Sjećanje na Milana Mladenovića: Tri decenije od odlaska glasa generacije

BEOGRAD- Na današnji dan, 5. novembra, navršava se 31 godina od smrti frontmena „Ekaterine Velike“, umjetnika čije pjesme i dalje oblikuju duh regiona.

Prošlo je više od tri decenije otkako nas je napustio Milan Mladenović – pjesnik, muzičar i simbol jedne epohe. Njegov glas i stihovi, utkani u pjesme „Ekaterine Velike“, „Šarla Akrobate“ i drugih projekata, i dalje nose poruke slobode, ljubavi i unutrašnjeg preispitivanja.

Put koji nije znao za granice

Mladenović je rođen 21. septembra 1958. u Zagrebu, u porodici oficira Jugoslovenske narodne armije. Djetinjstvo je proveo između Zagreba, Sarajeva i Beograda, gdje se kao tinejdžer oblikovao kao umjetnik. U 11. beogradskoj gimnaziji upoznao je ljude sa kojima će kasnije stvoriti muziku koja je mijenjala sve – iskrenu, buntovnu i poetičnu.

Prvi ozbiljniji bend bio mu je „Limunovo drvo“, ali ključni trenutak dolazi početkom osamdesetih sa nastankom „Šarla Akrobate“. Njihov album „Bistriji ili tuplji čovjek biva kad...“ iz 1981. godine i danas se smatra jednim od najvažnijih izdanja jugoslovenskog novog talasa. Pjesme poput „Ona se budi“ i „Niko kao ja“ postale su manifest mladih koji su željeli promjenu.

Muzika koja je postala pokret

Pred kraj 1981. Mladenović formira bend „Katarina II“ sa prijateljima i muzičarima iz prethodno navedenih grupa, tu prvi put sa njima svira i klavijaturistkinja Margita Stefanović Magi.

Nakon izdavanja istoimenog albuma, gde su mesto našle pjesme „Aut“, „Jesen“, „Radostan dan“ i druge, usled nesuglasica bend se raspada i stvara se „Ekatarina Velika“ popularnija pod nazivom EKV, koja će Mladenovića i ostatak benda uzdići do kulta. Nizali su se albumi „Ekatarina Velika“, „S vetrom u lice“, „Ljubav“, zajedno noseći vanvremenske pjesme „Kao da je bilo nekad“, „Oči boje meda“, „7 dana“ i druge hitove. Mladenović je insistirao da se numere EKV-a ne uzimaju kao poezija i da se ne odvajaju od muzike.

- Pesme nam nastaju na probama, kada počinjemo svi zajedno da sviramo i to su najbolje pesme kao „Par godina“ ili tako neke - rekao je tada Mladenović.

Album iz 1986. godine „S vetrom uz lice“, na kojem se nalazi vjerovatno najpoznatija pjesma grupe „Ti si sav moj bol“, lansirala je grupu na sam vrh jugoslovenske rok scene, gde je sa Mladenovićem kao vođom ostala sve do 1994. godine, izdajući seriju uspešnih albuma.

EKV nije bio samo bend – bio je ogledalo jedne generacije koja je u vremenu društvenih lomova tražila smisao. Mladenovićevi stihovi bili su poetski, ali jasni: „Zemlja je djevojka koja spava“, „Samo par godina za nas“, „Budi sam na ulici“. Tihi i melanholični, postali su himne generacije koja je željela da živi punim plućima, uprkos svemu.

Umjetnik sa stavom

Mladenović je bio poznat po tome što nikada nije pravio kompromise. Tokom ratnih devedesetih, javno se suprotstavljao nacionalizmu i nasilju. Sa članovima „Partibrejkersa“ i „Električnog orgazma“ učestvovao je u antiratnom projektu „Rimtutituki“. Njegov posljednji projekat bio je „Angel’s Breath“, snimljen u Brazilu 1994. godine sa kompozitorom Mitarom Subotićem Subom. Album, prožet egzotičnim zvukovima i introspektivnim tonom, pokazuje da je Milan do posljednjeg trenutka tragao za novim muzičkim izrazom.

Novinar i publicista Aleksandar Žikić, autor knjige „Mjesto u mećavi“ posvećene životu i djelu, nema nikakve sumnje da je mesto Milana Mladenovića i svih njegovih bendova, a posebno EKV, u samom vrhu u istoriji jugoslovenske rokenrol scene, ali takođe i na poziciji izdvojenoj od svih drugih.

-Nikada se ni pre ni posle Milana i EKV nije dogodilo da grupa takve vrednosti postigne tako veliki uspeh na tržištu. Milan Mladenović bio je čovek i umetnik kome je uspelo nešto što je, u svim sferama života, veoma retko: da, ne odstupajući ni najmanje od sopstvenih ljudskih i umetničkih kriterijuma, okupi oko sebe zapanjujuće veliki broj ljudi koji su ga poštovali, verovali mu i voleli ga. Nijednog od tih ljudi on ni u jednom trenutku nije izneverio: njegova kreativna nepotkupljivost i visoki dometi plemenite upotrebe talenta ničim ne mogu biti dovedeni u pitanje ovog muzičara-napisao je Žikić.

Odlazak i nasljeđe

Milan Mladenović preminuo je 5. novembra 1994. godine, u 36. godini života, nakon borbe sa teškom bolešću. Njegov prerani odlazak ostavio je prazninu na muzičkoj i kulturnoj sceni, ali i mit koji i danas živi.

Danas ulice, festivali i nagrade nose njegovo ime. U Beogradu se svake godine održavaju koncerti i izložbe posvećene njegovom stvaralaštvu, a mlađe generacije i dalje pronalaze inspiraciju u njegovim riječima, prenosi Danas.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.