Za odgovornu, zelenu i bezbjednu Evropu

KOPENHAGEN - Kada zvona budu oglasila ponoć tokom novogodišnje večeri, Danska će preuzeti organizaciju i vođenje rada Evropskog savjeta u idućih šest mjeseci.

Glavni ciljevi predsjedavanja Danske Evropskoj uniji (EU) biće da Evropa postane odgovorna, dinamična, zelena i bezbjedna, ali pošto je ekonomska kriza u EU daleko od razrješenja, čini se da će podsticanje privrednog rasta ostati na vrhu liste vlade u Kopenhagenu.

- Danska će tokom predsjedničkog mandata naporno raditi kako bi bili postignuti konkretni rezultati na četiri pomenuta polja i doprinijeti izlasku EU iz ekonomske krize i budućem rastu - izjavio je početkom decembra danski ministar za evropska pitanja Nikolaj Vamen.

Kako se navodi u izvještajima iz Kopenhagena, Danska koja nije prihvatila evro, preuzeće predsjedništvo EU 1. januara, u vrijeme kada zajednička valuta visi o koncu.

Premijerka Danske Hele Torning-Šmit obećala je da će se tokom predsjedavanja boriti za jedinstvo Evrope, ali ona istovremeno mora da riješi razdor kod kuće oko toga da li će prihvatiti sve dublje i čvršće fiskalne veze u EU.

Socijaldemokratska političarka Torning-Šmit koja je tek tri mjeseca na čelu vlade poslije desetogodišnje vladavine desnih konzervativaca, opire se pozivima na referendum o usvajanju fiskalnih pravila koja su u EU predložena ovog mjeseca za 17 zemalja evrozone.

Zagovornici pravila kažu da su ta pravila ključna za opstanak evra, ali ankete pokazuju da bi ih odbacili glasači u deset zemalja koje nisu usvojile zajedničku monetu.

Danski glasači su odbacili sporazum iz Mastrihta na referendumu 1992. i država potom nije pristala na četiri elementa pakta: evro, evropsko državljanstvo, te saradnju u oblastima bezbjednosti i pravosuđa.

Birači su odbacili evro i na drugom referendumu 2001. godine.

Najnovije ankete kazuju da 71 odsto Danaca želi da zadrži njihovu nacionalnu valutu dansku krunu.

- Dužnička kriza u Evropi je imala uticaja na dansko javno mnjenje kada se radi o evru - izjavio je glavni ekonomista Danske banke Stin Bocijan, koji je podsjetio da se u septembru 60 odsto Danaca protivilo usvajanju evra.

Ministar Vamen je izjavio kako će Danska probati da učestvuje u fiskalnom paktu EU, u najvećoj mogućoj mjeri.

No, Vamen je dodao da dansko nepristajanje na pakt mora biti poštovano, a vezivanje DKK za evro po fiksnom kursu mora biti uzeto u obzir.

Dansku, veliku državu blagostanja sa mješovitom tržišnom privredom, često rangiraju kao zemlju najsrećnijih ljudi, sa najmanjom korupcijom u svijetu.

Dansku mješovitu privredu svrstavaju iznad prosjeka životnog standarda u Evropi, a karakteriše je i visok stepen slobodne trgovine.

Prema Grupaciji Svjetske banke, Danska ima najfleksibilnije tržište rada u Evropi, a politika koja tome doprinosi je poznata kao “fleksikjuriti” (kombinacija fleksibilnosti i sigurnosti).

Privatnim vlasnicima preduzeća veoma je lako da unajme i otpuste zaposlene, a oni bez posla primaju od države veoma visoke naknade.

Prema podacima iz oktobra 2011, stopa nezaposlenosti u Danskoj je bila 5,5 odsto, značajno ispod prosjeka u EU koji je iznosio 9,8 odsto.

Privreda

Danska je jedna od najkonkurentnijih privreda u svijetu, shodno izvještaju Svjetskog ekonomskog foruma iz 2008, ženevskog IMD-a i londonskog privrednog nedjeljnika “Ekonomist”.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.