Izbori u Srbiji pod lupom domaćih i međunarodnih posmatrača

BEOGRAD - Vanredne parlamentarne izbore u Srbiji prate domaće i međunarodne posmatračke misije, a među pitanjima koja su obilježila izborni dan su prijave nepravilnosti na biračkim mjestima, problemi u pristupu posmatrača i poštovanje tajnosti glasanja.

Među organizacijama koje prate izborni proces su Centar za slobodne izbore i demokratiju (CeSID), Crta i Kancelarija OEBS-a za demokratske institucije i ljudska prava (ODIHR).

Prijavljene nepravilnosti na biračkim mjestima

CeSID je tokom izbornog dana objavljivao podatke o prijavama nepravilnosti na biračkim mjestima koja su obuhvaćena njegovim posmatračkim uzorkom.

Među prijavljenim slučajevima bili su fotografisanje glasačkih listića, porodično i grupno glasanje, narušavanje tajnosti glasanja, problemi sa biračkim spiskovima, kao i sporovi među članovima biračkih odbora.

Crta je, takođe, ukazivala na probleme tokom otvaranja pojedinih biračkih mjesta i sprovođenja izbornih procedura.

Prijave posmatračkih organizacija odnose se na zabilježene događaje i zapažanja na terenu. One same po sebi ne znače da su sve prijavljene pojave zvanično potvrđene kao nepravilnosti koje su uticale na rezultat izbora.

Šta prate međunarodni posmatrači?

Misija ODIHR-a prati izborni proces od predizborne kampanje do glasanja, brojanja listića i obrade rezultata.

U fokusu su poštovanje osnovnih prava i sloboda, uslovi za učešće političkih aktera, finansiranje kampanje, zastupljenost učesnika izbora u medijima, rad izborne administracije i postupanje po prigovorima.

U posmatranju izbora učestvuju i predstavnici međunarodnih parlamentarnih institucija, uključujući Parlamentarnu skupštinu OEBS-a i Parlamentarnu skupštinu Savjeta Evrope.

Njihov zadatak je da procijene u kojoj mjeri je izborni proces sproveden u skladu sa domaćim zakonodavstvom i međunarodnim demokratskim standardima.

Ocjena izbornog procesa nakon glasanja

Nalazi posmatračkih misija obuhvataju ne samo dešavanja na sam dan izbora nego i širi kontekst izbornog procesa, uključujući uslove kampanje, rad institucija i mogućnost građana da slobodno izraze svoju volju.

Preliminarni izvještaji obično se predstavljaju ubrzo nakon izbornog dana, dok se detaljniji izvještaji sa zaključcima i preporukama objavljuju naknadno.

Konačna ocjena izbora zato se ne može zasnivati samo na pojedinačnim prijavama ili incidentima, već na ukupnim nalazima posmatrača i analizi svih faza izbornog procesa.

Izvještaji domaćih i međunarodnih posmatrača trebalo bi da pruže jasniju sliku o uočenim problemima i eventualnim nepravilnostima, kao i preporuke za unapređenje budućih izbornih procesa u Srbiji.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.