Eksperiment ispod švajcarsko-francuske granice ne ide po planu

ŽENEVA - Gigantski akcelerator izgrađen u Ženevi, koji su prije deset dana naučnici pustili u pogon kako bi eksperimentalno bio izveden "veliki prasak" radi mogućeg objašnjenje nastanka svemira, morao je zbog oštećenja da bude isključen.

Evropska organizacija za nuklearna istraživanja (CERN) saopštila je da je veća količina helijuma iscurila iz akceleratora u tunel dužine 27 kilometara. Eksperti sada utvrđuju stepen oštećenja velikog hadronskog sudarača, smještenog na 100 metara ispod švajcarsko-francuske granice.
Akcelerator koji se koristi za eksperiment koštao je oko 10 milijardi dolara. Za njegovu izgradnju bile su potrebne dvije decenije i to je najveći razbijač atoma na svijetu. Dizajniran je da cijepa protone iz jezgra atoma i zatim ih "razbacuje" duž tunela brzinom svjetlosti.

Prema saopštenju CERN-a, za sada nije moguće govoriti o tačnim uzrocima kvara, ali se čini da je do njega doveo pogrešan električni spoj između dva magneta, koji je prouzrokovao gubitak helijuma neophodnog za hlađenje akceleratora.
Do takvih kvarova, kako je istaknuto, dolazi često kod raznih vrsta ubrzivača čestica, ali je u slučaju LHC-a to komplikovanije, jer se radi o ogromnom uređaju, koji radi maksimalne efikasnosti mora da ima toplotu blisku apsolutnoj nuli.

Otopljavanje gigantskog akceleratora, koje je neophodno radi opravke kvara, trajaće najmanje nekoliko nedjelja, a poslije otklanjanja kvara uređaj će ponovo morati biti ohlađen na potrebnu temperaturu, pa se pominje pauza od dva mjeseca.

U ovaj projekat bilo je uključeno 7.000 fizičara, među kojima su i naučnici iz Srbije.

Hakeri provalili u sistem

Samo tri dana poslije puštanja u pogon, hakeri su provalili u kompjuter CERN-a, što je izazvalo zabrinutost u pogledu bezbjednosti najvećeg naučnog eksperimenta u istoriji.

Neki fizičari su, pak, izrazili bojazan da bi, u slučaju da nešto krene loše, naučnici u CERN-u mogli stvoriti crnu rupu koja će progutati Zemlju.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.