Tri decenije od otvaranja najveće srpske masovne grobnice: Nijedna žrtva nije stradala od metka

MRKONjIĆ GRAD - Od otvaranja masovne grobnice u Mrkonjić Gradu, u kojoj je pronađeno 181 tijelo zvjerski ubijenih Srba, juče se navršilo punih 30 godina, a porodice, s istim onim bolom u grudima, ne kriju da polako gube nadu da će za taj zločin neko odgovarati.

Združene snage Hrvatske vojske, HVO-a i tzv. Armije BiH, potpomognute i dejstvima NATO-a, u septembru i oktobru 1995. godine izvršile su agresiju na 13 zapadnokrajiških opština i ubile 2.014 srpskih vojnika i civila.

S vjekovnih ognjišta protjerano je 120.000 Srba, opljačkana ili uništena njihova imovina.

Hrvatske i muslimanske snage zauzele su Ripač, Petrovac, Drvar, Grahovo, Glamoč, Ključ, Sanski Most, Mrkonjić Grad, Šipovo, Srbobran, Jajce, Kupres i Krupu na Uni i za sobom ostavile pustoš i masovne grobnice. Među 2.014 ubijenih, 753 bili su civili, od kojih je 14 djece i 240 žena.

• Zvjerska ubistva

Nakon što je Republika Srpska ponovo preuzela područje Mrkonjić Grada, u pravoslavnom groblju pronađena je najveća masovna grobnica sa 181 tijelom zvjerski ubijenih Srba.

Među njima je bio 81 civil, od kojih deset žena, 97 boraca Vojske Republike Srpske i tri pripadnika Ministarstva unutrašnjih poslova, a u manjim grobnicama na području ove opštine pronađeno je još 176 tijela.

Otvaranje masovne grobnice i ekshumacija počeli su 1. aprila 1996. godine, a u znak sjećanja na taj dan juče je na pravoslavnom groblju u Mrkonjić Gradu  služen parastos u kapeli Svetog apostola Marka i položeni su vijenci kod spomen-obilježja uz poruku da se mora i dalje insistirati da odgovorni za ovaj zločin budu kažnjeni.

Nevena Jaćimović iz Kola kod Banjaluke u masovnoj grobnici pronašla je tijelo supruga Predraga, koji je u to vrijeme imao 35 godina. Jaćimovićeva se sa velikim bolom prisjeća tog vremena, te ističe da joj je izuzetno teško palo kada joj je patolog, koji je radio na identifikaciji tijela, rekao da niko od pronađenih u grobnici nije stradao od metka, već su mučeni i ubijeni.

Prema njenim riječima, njen muž je dotučen tupim predmetom i imao je šest prostrelnih rana.

Mira Pavičar iz Banjaluke pronašla je supruga za kojeg kaže da je bio mučen i mučki ubijen, te da joj je najbolniji trenutak bio kada nije mogla da prepozna njegovo lice, već samo donji dio vilice i zube.

• Svjedočanstva

Ljubinka Kreka iz sela Kopljevići kod Mrkonjić Grada kaže da je u toj istoj grobnici pronašla tijelo muža, a da je tijelo njenog zvijerski ubijenog i masakriranog brata pronađeno u selu Sitnica na Manjači.

Kreka ističe da je 29. aprila rodila sina, te da je najviše boli činjenica da nikada nije vidio oca, jer je nakon par dana njegovo tijelo pronađeno u masovnoj grobnici.

Predsjednica Republičke organizacije porodica zarobljenih i poginulih boraca i nestalih civila Republike Srpske Isidora Graorac rekla je juče da porodice, ali i svi koji žive u Republici Srpskoj osjećaju teret jer se za zločine počinjene nad srpskim narodom niko ne procesuira.

Teško je, kaže, govoriti bez obzira na protok vremena i zbog činjenice da za zločine počinjene nad ljudima koji su se nalazili u grobnici, borcima i civilima, koji su zvjerski mučeni i ubijeni, nisu odgovarali oni koji su ih počinili, odnosno izvršili agresiju.

- Čisto sumnjamo da će se sud i tužilaštvo pozabaviti ozbiljnije ovim predmetom iako su postojali svi dokazi i činjenice. Sve je navodilo na to da se ovaj proces može dovesti do kraja, nažalost, to nismo dočekali. Svi treba konstantno da pričamo o tome u javnosti i da apelujemo da se počinioci zločina, koji su se desili na prostoru Mrkonjić Grada, i u vezi sa ovom masovnom grobnicom, moraju naći pred licem pravde - poručila je Graorčeva.

• "Zapamti, ne zaboravi"

U Narodnoj biblioteci u Mrkonjić Gradu povodom obilježavanja 30 godina od otvaranja masovne grobnice sinoć je trebalo da bude otvorena izložba fotografija pod nazivom "Zapamti, ne zaboravi", u organizaciji mrkonjićke Gimnazije.

Tokom ofanzive na srpski etnički čist prostor došlo je do ogromnih razaranja i ljudskih žrtava. Samo u Mrkonjić Gradu utvrđena je materijalna šteta od 680 miliona KM.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.