Äîñè¼å îïåðàöè¼å îáìàíà (6)

Šóáî Ìèëîø è Aíòå Âðáàí êðåíóëè ñó íà ïóò 25. ìà¼à 1947. Êðóæèžè íà òîïîãðàôñêî¼ êàðòè îäðåèâàëè ñó ïðàâàö œèõîâîã êðåòàœà èç Aóñòðè¼å ïðåìà ìààðñêî¼ ãðàíèöè äî ñåëà Ãîëà ó Õðâàòñêî¼, ãä¼å žå èõ ñà÷åêàòè Ïèøòà

Èñòå íîžè, 18. ìà¼à 1947, ó ñòàíó ïóêîâíèêà àëà, íà èìàœó £àìåëíèê ó Aóñòðè¼è îäðæàí ¼å ñàñòàíàê ïîâîäîì ïðâîã ïðåëàñêà ãðàíèöå. Aíòå Âðáàí è Šóáî Ìèëîø ïîçâàíè ñó äà äîáè¼ó óïóòñòâà. Êàâðàí ¼å, êàî è óâåê, ñ ìàëî ïîçå, øåòàî ïî ñîáè çàìèøšåíî çàñòà¼êó¼óžè ïîðåä ïðîçîðà. Çàòèì ñå îáðàòèî îñòàëèìà: - Âîäè÷ Ïèøòà íàñ ¼å èçâåñòèî äà ¼å ñâå ó ðåäó. Êàíàë ïðåêî Ãîëå ¼å îáåçáååí. Ïî œåãîâîì ðà÷óíó, ïðâà ãðóïà žå ìîžè äà ïðåžå ó Ìààðñêó êðîç ñåäàì äàíà. àë ðàñòâîðè òîïîãðàôñêó ñåêöè¼ó íà êî¼î¼ ñå ìîãàî âèäåòè îâ༠òåðåí. Žóòàëè ñó ¼åäíî âðåìå è ïîñìàòðàëè êðóæèžå íàñåšåíèõ ìåñòà ïðåìà ìààðñêî¼ ãðàíèöè. Âðáàí ïðâè óïèòà: - Êî¼èì žåìî ïóòåì äî Ãîëå? - Èžè žåòå ïðåêî Îðòñåíòïåòåðà, Áèêåøòà è €åêåœåøà - îá¼àøœàâàî ¼å Êàâðàí. - A ñàìó ãðàíèöó ïðåžè žåòå èçìåó Ãîëå è Æäàëå. Òàìî žå âàñ ÷åêàòè Ïèøòà. Ìèëîø ¼å ïåäàíòíî óöðòàâàî ïóòàœó íà êàðòè, à çàòèì, êàî äà ñå ïðèñåòè íå÷åãà, ðå÷å: - Ïèøòà? Òêî ¼å ò༠÷îâ¼åê? Òàêî ìè ¼å ïîçíàòî òî èìå. Êàâðàí, à è îñòàëè, ïîãëåäàøå ãà ñà ÷óåœåì. - Êàêî, òêî ¼å? - ñëåãíó ðàìåíèìà Âðáàí. - Çàð ñå íå ñ¼åžàø çàïîâ¼åäíèêà óñòàøêå ïîëèöè¼å ó Ãîëè è Íîâèãðàäó? Ìèëîø ñå óäàðè ïî ãëàâè, èçíåíàåí: - Ïà òàêî ðåöèòå: Ëåîí Çëàòàð. Îòêóä ñòå ìó òî èìå èçìèñëèëè - Ïèøòà? - Æèâè ÷îâ¼åê ó Ìààðñêî¼ - íàñìå¼à ñå àë. - Çíà÷è: Îðòñåíòïåòåð, Áèêåøò, €åêåœåø - ïîíîâè Âðáàí. - Äà, òèì ïóòåì - ïîòâðäè àë. - A çàòèì? - óïèòà Ìèëîø. Ïîêàçó¼óžè ïðñòîì íà êàðòè, Êàâðàí íàñòàâè: - Êàäà ñòèãíåòå ó çåìšó, âåçà žå âàñ ÷åêàòè ó Áàêîâ÷èöè êîä Êîïðèâíèöå. Äàšå âåž çíàòå... Ñàñòàíàê ¼å äóãî òðà¼àî, ¼åð ¼å òðåáàëî äåòàšíî ðàçìîòðèòè œèõîâ ðàä íà Áèëîãîðè. - Ïîøòî žåòå èžè áåç ðàäèî-ñòàíèöå, ïðâè íàì èçâåøò༠ïîøàšèòå ïðåêî êóðèðà íà àäðåñó "Ìèðîñëàâ Ìàê, Ëèíäåíâåã 2" - ãîâîðèî ¼å Êàâðàí. - Êàñíè¼å žå áèòè ëàêøå: âåž äðóãà ãðóïà äîíåžå âàì ðàäèî-ñòàíèöó è òàäà íàì ñå ðåäîâíî ¼àâšà¼òå. àë èì ¼å äàî øèôðå. Íèñó èõ ñìåëè áåëåæèòè, íåãî íàó÷èòè íàïàìåò. Ïîøòî ¼å Âðáàí âåž áèî èñêóñàí ñïåöè¼àëèñòà çà ðàä ñà ïîëèöè¼ñêèì àïàðàòèìà, œåìó ¼å ïðèïàëî ó äåî äà çàïàìòè ñâå çíàêå. ×èòàî èõ ¼å è ïîíàâšàî ó ñåáè. àë ãà ¼å êîíòðîëèñàî. Ïðåñëèøàâàœå íè¼å òðà¼àëî äóãî. - Aêî âàì íå îäãîâîðèìî øèôðîì "ÔËÅA" - íàñòàâšàî ¼å àë - íå ¼àâšà¼òå ñå. Ó òîì ñëó÷à¼ó íàñ çîâèòå ó ðåçåðâíî âðè¼åìå. - Èñòî òî âàæè è çà ïèñìåíó âåçó - íàãëàñèî ¼å Êàâðàí. Ïîíîž ¼å âåž áèëà óâåëèêî ïðîøëà, êàäà ñó ñå ðàñòàëè. Âðáàí è Ìèëîø ñó îñòàëè êîä àëà íà ñïàâàœó. Ñëåäåžèõ ñåäàì äàíà òðåáàëî ¼å ïðîâåñòè ó ïðèïðåìàœó îïðåìå çà ïóò. Îñâàíóëî ¼å è ¼óòðî 25. ìà¼à. Îêî øåñò ÷àñîâà Šóáî Ìèëîø è Aíòå Âðáàí èçàøëè ñó èç øóìå è óïóòèëè ñå ïðåìà ãîñòèîíèöè Áèðìáàóåð ó Aóñòðè¼è ãä¼å ¼å áèëî óãîâîðåíî ìåñòî ñàñòàíêà. Íà ñåáè ñó èìàëè ëàêà òèðîëñêà îäåëà è äâà ðóêñàêà ñà õðàíîì. Âðáàí ¼å íîñèî ¼îø è òîðáèöó ñà êîìïàñîì è òîïîãðàôñêèì ñåêöè¼àìà Õðâàòñêå. Ó ãîñòèîíèöè ñó èõ âåž ÷åêàëè ïóêîâíèê àë è óñòàøà Ëóêà Ãðãèž, êî¼è ¼å áèî îäðååí äà èõ ïðàòè íà ïóòó. Òàêî ðàíî äðóãèõ ãîñòè¼ó íè¼å áèëî. Íåêîëèêî ìèíóòà êàñíè¼å ïðåä óëàçîì ó êàôàíó çàóñòàâèî ñå êàìèîí ñà Êàâðàíîì. Ìèëîø èçàå äà ãà ñà÷åêà. - Áóäèòå îáàçðèâè ïðåä øîôåðîì - äîøàïíó ìó. - Íè¼å ñàñâèì ñèãóðàí. Ãðóïà ñå çàòèì áðçî ñïðåìè çà ïîëàçàê. Âðáàí ¼å ñåî íàïðåä, ïîðåä øîôåðà, à Ìèëîø è Ëóêà Ãðãèž ïîçàäè, èçà êàáèíå. Ïîøòî ñå ïîçäðàâèøå ñà Êàâðàíîì è àëîì, êàìèîí ñå ëàãàíî óïóòè ïðåìà ïåðèôåðè¼è Ïóñòðèöà. Žóòàëè ñó ñâå âðåìå, ïîñìàòðà¼óžè ìîíîòîíó îêîëèíó. £åäèíî ¼å øîôåð çâèæäóêàî íåêó çàáàâíó ìåëîäè¼ó. - Êàäà ñòèæåìî? - óïèòà Ãðãèž Ìèëîøà, êî¼è ¼å äðåìàî ó çàäœî¼ êàáèíè. - Ãä¼å? - Êàêî ãä¼å, ïà íà ãðàíèöó. - Áîšå äà ñè ïèòàî øîôåðà, òî îä œåãà çàâèñè. Óîñòàëîì, íè¼å íè âàæíî - ìðçîâîšíî çàêšó÷è Ìèëîø - ¼åð èíà÷å ñàìî íîžó ìîæåìî ïðåžè. Ïîøòî ñó öåî äàí ïóòîâàëè, ñà ìàëèì îäìîðèìà, êàìèîí ñå îêî 19 ÷àñîâà ïðåä âå÷å çàóñòàâè íà ðàñêðøžó, êîä êîãà ¼å ó ¼åäíîì ïðàâöó ïèñàëî: Ôåðèíã. Âðáàí èñêî÷è íàïîšå è ïîçâà îñòàëå. Êàäà ñó ñèøëè îí ñå âðàòè äî êàáèíå è ïëàòè øîôåðó ó øèëèíçèìà. - Äàšå žåìî ñàìè - ðå÷å ìó. - Ìîæåòå ñå âðàòèòè. Íà äðóìó âèøå íè¼å áèëî íèêîãà. Ïîâóêëè ñó ñå ó îáëèæœó øóìèöó è ñà÷åêàëè íîž. Ó äàšèíè ¼å ñâåòëóöàî ãðàäèž Ôåðèíã. Êàäà ñó ñå óâåðèëè äà ¼å ó îêîëèöè ñâå ìèðíî, èçàøëè ñó îïåò íà ïóò è îïðåçíî ïîøëè ïðåìà îêóïàöèîíî¼ çîíè ó Ìààðñêî¼ êî¼ó ñó êîíòðîëèñàëè Ðóñè. Âðáàí ¼å èøàî íàïðåä êàî ïîçíàâàëàö òåðåíà, ¼åð ¼å îâèì ïðàâöåì ïóòîâàî è àïðèëà 1946, êàäà ñå ïðåáàöèâàî ïðåêî ãðàíèöå. - Ѽåžàø ëè ñå ¼îø îâå îêîëèöå? - óïèòà ãà òèõî Ìèëîø. - Äîñòà ñëàáî. È îíäà ñàì èøàî íîžó. - Êîëèêî íàì ¼îø òðåáà äî çîíå? - Ïðèëè÷íî äóãî - ïðîøàïóòà Âðáàí. - Íåêîëèêî ñàòè õîäà. - Ïà çàð ¼å òàêî äàëåêî? - È íè¼å, àëè ìîðàìî áèòè îïðåçíè. Òêî çíà ãä¼å ñó èì ñâå ñòðàæå! Ïåøà÷èëè ñó è âèøå íåãî øòî ñó ìèñëèëè. Òåê ïðåä çîðó âåž çàìîðåíè îä õîäàœà, ñòèãëè ñó íà òðåžè êèëîìåòàð îä ðóñêå çîíå, êîä Ôåðèíãà. Èøëè ñó îïðåçíî, èâèöîì øóìå, ïàæšèâî ñå îñâðžóžè äà èõ êî íå ïðèìåòè. Ñâàêè øóøàœ èõ ¼å çàóñòàâšàî. Ñâèòàœå ¼å îòêðèëî öåëó îêîëèíó. Ó áëèçèíè äðóìà, èçà êîãà ñå íàëàçèëà ãðàíèöà çîíå, Âðáàí èçíåíàäà ïîâó÷å Ìèëîøà çà ðóêó è ëåæå íà çåìšó. - Øòà ¼å? - çáóíè ñå îâà¼. - Ðóñ! Ïîëàêî ñó äîïóçàëè äî ¼åäíîã æáóíà è ïîãëåäàëè ó ïðàâöó ãðàíèöå. Äâî¼èöà ðóñêèõ ñòðàæàðà øåòàëè ñó ïîðåä ïóòà, ñàìî ñòîòèíàê ìåòàðà äàëåêî îä œèõ. - Ìîðàžåìî èïàê äà ñà÷åêàìî íîž îâäå - ïðîøàïóòà Âðáàí, ïîñìàòðà¼óžè âè¼óãàâó ëèíè¼ó ïóòà èñïðåä êàðàóëå. (Íàñòàâèžå ñå)

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.