Trijumfovala desnica

BRISEL - Rekordno nizak odziv birača, više glasova za marginalne stranke i brojni glasovi protiv stranaka na vlasti - tako bi, u najkraćem, mogao da se opiše ishod do sada najvećih izbora za EP, javio je BBC.

Skoro 375 miliona ljudi s pravom glasa biralo je 736 poslanika; u Njemačkoj, Poljskoj, Italiji i Francuskoj najuspešnije su bile vladajuće stranke desnog centra.

Drugdje širom Evrope birači su izbore iskoristili kako bi izrazili nezadovoljstvo strankama, mahom sa ljevice, koje upravljaju njihovim zemljama.

Razlog, po mnogima, su najveća nezaposlenost u Evropi i recesija koja prijeti da bude najgora još od vremena građanskog rata. Korupcionaški skandali i loša ekonomska situacija, uz za tamošnje standarde slab odziv, koštali su, po svemu sudeći, vladajuće grčke konzervativce poraza na izborima za Evropski parlament.

Prvi rezultati iz Grčke ukazuju na to da je najviše glasova osvojio opozicioni socijalistički PASOK, čije su pristalice na ulicama Atine slavile izborni uspjeh.

U Mađarskoj je opozicija desnog centra odnijela ubjedljivu pobjedu nad vladajućim socijalistima, dok je krajnje desničarska stranka Jobik - "Za bolju Mađarsku" - prema procjenama agencija, profitirala usljed nezadovoljstva zbog duboke ekonomske krize u koju je zemlja zapala kao i iz ogorčenja koje vlada prema Romima, i neočekivano osvojila tri od ukupno 22 mađarska mandata u Evropskom parlamentu.

U Holandiji je evroskeptična i antiislamska stranka kontroverznog političara Gerta Vildersa izbila na drugo mjesto, dok je u Austriji krajnje desničarska Slobodarska stranka udvostručila broj dobijenih glasova.

Prve analize stručnjaka i agencijskih izvještača ukazuju i na to da rekordno niski odziv birača od 43 odsto znači da je za veliki broj Evropljana EU i dalje "daleka i zbunjujuća". Problemi u državama članicama Evropske unije preoteli su primat evropskim pitanjima na ovim izborima, opšta je ocjena analitičara.

Tokom posljednjih pet godina, najveća grupacija stranaka u EP bila je koalicija desnog centra EPP, sa 288 poslanika, koalicija lijevog centra PES sa 216, i liberalni ALDE sa 100 poslanika. Izlaznost birača postepeno je opadala tokom posljednjih 30 godina u svim zemljama EU - sa skoro 62 odsto 1979. godine, na 45 odsto 2004. godine i 43 odsto 2009.

Evropska komisija je zatražila i detaljno objašnjenje od holandskih vlasti zbog čega su prekršile pravila EU objavivši rezultate izbora za EP prije vremena. Izbori u Holandiji su, naime, održani u četvrtak.

Jedno mjesto "Piratskoj stranci"

Izbori za Evropski parlament u Švedskoj donijeli su veliki uspjeh Piratskoj stranci, koja se zalaže za slobodno skidanje filmova, muzike i ostalog sadržaja s Interneta, jer je uspjela osvojiti jedno mjesto u budućem sazivu parlamenta. Piratska stranka osvojila je čak 7,1 odsto glasova na švedskim izborima. Kandidat Piratske stranke Kristijan Engstrem oduševljen je rezultatom te je naglasio da je biračima danas važan "pravilan odnos prema informatičkom društvu".

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.