Kako se svijet priprema za najznačajnije pomračenje Sunca od 1999. godine

PARIZ/LONDON/MOSKVA – Milioni Evropljana i ljubitelja astronomije iz cijelog svijeta posmatraće danas nebo tokom rijetkog totalnog pomračenja Sunca, koje će na svega dva minuta sjeveru Španije donijeti mrak usred dana, dok će ova nesvakidašnja pojava ukupno trajati oko dva sata.

Dvominutno totalno pomračenje Sunca, kada će ga Mjesec u potpunosti prekriti, pored Španije doživjeće i Island i Rusija, a prethodiće mu i uslijediće djelimično pomračenje, prenosi BFM.

Ovaj rijetki astronomski fenomen, prvi te vrste u Evropi od 2006. godine i najznačajniji od 1999, počeće u Sibiru u Rusiji oko 19.00 časova, a zatim će oko 19.30 časova preći iznad Aljaske, sjeverne hemisfere i Grenlanda, da bi se na kraju nadvio nad Evropom i Atlantskim okeanom.

Potpuno pomračenje vidjeće Španija, Island i Rusija

Pored jednog dijela Islanda, pomračenje će biti totalno prije svega u španskom pojasu koji se proteže od Ovijeda do Palme de Majorke, preko Burgosa i sjeverno od Madrida, prije nego što iščezne oko 20.30 časova.

U drugim dijelovima svijeta ova neuobičajena pojava biće samo djelimično vidljiva, što će biti slučaj u Francuskoj i drugim evropskim zemljama, ali i u Kanadi, na sjeveru Zapadne Afrike i u SAD.

Desetine miliona ljudi moći će da prisustvuju pomračenju širom zapadne Evrope, gdje će staza pomračenja blokirati Sunce u mnogim zemljama, uključujući, pored Francuske, i Veliku Britaniju, gdje će Mjesec prekriti 90 odsto Sunca, kao i Belgiju, Švajcarsku i sjevernu Italiju, navodi „Gardijan“.

Očekuje se dobro vrijeme za posmatranje

Vedro nebo i povoljna meteorološka prognoza za veći dio Evrope trebalo bi znatiželjnima da omoguće dobar pogled, prenosi Bi-Bi-Si.

Agencija RIA Novosti prenosi da će „Roskosmos“ danas emitovati uživo djelimično pomračenje Sunca, vidljivo iz Rusije, kako je saopštila ta državna korporacija. Platforma za posmatranje biće Lahta centar – najviša zgrada u Rusiji i Evropi.

Napominje se da će 12. avgust biti najvažniji astronomski dan u godini – uz paradu planeta i pomračenje Sunca, na nebu će biti vidljiv i vrhunac meteorskog pljuska Perseida.

Promjene temperature i ponašanja životinja

Pored svjetlosnih promjena, savršeno poravnanje linije Sunca i Mjeseca uticaće i na temperature, koje se mogu u tom vremenskom intervalu promijeniti.

Životinje tokom pomračenja mogu postati dezorijentisane i pokazivati neobično ponašanje, navodi BFM.

Ovaj fenomen trebalo bi da omogući naučnicima da prouče atmosferu Sunca i njegov spoljni sloj, u nadi da će bolje razumjeti tajne solarnih vjetrova i magnetnog polja. NASA ukazuje da je pomračenje važan naučni događaj i dragocjena prilika za istraživanja.

Navala za specijalnim naočarima

Zbog današnjeg pomračenja, mnogi javni događaji su odloženi, kao i pojedini avionski letovi.

Stručnjaci upozoravaju da ljudi ne bi trebalo da gledaju direktno u Sunce tokom pomračenja bez odgovarajuće zaštite, jer u suprotnom rizikuju ozbiljno oštećenje očiju.

U danima pred dugo očekivano pomračenje zavladala je prava pomama za specijalnim naočarima koje omogućavaju da se ovaj spektakl bezbjedno posmatra. Čak je došlo i do nestašice, a par takvih naočara na sajtovima za prodaju košta i do 60 evra.

Stručnjaci posebno upozoravaju da se za posmatranje ne trebaju koristiti stare naočare iz 1999. godine, kao i da zaštitne naočare ne treba vaditi iz futrole do same upotrebe.

Kako posmatrati pomračenje bez specijalnih naočara?

U nedostatku specijalnih naočara, „Skaj njuz“ kao jedan od najpoznatijih trikova za posmatranje pomračenja Sunca navodi upotrebu kuhinjske cjedilke.

Imo Bel, astronom u Kraljevskoj opservatoriji u Griniču, objašnjava da se sa cjedilkom u ruci treba okrenuti leđima ka Suncu, a cjedilku držati iznad bijele površine. U njenoj sjenci tada se može vidjeti oblik pomračenja.

Iz NASA-e navode da je drugi način upotreba svojevrsnog projektora sa otvorom, koji se može napraviti kod kuće pomoću bijelog kartona ili papira, folije, samolepljive trake i igle ili olovke.

Na taj način Sunce se ne posmatra direktno, već se njegov lik projektuje na sigurnu površinu, što omogućava da se fenomen posmatra bez gledanja pravo u Sunce.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.