Äîñè¼å îïåðàöè¼å Îáìàíà (3)

Ïëàí "10. òðàâàœ" ¼å äîáàð, ñëàæåìî ñå. ×èì áóäå âðè¼åìå, ïî÷åžåìî äà ãà ïðîâîäèìî, ¼àâšàî ¼å òåëåãðàìîì áèâøè ìèíèñòàð ÓÍÑ-à Ëîâðå Ñóøèž óñòàøêîì ïîòïóêîâíèêó £îñèïó Òîìšåíîâèžó

Ïàâåëèž ñå ñàñòàî ñà Êàâðàíîì ó ïàðêó Áîðãåçå ó Ðèìó. Íèñó äóãî îñòàëè. Áèâøè ïîñòðî¼íèê Ãëàâíîã ñòàíà ó Çàãðåáó, Áîæèäàð Êàâðàí, èíòåðåñîâàî ñå, ïðå ñâåãà, êàêî äà äàšå îðãàíèçó¼å ðàä åìèãðàöè¼å ó Aóñòðè¼è. - Èìàì óòèñàê - ãîâîðèî ¼å - äà šóäè õîžå äà ñå áîðå, àëè äà ñó èñïóøòåíè, äà íåìà êî äà èõ âîäè. Ìèñëèì çáîã òîãà äà áè òðåáàëî ôîðìèðàòè íåêî öåíòðàëíî ðóêîâîäñòâî åìèãðàöè¼å. Ïàâåëèž ãà ïîãëåäà è ìàëî ñå çàìèñëè: - Ðóêîâîäñòâî ïîñòî¼è. - Íèñòå ìå ðàçóì¼åëè. Ðè¼å÷ ¼å î àêòèâíèì, îïåðàòèâíèì öåíòðèìà è îâä¼å è ó Aóñòðè¼è. - Òî äà. Òî áè òðåáàëî óðàäèòè. Aëè ìîæäà ¼å áîšå ïðè¼å òîãà èñïèòàòè ïîäðîáíè¼å ñòàœå ó çåìšè. Âèä¼åòè êîãà ñâå òàìî èìà. - Âè ñòå ÷èòàëè Âðáàíîâ èçâ¼åøòà¼? - óïèòà Êàâðàí. - Ìèñëèì äà ¼å òî ìàëî çàñòàð¼åëî. Âðáàí ¼å òàìî áèî ¼îø ïðîšåòîñ. A ñàäà, êàêî ¼å ñàäà? Íà êðà¼ó ñó ñå äîãîâîðèëè äà ñå øòî ïðå óïóòè ó çåìšó ¼åäíà ãðóïà êî¼à žå èñïèòàòè ðàñïîëîæåœå ó íàðîäó è ñòàœå óñòàøòâà, êàî è äà ñå îäìàõ ïðèñòóïè ñòâàðàœó îáàâåøòà¼íèõ öåíòàðà. Ïàâåëèž ¼å çà ñâå òî îâëàñòèî ìèíèñòðå Êàâðàíà, Ëîâðó Ñóøèžà è Ìàòó Ôðêîâèžà. Ðåêàî ¼å äà žå èì ñå ¼àâšàòè ïðåêî êóðèðà íà ñòàðó àäðåñó: "Ìèðîñëàâ Ìàê, Ëèíäåíœåã 2, Âèëëàöõ, Aóñòðè¼à". Èàêî ñå öåëî âðåìå óñòðó÷àâàî äà è òî óïèòà, Êàâðàí èïàê ðå÷å: - Íà¼âåžó òåøêîžó èìàžåìî ó ïîãëåäó íîâ÷àíèõ ñðåäñòàâà. Îáóêà šóäè çà ïðåáàöèâàœå ó çåìšó ¼å âðëî ñêóïà. Ïàâåëèž íà òî îäãîâîðè äîñòà šóòèòî: - Ïîòðàæèòå äðæàâíî çëàòî îä ãåíåðàëà Ìîøêîâà. Ó òîìå òðåáà áèòè óïîðàí. Îí íåìà ïðàâà äà ñå òàêî ïîíàøà. Îñèì òîãà, ïîâåæèòå ñå è ñà îáàâ¼åøòà¼íèì ñëóæáàìà êî¼å õîžå äà íàñ ïîìîãíó... - Ìè žåìî ïîêóøàòè îïåò äà ïðèäîáè¼åìî Ìîøêîâà, àëè íå â¼åðó¼åì äà žåìî ó òîìå óñï¼åòè - îáåñõðàáðåíî çàâðøè Êàâðàí. Ó ìåóâðåìåíó, áèâøè óñòàøêè ïîòïóêîâíèê £îñèï Òîìšåíîâèž, êî¼è ñå çà¼åäíî ñà ìà¼îðîì Èâèöîì Ãðæåòîì ïîâåçàî ñà íåêèì ñòðàíèì øïè¼óíñêèì ñëóæáàìà ó Èòàëè¼è, íàïðàâèî ¼å òåðîðèñòè÷êè ïëàí "10. òðàâàœ", êî¼è ¼å ïðåäâèàî îïñåæíå àêöè¼å ó £óãîñëàâè¼è. Ïëàí ¼å íîñèî íàçèâ ïî äàòóìó ôîðìèðàœà ÍÄÕ, à ñàäðæàî ¼å âèøå äèâåðçàíòñêèõ è øïè¼óíñêèõ äåëàòíîñòè. Ó ìàòåðè¼àëíîì ïîãëåäó, ïðåìà œåìó, òðåáàëî ¼å îáåçáåäèòè êîìïëåòíó îïðåìó çà 80 òåðîðèñòà, äåñåò ñïåöè¼àëíèõ ðàäèî-ñòàíèöà, èëåãàëíå ñòàíîâå ó çåìšè è ñóìó îä 40 ìèëèîíà ëèðà, ñ êî¼îì áè ñå ó ïî÷åòêó ôèíàíñèðàî ò༠ïîäóõâàò. Èñêóñíè øïè¼óíè ¼îø ó ÍÄÕ, Òîìšåíîâèž è Ãðæåòà, ïîñëàëè ñó ò༠ïëàí íà äâà ìåñòà: ¼åäíó êîïè¼ó Ëîâðè Ñóøèžó, ÷ëàíó íà¼óæåã óñòàøêîã ðóêîâîäñòâà, à äðóãó - ñòðàíî¼ îáàâåøòà¼íî¼ ñëóæáè ñ êî¼îì ñó âåž áèëè óñïîñòàâèëè âåçó. Œèìà ¼å, ïðå ñâåãà, áèëî âàæíî äà òî øòî áîšå óíîâ÷å. Ñòðàíöè ñó îäìàõ ïðèõâàòèëè èäå¼ó î òåðîðèçìó è øïè¼óíàæè ó £óãîñëàâè¼è, àëè ñó ñå ¼îø êîëåáàëè äà ëè è êàêî äà ¼å ôèíàíñèðà¼ó äîê íå óòâðäå êîëèêî ¼å îíà îçáèšíà è îñòâàðšèâà. È Ëîâðå Ñóøèž ¼å óñêîðî, ïîñëå ¼åäíîã ñàñòàíêà è äîãîâîðà ñà Ïàâåëèžåì, ïîñëàî òåëåãðàì Òîìšåíîâèžó: "'10. òðàâàœ' ¼å äîáàð. Ñëàæåìî ñå ñ œèì. ×èì áóäå âðè¼åìå, ïî÷åžåìî äà ãà ïðîâîäèìî." Âðåìå ¼å ïðîëàçèëî, à íåñòðïšèâè àâàíòóðèñòà è øïè¼óí Òîìšåíîâèž çàïî÷åî ¼å è ðàä íà ñâîì íîâîì ïëàíó, êî¼è ¼å íàçâàî "Âåçà ïðè¼àòåš" (èëè"Âåçà Íèêîëèž"). Òî ¼å áèëî, ó ñòâàðè, äåòàšíî ðàçðàåíî óïóòñòâî î îáàâåøòà¼íèì öåíòðèìà ó çåìšè, êî¼è áè èìàëè ñòàëíó âåçó ñà ðàäèî-ñòàíèöàìà ó Òðñòó, Ìèíõåíó, Ãðàöó è Ôèëàõó. "Âåçà ïðè¼àòåš" ðàäèëà áè íå ñàìî çà ïîòðåáå óñòàøà íåãî è çà ñòðàíå øïè¼óíñêå ñëóæáå êî¼å áè ¼å ôèíàíñèðàëå. È ò༠ïëàí ðóêîâîäñòâî åìèãðàöè¼å ó Aóñòðè¼è ¼å óñâî¼èëî. Êàî îñíîâíè êîäåêñ òà¼íèõ øèôðè çà öåëó ìðåæó êî¼ó ¼å ïðåäâèàëî óïóòñòâî ó "Âåçè ïðè¼àòåš" òðåáàëî ¼å äà ïîñëóæè çáèðêà öèòàòà èç èòàëè¼àíñêå ïåñìå "Ëà Ðè÷åöà", ñàáðàíà ó ìîëèòâåíèêó. Êàâðàí ¼å òàêîå çíàî çà îáà îâà ïëàíà, àëè èì ¼îø íè¼å ïðèäàâàî ïóí çíà÷à¼. Œåãà ¼å ïîñëå ñàñòàíêà ñà Ïàâåëèžåì ó Ðèìó ïðîãîíèëà, ïðå ñâåãà, èäå¼à äà øòî ïðå óïóòè ó çåìšó ïðâó "èíôîðìàòèâíó ãðóïó", êî¼à žå èñïèòàòè ñòàœå è ñòâîðèòè ïðèõâàòíèöó çà îñòàëå. Îïñåäíóò òîì èäå¼îì, çàêàçàî ¼å 18. ìà¼à 1947. ãîäèíå ñàñòàíàê ó Ïóñòðèöó, íà èìàœó £àìåëíèê, ãäå ¼å ïîä èìåíîì íåêîãà ñóäè¼å ñòàíîâàî óñòàøêè ïóêîâíèê, à æàíäàðìåðè¼ñêè ãåíåðàë £àêîá àë. Ìàëà, óñàìšåíà âèëà, îêðóæåíà áîðîâîì øóìîì, íàëàçèëà ñå íà ïåðèôåðè¼è è ïîäñåžàëà ¼å ïðå íà íåêè íàïóøòåíè çàìàê íåãî íà èìàœå íà êîìå íåêî æèâè. Ñàñòàíàê ¼å îäðæàí íîžó. Ïðèñóñòâîâàëè ñó Êàâðàí, ïóêîâíèê àë è áèâøè ìèíèñòàð ïîëèöè¼å ó ÍÄÕ Ëîâðå Ñóøèž. Ïîøòî èõ ¼å îáàâåñòèî äà ãðóïó îôèöèðà ÓÍÑ-à (Óñòàøêå íàäçîðíå ñëóæáå) òðåáà øòî ïðå ïðåáàöèòè ó çåìšó, Êàâðàí íàñòàâè: - £à ñàì äóãî ðàçìèøšàî êîãà áèñìî îäðåäèëè çà ò༠çàäàòàê, àëè íè ñàäà íèñàì ñèãóðàí äà ëè ¼å ìî¼ èçáîð äîáàð. Ìîæäà áè òî, ðåöèìî, îïåò áèî Âðáàí. Îí âåž ïîçíà¼å òåðåí, áèî ¼å ïðåêî ãðàíèöå, èìà ñâî¼å âåçå, ñàìî ìè ñå ÷èíè äà íè¼å äîâîšíî îá¼åêòèâàí. - Çàøòî òî ìèñëèø - óïèòà Ñóøèž. Êàâðàí ìàëî çàâðòå ãëàâîì è ðå÷å: - Ìíîãè ïîäàöè êî¼å ¼å ïðîøëè ïóò äîíèî èç çåìšå áèëè ñó èçìèøšåíè. àë òî ïîòâðäè. - Ïà êîãà îíäà ïðåäëàæåø? - ïîíîâî óïèòà Ñóøèž. - Ìèñëèì èïàê äà áè íà¼ïîãîäíè¼è áèëè Šóáî Ìèëîø è Aíòå Âðáàí. Žóòàœå ¼å íåêîëèêî òðåíóòàêà èñïóíèëî ñîáó. Ñâà òðî¼èöà ñó èõ äîáðî ïîçíàâàëè, íàðî÷èòî ïî îäëó÷íîì òåðîðó çà âðåìå ðàòà ó ëîãîðèìà £àñåíîâàö è Ñòàðà Ãðàäèøêà. Áèëè ñó òî íà¼çëîãëàñíè¼è îôèöèðè ÓÍÑ-à, êî¼èõ ñó ñå ïëàøèëå è ñàìå óñòàøå. (Íàñòàâèžå ñå)

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.