By Southwest” u Ostinu, šokiralo je veći dio publike, ali i neke od kritičara.

Šokantan, kontroverzan, zastrašujući, samo su neki od pridjeva koji su propratili internacionalnu promociju “Srpskog filma“. U glavnim ulogama filma koji je podigao veliku prašinu i govori o snimanju snaf filmova, su Srđan Todorović, Sergej Trifunović, Jelena Gavrilović i Katarina Žutić.

Među filmadžijama koji mogu da se pohvale uspješnom 2010. godinom je i mladi reditelj iz Banjaluke Dane Komljen, čiji je kratki igrani film “Ja već jesam ono što želim da imam” jedan od pobjednika takmičarskog programa Filmskog festivala u Kanu “Cinefondation”. Film u produkciji beogradskog Fakulteta dramskih umetnosti dobio je ravnopravnu treću nagradu sa libansko-američkim filmom “Peta kolona”. Riječ je o ispitnom radu na trećoj godini filmske režije u klasi profesora Slobodana Šijana.

Međunarodna manifestacija “Noć muzeja” održana je i ove godine u Republici Srpskoj, a centralni događaji bili su u Muzeju savremene umjetnosti Republike Srpske. “Noć muzeja” obilježena je u Muzeju RS, kao i u još nekoliko gradova Srpske.

I pozorišta Srpske ove godine su se pridružila obilježavanju “Noći teatra”, u kojoj su vrata širom otvorila Narodno pozorište Republike Srpske, ali i druga pozorišta poput “Jazavca”, Studentskog pozorišta iz Banjaluke, “Dis” teatra...

Na mapi pozorišnog života i ove godine su bili Teatar fest “Petar Kočić” u Banjaluci, “Tetar fest” u Doboju”, Međunarodni festival pozorišta za djecu u Dječijem pozorištu RS, “Dani komedije” u Bijeljini, “Dani malih stvari” u Trebinju, Festival mladog glumca “Zaplet” u banjalučkom “Jazavcu”. Održani su festival monodrame u Istočnom Sarajevu i “Komedija fest” u Zvorniku.

Među pojedinačnim uspjesima umjetnika iz Srpske može se izdvojiti predstavljanje akademske keramičarke Sonje Bikić u Šangaju. Ona se predstavila na najvećoj svjetskoj izložbi do sada organizovanoj u Šangaju “EXPO 2010”. Njena djela bila su izložena u Šangaju pored umjetnika iz 192 zemlje i 50 međunarodnih organizacija. Banjalučki akademski slikar Mladen Miljanović u Beču je gostovao sa svojom izložbom u “Službi muzeja”, koju je kasnije vidjela i publika u Sarajevu, kao i banjalučka u Muzeju savremene umjetnosti RS.

Svjetski dan muzike prvi put je obilježen 2010. godine u Republici Srpskoj. Na 12 lokacija u Banjaluci proslavljen je praznik posvećen muzici. Učešće u obilježavanju Svjetskog dana muzike, pored profesora i studenata Akademije umjetnosti, uzeli su i Gradski tamburaški orkestar, Ženski kamerni hor “Banjalučanke”, hor “A Prima Vista” i drugi.

Muzičke manifestacije koje su 2010. održane u Srpskoj su festival horova “Zlatna vila” u Prijedoru, “Majske muzičke svečanosti” u Bijeljini, “Đurđevdanski festival” u Banjaluci, “Mali kompozitor”, Horski susreti” i “Dani Vlade Miloševića” u Banjaluci...

Momo Kapor

Jedan od najznačajnijih i najčitanijih srpskih pisaca, slikar i novinar Momčilo Momo Kapor, preminuo je u martu 2010. godine u Beogradu. Godine 1975. godine objavio je “Folirante”, a napisao je veliki broj romana i zbirki priča. Autor je i brojnih dokumentarnih filmova i televizijskih emisija, a po njegovim scenarijima snimljeno je nekoliko dugometražnih filmova (“Bademi s onu stranu smrti”, “Banket”, “Valter brani Sarajevo”, “Džoli džokej”, “Kraj vikenda”). Romani “Una” i “Knjiga žalbi” doživjeli su ekranizaciju. Prevođen je na francuski, njemački, poljski, češki, bugarski, mađarski, slovenački i švedski jezik.

Milorad Ćorović

Akademik Milorad Ćorović, osnivač i prvi dekan Akademije likovnih umjetnosti u Trebinju, umro je u aprilu 2010. godine u Sarajevu. U Trebinju je 1995. osnovao Akademiju likovnih umjetnosti, čiji je bio i prvi dekan, a za svoj rad je nagrađivan brojnim nagradama i priznanjima. Bio je redovni član Akademije nauka i umjetnosti Republike Srpske.

Neđo Šipovac

Akademija nauka i umjetnosti Republike Srpske ostala je siromašnija za još jedno književno ime, akademik Nedeljko-Neđo Šipovac umro je u Beogradu. Književnik, romansijer, esejista, Šipovac je za dopisnog člana Akademije nauka i umjetnosti RS izabran 1997, a za redovnog člana 2008. godine. Autor je 25 knjiga, a za bogati književni, društvenopolitički i javni rad dobio je više nagrada i priznanja.

Vesna Parun

Najistaknutija hrvatska pjesnikinja druge polovine 20. vijeka Vesna Parun umrla je u oktobru u Stubičkim Toplicama. Ona je bila prva žena u hrvatskoj književnosti koja je živjela isključivo od književnosti i za književnost. Poznate su joj pjesničke zbirke “Zore i vihori”, “Sto soneta”, “Olovni golub” i “Salto mortale”, te knjige “Crna maslina” i “Apokaliptičke basne”.

Nebojša Zubović 

Banjalučki glumac i stalni član ansambla Narodnog pozorišta Republike Srpske Nebojša Zubović umro je u julu 2010. u Banjaluci. Publika će Zubovića najviše pamtiti kao generala Živojina Mišića u istoimenoj monodrami, Dobrivoja u predstavi “Seme”, Islednika u “Đeneralu Milanu Nediću”, Jug Bogdana u “Banović Strahinji”, Krivog Luku u “Sveti Georgije ubiva aždahu”, Savu u “Gospođi ministarki”, Dimitrija u “Divljem mesu” i đeda u “Balonu od kamena”. 

Nobelova nagrada  

Nobelovu nagradu za književnost 2010. godine dobio je peruanski književnik Mario Vargas Ljosa. Ljosa je već nekoliko godina zaredom slovio za glavnog kandidata za Nobelovu nagradu. Objavio je romane: “Razgovor u katedrali”, “Pantaleon i posjetiteljke”, “Tetka Hulija i piskaralo”, “Rat za smak svijeta”, “Povijest o Majti”, “Ko je ubio Palomina Molera?”, “Pripovjedač”, “Pohvala pomajci”, “Lituma u Andima”, “Jarčeva fešta” i “Raj na drugom ćošku”.  

NIN nagrada  

Dobitnik NIN nagrade kritike za roman 2009. godine je Grozdana Olujić za djelo “Glasovi u vetru”. Grozdanićeva je romansijer, prevodilac, antologičar, dobitnik Povelje za životno djelo Udruženja književnika Srbije (2004). Njeni romani i bajke doživjeli su brojna izdanja i prevedeni su na 28 jezika. Grozdana Olujić živi i stvara u Beogradu, a počasni je građanin grada Osla, nosilac danskog viteškog ordena Daneborg za zasluge na polju književnosti. 

“Kočićeva knjiga” 

Nagrada “Kočićeva knjiga” za 2010. godinu pripala je književnicima Vladislavu Bajcu i Miljenku Jergoviću. Zadužbina “Petar Kočić” Banja Luka - Beograd “Kočićevu knjigu” dodjeljuje piscima za visoka dostignuća u savremenoj književnosti i odanosti Kočićevoj riječi i misli i cjelokupno stvaralaštvo. Bajac je ove 2010. dobio i nagradu “Kočićevo pero”. 

Milan Rakulj 

Uglednu specijalnu književnu nagradu “Stražilovo”, za najbolji prvenac mladih pjesnika do 30 godina, 2010. godine je dobio talentovani banjalučki pjesnik Milan Rakulj za zbirku “Gluvi putnik”. Nagrada “Stražilovo” dodjeljuje se za najbolje pjesničke knjige objavljene u ediciji “Savremena poezija” Brankovog kola. 

Banjalučanke  

Ženski kamerni hor “Banjalučanke” osvojio je srebrnu medalju na Svjetskoj horskoj olimpijadi u Kini. “Banjalučanke” su dobile nagradu u kategoriji ženskih kamernih horova, najvišem rangu takmičenja. 

Stefan Milenković 

Violinista svjetskog glasa Stefan Milenković, zajedno sa muzičarem Edinom Karamazovim održao je koncert u julu u Banjaluci. Milenković je nastupio u organizaciji Udruženja muzičkih umjetnika Republike Srpske.

“Oskar”

Drama o ratu u Iraku “Hurt Loker” dominirala je 82. dodjelom nagrada američke filmske Akademije i osvojila šest “Oskara”. Ketrin Bigelou postala je prva žena koja je dobila “Oskara” za režiju. Najveća priznanja za glumu dodijeljena su holivudskim veteranima Džefu Bridžisu za tumačenje lika pijanog pjevača kantri muzike u filmu “Ludo srce” i Sandri Bulk za ulogu domaćice u drami “Slijepa strana”.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.