Narodi koji prolaze kroz oluje moraju biti zajedno: Godišnjica NATO bombardovanja kineske ambasade

BEOGRAD - Polaganjem vijenaca i bijelih ruža na spomen-ploču poginulim kineskim državljanima u NATO agresiji na Saveznu Republiku Jugoslaviju 1999. godine, danas je obilježena 27. godišnjica bombardovanja Ambasade Kine u Beogradu.

Vijence su u čast stradalih na spomen-ploču ispred Kineskog kulturnog centra, izgrađenog na mjestu uništene kineske ambasade na Novom Beogradu, položili ministarka za rad, boračka i socijalna pitanja Milica Đurđević Stamenkovski i ambasador Kine u Srbiji Li Ming.

Narodi koji prolaze kroz oluje treba da stoje zajedno u istom čamcu

Đurđević Stamenkovski je nakon polaganja vijenaca izjavila da stara kineska mudrost kaže da narodi koji prolaze kroz oluje treba da stoje zajedno u istom čamcu, kao i da je danas, prilikom obilježavanja 27 godina od bombardovanja ambasade Kine u Beogradu, ta poruka važnija nego ikad jer podsjeća da su srpski i kineski narod 1999. godine prošli kroz zajedničku oluju.  

- Zajedno su iskusili stradanje, nepravdu i posledice politike sile i bezakonja. U ime Vlade Srbije, u ime srpskog naroda, u ime građana Srbije, izražavam najdublje saučešće porodicama stradalih, kineskom narodu i državnom rukovodstvu Kine -  rekla je ministarka.

Dodala je da je iz tog događaja izniklo čelično prijateljstvo Srbije i Kine, kao i da je 1999. godine, sem naroda, stradalo i međunarodno pravo.  

- Mi danas snosimo posledice tog presedana i vidimo koliko je on postao izgovor za druga žarišta, druge frontove, druge sukobe i druge konflikte u svetu - rekla je ona.

Đurđević Stamenkovski je istakla da tragični događaj iz 1999. nikada ne smije da se zaboravi, kao i da je važno govoriti o sadašnjoj poziciji srpsko-kineskih odnosa.

- Dozvolite da danas manje govorimo o onome što nam se dogodilo pre 27 godina, ne zato što to smemo da zaboravimo, već zbog toga što imamo obavezu i prema tim žrtvama da govorimo o poziciji srpsko-kineskih odnosa danas i o budućnosti naše dve države i naša dva naroda. Naša dva naroda su narodi koji ljube slobodu, rad, poštenje, marljivost, pravdu, ravnopravnost, i zbog toga su i kineski i srpski narod dali doprinos današnjim globalnim prilikama da mi više ne živimo u unipolarnom svetu, već u svetu u kojem postoji raznovrsnost mišljenja, više političkih centara, više različitih uticaja, stavova i pozicija - navela je ministarka.  Ona je dodala da se najveća prijateljstva dokazuju u najvećim nevoljama i da se srpsko-kinesko prijateljstvo “kalilo” u teškim vremenima.

- Naše prijateljstvo i naše savezništvo upravo je kaljeno krvlju i u vatri, i zato je danas toliko snažno. Snažno je, ne samo kroz komemorativne ceremonije i zajedničku kulturu pamćenja, snažno je uz živo stvaralaštvo onoga što danas živimo kao našu stvarnost. 7. maja 1999. godine bombardovana je ambasada Kine u Beogradu, a 7. maja 2026. godine potpisuje se ugovor sa kineskom kompanijom za početak izgradnje brze saobraćajnice „Vožd Karađorđe“ koja će povezivati centralnu sa istočnom Srbijom, i mislim da to najbolje pokazuje da smo narodi feniksa, narodi koji ne pristaju na pepeo, narodi koji pronalaze u stradanju novu snagu. Mislim da je i to stradanje bilo jedna od prekretnica u odnosima Srbije i Kine jer nas je povezalo tako da nas više niko ne može razdvojiti, a kažu da su svemir i srpsko-kinesko prijateljstvo bezgranični - navela je Đurđević Stamenkovski.

Naglasila je da se ne smije zaboraviti ni činjenica da je bez saglasnosti SB UN bombardovana jedna zemlja koja je samo željela da očuva svoj suverenitet i teritorijalnu cjelovitost.  Ministarka je izrazila zahvalnost Kini na tome što principijelno podržava Srbiju po pitanju AP Kosovo i Metohija i dodala da ta država u Evropi nema iskrenijeg prijatelja i pouzdanijeg saveznika od Srbije.

Ambasada pogođena sa pet projektila

Ambasador Kine Li Ming podsjetio je da je NATO na današnji dan prije 27 godina sa pet projektila napao kinesku ambasadu u SR Jugoslaviji.

- U tom periodu, troje kineskih novinara Šao Junhuan, Sju Singhu i Džu Jing je izgubilo život na dužnosti, više od 20 kineskih diplomata je povrijeđeno, a zgrada ambasade je teško oštećena. Ovaj zločin NATO-a je očigledno kršenje međunarodnog prava i osnovnih normi međunarodnih odnosa, narušavanje nacionalnog suvereniteta, kao i neoprostivo skrnavljenje ljudske savjesti. Ni kineski ni srpski narod nikada neće zaboraviti ovu istoriju - poručio je ambasador.

Podsjetio je i da je Vlada Srbije nedavno održala državni komemorativni skup posvećen žrtvama NATO bombardovanja SRJ i da je tada predsjednik Srbije Aleksandar Vučić istakao u svom govoru da su, i poslije toliko godina, rane Srbije još daleko od zarastanja.

On je rekao da unilateralizam i politika moći i poslije 27 godina nagrizaju temelje međunarodnog poretka, kao i da je istorija dokazala da je hegemonija najveća prijetnja miru.

- Svijet je suočen sa turbulencijama, promjenama i eskalacijom sukoba. Određene zapadne zemlje se bave militarizmom, stalno izazivajući konfrontaciju i rat, stvarajući sukobe i haos. Čovječanstvo se ponovo suočava sa izborom između mira i rata, dijaloga i konfrontacije, obostrane koristi i igre sa nultim zbirom - objasnio je Li Ming.

Kako je rekao, predsjednik Kine Si Đinping je predložio inicijativu za globalno upravljanje i iznio prijedlog od četiri tačke po pitanju Bliskog Istoka.

- To su pridržavanje principa mirnog suživota, principa nacionalnog suvereniteta, principa međunarodne vladavine prava i koordinacije razvoja i bezbjednosti. Kina će zauvijek čvrsto slijediti put mirnog razvoja i djelovati kao graditelj svjetskog mira, doprinosilac globalnom razvoju i branilac međunarodnog poretka - poručio je kineski ambasador.

Prijateljstvo Srbije i Kine raste

Naglasio je da u godinama nakon rata prijateljstvo Srbije i Kine raste i da su dva naroda postala kao braća koja dijele i dobro i zlo.  - Posljednjih godina, pod strateškim vodstvom predsjednika Si Đinpinga i predsjednika Aleksandra Vučića, odnosi Kine i Srbije dostigli su novi istorijski nivo, a izgradnja zajednice Kine i Srbije sa zajedničkom budućnošću u novoj eri i visokokvalitetna izgradnja inicijative Pojas i put postigla je opipljive rezultate - rekao je on.

Li Ming je naglasio da se u državi koja je prije 27 godina bilo opustošena bombardovanjem razvija kompleks Ekspa.

- Izgrađen je i Kineski kulturni centar u kojem se nalazimo, a zatim se rade i infrastrukturni projekti koji povezuju regione, poput željeznice Beograd - Budimpešta, auto-puta E763 i „Dunavskog koridora“, a Željezara Smederevo je postala simbol da jedna firma donosi blagostanje jednom gradu. Ovo je živi prikaz duha otpornosti i ponovnog rađanja naroda Srbije nakon stradanja, ali i spomenik čeličnog prijateljstva i saradnje na obostranu korist između Kine i Srbije - ocijenio je ambasador Kine.  Ceremoniji je prisustvovala i zamjenica gradonačelnika Beograda Vesna Vidović, dok su cvijeće na spomenik stradalim kineskim novinarima položili i radnici kineske ambasade u Beogradu, članovi udruženja i građani.

Bombardovanje

Prije tačno 27 godina u NATO agresiji na Saveznu Republiku Jugoslaviju bombardovana je zgrada kineske ambasade na Novom Beogradu, a tom prilikom poginula su tri novinara i povrijeđeno je 20 osoba.

Stradali su dopisnik kineske nacionalne novinske agencije Sinhua Šao Junhaun, kao i dopisnici dnevnog lista Guang ming Su Singhua i Džu Jing.

Ambasada, koja je bila vidno obilježena kao objekat od diplomatskog značaja, pogođena je sa tri projektila, a pored glavne zgrade, uništene su i pomoćni objekti u dvorištu ambasade.

U napadu na ambasadu znatna oštećenja pretrpjele su i građevine u blizini ambasade Kine, poput zgrade “Energoprojekta” i Stambeno-poslovnog centra JBC, a NATO avijacija je dva puta u toku noći pogodila hotel “Jugoslavija”.

U, do tada, najmasovnijem napadu na prestonicu Srbije, ponovo je bombardovan centar grada - zgrade Saveznog MUP-a, Generalštaba Vojske Jugoslavije, Ministarstva odbrane, Vlade Srbije u Ulici Kneza Miloša, kao i zgrada MUP-a Savski vijenac.

Na mjestu bombardovanja ambasade Kine, 2009. godine otkrivena je spomen-ploča.  

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.