Direktor, diplomata, profesor i fudbaler u papirima na Panami

Njujork - Imena četvorice državljana BiH našla su se u aferi "Panama papiri" koja je uzdrmala svijet zbog prebacivanja velikih količina novca u of-šor zone.

Međunarodni konzorcijum istraživačkih novinara (ICIJ) objavio je ogromnu bazu dokumenata sa informacijama o oko 214.000 pravnih i fizičkih lica. Oni su osnovali of-šor firme uz pomoć advokatske kancelarije "Mosak Fonseka" iz Paname najčešće, ali ne isključivo da bi izbjegli plaćanje poreza u svojim državama. ICIJ upozorava da osnivanje of-šor kompanija može biti potpuno legalno i legitimno i svaki slučaj treba posebno istražiti.

Među stotinama hiljada imena koja se pominju u dokumentima su i direktor sarajevske farmaceutske kompanije "Bosnalijek" Nedim Uzunović, bivši ambasador BiH u Kini Amel Kovačević, profesor privatnog univerziteta "Burh" u Sarajevu Edin Smajić i bivši fudbaler iz BiH koji je igrao u Njemačkoj Edin Zeković.

Uzunović je u vrijeme kada je osnovao firmu "Sereta investment" na Britanskim Djevičanskim ostrvima bio direktor predstavništva "Bosnalijeka" u Rusiji. Tada su revizorski izvještaji pokazali da su zabilježene brojne sumnjive transakcije s "Bosnalijekom". Uzunović tvrdi da of-šor kompanije nisu same po sebi nelegalne i tvrdi da su sve aktivnosti koje je obavljao u skladu sa zakonom.

- "Bosnalijek" sa kompanijom "Sereta investments" nikada nije imao bilo kakav poslovni odnos. Neozbiljno je kompanije i imena osoba stavljati u kontekst nelegalnosti na način kako je to učinjeno - rekao je Uzunović.

Kovačević je firmu koja se bavila konsaltingom osnovao pred kraj ambasadorskog mandata. Of-šor kompaniju osnovao je zajedno sa Smajićem, a kaže da su tada bili u Maleziji i da su otišli u Hongkong da osnuju te firme, ali i iz znatiželje da vide grad.

- Kompaniju sam osnovao u Hongkongu, a ne u BiH zbog poreza. Tamo skoro da nema poreza. Osnivanje nije na bilo koji način problematično. Novac koji se u vezi s tim spominje jedino je onaj koji sam dao za osnivanje kompanije. Lijepo je naći se na istom spisku sa Mesijem - rekao je Kovačević.

Zeković se pominje kao zastupnik firme "Z.E.T.A. las Amerikas", koja je osnovana u januaru 2013. godine u Panami, gdje ima prijavljeno mjesto prebivališta. Iz dokumenata se vidi da je ta kompanija još aktivna, a kao računovođa je navedena izvjesna Ema Zeković.

Sa osnivanjem of-šor kompanija u poreskim rajevima, prema ovim dokumentima, iz BiH je povezan i Kinez Meng Siaoming, koji je adresu prebivališta prijavio u ulici Muhameda Hadžijahića 3 u Sarajevu. On je osnovao firmu "Vorld mineral (Asia) grup" na Djevičanskim ostrvima. Egipćanin Musa Mostafa Mohamed, sa adresom u ulici Huremuša 1 u Sarajevu, povezan je s osnivanjem firme "Afrikan hemikals internešnel" takođe na Djevičanskim ostrvima.

Novinari koji rade na analizi dokumenata ističu da ovo nije konačan spisak osoba iz BiH i da se pominju i neki akcionari, ali ti dokumenti još nisu objavljeni. U dokumentima o poreskim rajevima iz 2013. godine nalaze se zvornička kompanija "Alumina" i Vid Jakšić iz Zvornika.

U dokumentima su i 34 imena iz Srbije, među kojima su poznati biznismeni Zoran Drakulić, Vuk Hamović, Milan Popović, Vojin Lazarević, Miodrag Kostić, Filip Cepter, ali i bivši fudbaler Darko Kovačević. Pominju se takođe i 32 imena iz Hrvatske.

Advokatska kancelarija "Mosak Fonseka" je za 1.000 dolara otvarala fiktivne firme za svoje klijente, postavljala fiktivnu upravu i tako skrivala prave vlasnike kompanije.

Dokumenti pokazuju povezanost sadašnjih i bivših svjetskih čelnika, biznismena, sportista i drugih javnih ličnosti sa sumnjivim finansijskim transakcijama.

Karpov

Britanski "Telegraf" piše da je u aferu "panamski papiri" umiješan i bivši svjetski prvak u šahu i aktuelni predsjednik Ruske šahovske federacije Anatolij Karpov. On je 2011. godine izabran u rusku Dumu kao predstavnik Jedinstvene Rusije Vladimira Putina.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.