Kvazisatira umjesto literarnog humora

BANjALUKA - Najgore vrijeme za satiru je najbolje vrijeme. Iz tog glavnog razloga, ali i iz dva-tri sporedna, satira kao književna vrsta posljednjih godina u Republici Srpskoj doživljava i proživljava svoje zlatno doba, što opet, manje-više, prolazi nezapaženo.

Rekao je ovo "Glasu Srpske" satiričar, dobitnik brojnih nagrada za satiru i urednik časopisa "Nosorog" Miladin Berić.

- Pored moje malenkosti, istakao bih još nekoliko imena koja su ovjenčana brojnim priznanjima, ali samo sa one strane Drine, a to su Jovo Nikolić, Živko Vujić, Slobodan Janković i Božo Marić. Ako još dodamo da se mlađe snage, a tu prije svega mislim na Stanislava Tomića iz Zvornika, te Ernesta Bučinskog i Dinka Osmančevića iz Banjaluke, koji se krupnim koracima približavaju samom vrhu satirične scene, onda je i budućnost satire svijetla - kaže Berić.

Satira u Srpskoj je bolja od stvarnosti, ili barem od one njene lošije strane koju parodira i secira u svojim tekstovima, smatra publicista i aforističar Đorđe Latinović.

- U Republici Srpskoj ima nekoliko zrelih autora ovog književnog žanra, ali o tome se malo ili gotovo ništa ne zna u javnosti. To ne prati javna recepcija i društveno priznanje u sredini u kojoj žive ovi autori - ističe Latinović.

Prema njegovim riječima, žalosno je da se knjige satirične i humoristične književnosti uopšte ne kandiduju niti dobijaju književne nagrade koje dodjeljuju razne književne i neknjiževne asocijacije i organizacije.

Miladin Berić ističe da se na raznoraznim konkursima ovakva ostvarenja preskaču, ili svjesno zaobilaze, "kao da su pisana na nekom drugom jeziku, ili kao da su manje vrijedna, odnosno nisu literatura".

- Ne postoji nijedna značajna i društveno reprezentativna književna nagrada u oblasti satire izuzev skromne, ali time još uzvišenije promotivne misije lista "Nosorog" - naglasio je Đorđe Latinović.

Tako urednik ovog jedinog satiričnog časopisa u Srpskoj Miladin Berić ističe da je bilo pokušaja u Doboju i Prijedoru da se pokrenu slični časopisi, ali su, nažalost, trajali svega dva do tri broja.

- Tako da je, bar što se tiče Srpske, knjiga spala samo na jedno slovo, što je svakako nedovoljno, ali ništa bolja situacija nije ni u okruženju - kaže Berić.

Prema mišljenju Đorđa Latinovića, satiričari su jako malo eksponirani u javnosti.

- Iako naši satiričari osvajaju zapažene nagrade u regionu, po meni najlošiji odnos prema satiri je u medijima, naročito komercijalnim elektronskim. Zabavljački i šoumenski humor i kvazisatira zamijenili su pisanu književnu satiru i fini literarni humor - smatra Latinović.

On dodaje da jedina odgovornost da satira stekne bolji javni status je na javnim medijskim emiterima, elektronskim i štampanim.

- Od medija zavisi šta će imati prolaz u javni prostor i kako će se kreirati ukus publike - zaključio je Latinović.

Izdavaštvo

- Satira kao književna vrsta je u svakom pogledu potcijenjena, počevši od fakulteta koji je u svom programu jedva dotiču, preko književnih kritičara koji u Srpskoj ne postoje, do izdavača koji se nerado odlučuju da štampaju satirična izdanja, jer po njima ne treba prizivati đavola. Ipak, pored svih problema satiričari uspijevaju, doduše o svom trošku, da izdaju poneku zbirku koja nađe svoj put do čitalaca - rekao je Miladin Berić.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.