Haški predmeti blokirani u BiH

Banjaluka - Rješavanje predmeta ratnih zločina koji su iz Haškog tribunala na procesuiranje prebačeni domaćem pravosuđu godinama stagnira, pa je za ta krivična djela i dalje osumnjičeno više od 9.000 osoba, koje nikada nisu procesuirane.

Državna strategija za rad na predmetima ratnih zločina propisuje da najsloženiji i najprioritetniji predmeti budu okončani u 2015, a svi ostali do 2023. godine, ali je već jasno da ti rokovi neće biti ispoštovani. Prema podacima Organizacije za evropsku bezbjednost i saradnju (OEBS) na procesuiranje čeka još oko 1.300 predmeta ratnih zločina.

Član Nadzornog tijela za praćenje sprovođenja Državne strategije Milorad Kojić kaže da postoji nekoliko bitnih razloga za trenutno stanje u kojem je pravda zarobljena, a odgovorni za zločine, mahom počinjene nad Srbima, žive slobodno.

- Imamo učestalo korišćenje izgovora da nema dovoljnog broja tužilaca koji bi vodili istrage u tim predmetima. Svjedoci smo i smišljenog višegodišnjeg izbjegavanja te obaveze prebacivanjem predmeta sa jedne na drugu pravosudnu instancu, a posebno između kantonalnih tužilaštava u FBiH i Tužilaštva BiH. Dešava se da jedan predmet šeta od tužilaštva do tužilaštva po nekoliko puta. Na taj način kupuju vrijeme, gube dokaze, a svjedoci zločina umiru i sve ih je manje. Šta je sa predmetima “Atif Dudaković”, “Dobrovoljačka ulica”, “Tuzlanska kolona”, “El mudžahedin” i zločinima nad Srbima u Podrinju? Za te predmete priča da ne postoji dovoljan broj tužilaca ne pije vodu - kaže Kojić.

Ističe da je i Savjet bezbjednosti UN u izvještaju naveo da nije zadovoljan radom Tužilaštva BiH, kada je u pitanju procesuiranje predmeta ratnih zločina ustupljenih iz Haškog tribunala. Dodaje da je MUP RS podnio 1.053 izvještaja protiv više od 7.000 lica zbog zločina počinjenih nad 22.000 žrtava, ali da oni sakupljaju prašinu.

- U tim predmetima nema postupanja, a u nekima se uopšte ne sprovodi istraga. To govori da je Tužilaštvo BiH inertno kada je u pitanju procesuiranje ratnih zločina počinjenih nad Srbima. Sada je znatan broj tih izvještaja zastario, biologija je učinila svoje, umrli su neki počinioci i svjedoci. To je i bio jedan od ciljeva. Osim toga, Tužilaštvo BiH na čudan način izuzima i obustavlja predmete na entitetskom nivou - pojašnjava Kojić i navodi da je i samo Tužilaštvo BiH priznalo da neće ispoštovati rok i u 2015. godini okončati najsloženije predmete ratnih zločina.

Prema podacima iz Državne strategije za rad na predmetima ratnih zločina iz decembra 2008. godine, u BiH je tada za ratne zločine bilo osumnjičeno 9.879 lica. Podaci OEBS-a pokazuju da je između 2004. i 2012. godine u BiH okončano svega 206 predmeta ratnih zločina, a osuđeno i kažnjeno 229 osoba. Tada je u predmetima koji se pokreću ili su pokrenuti u Tužilaštvu BiH osumnjičeno ili optuženo 3.819 lica, u Tužilaštvu Brčko distrikta trebalo je da budu procesuirane 202 osobe, u kantonalnim tužilaštvima u FBiH 4.099, a u RS 1.758 osoba. Od toga se do danas nije daleko odmaklo.

Tužilaštvo BiH do zaključenja ovog broja “Glasa Srpske” nije odgovorilo na pitanja u vezi sa neprocesuiranjem ratnih zločina.

Nepovjerenje

Milorad Kojić kaže da se zbog sporog rada tužilaštava iscrpljuju i porodice i svjedoci i da proizvode dodatni nemir i nepovjerenje.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.