Srpski povratnici tri godine bez vode

VITOVLjE - Srbi povratnici u sela Vitovlje i Dukat na padinama Vlašić u FBiH već tri godine muku muče sa nedostatkom vode. Posljednjih dvadeset dana, kažu, stisla ih je ljuta muka jer nemaju ni kapi vode, za šta krive opštinu Travnik i vladajuću Stranku demokratske akcije (SDA), koji se "ni najmanje ne interesuju za rješavanje njihovih osnovnih životnih problema".

Problem sa vodom je nastao kada je, prije deset godina, na rezervoar koji je u vlasništvu Sportsko-rekreativnog centra (SRC) "Babanovac-Vlašić" prikopčana vodovodna mreža izgrađena donacijom holandske vlade za potrebe sela Šišava, Mudrike, Dukat, Vitovlje i Brijuni. Opština i vladajuća SDA, su, kako tvrde mještani "zbog glasova" tada dozvolili gradnju vodovoda koji je bez saglasnosti SRC priključen na njihov rezervoar. Od tada, pričaju mještani, pa do prije tri godine vode je i bilo, ali je onda SRC "Babanovac-Vlašić" privatizovan, izgrađen je veliki broj hotela i vikend naselja, tako da postojeći rezervoar više nema kapaciteta da snabdijeva, pored centra i srpska sela pitkom vodom.

Osim opštine, mještani Vitovlja i Dukata krive i nove vlasnike SRC "Babanovac-Vlašić", za koje kažu da puštaju da se bazeni po hotelima stalno prazne i pune svježom vodom, te da se kada su velike vrućine vikendice i ulice "pršću" vodom.

Simo Marić u Vitovlje se vratio 2000. godine, kako kaže, sa željom da živi sa komšijama Bošnjacima, a ne pored njih.

- Pomogle su nam strane organizacije da izgradimo kuće, ali je najveći problem to što posljednje tri godine nemamo redovno vodu. SRC je počeo polako da zavrće vodu jer im treba za njihove potrebe, a u selu ima puno starijih i bolesnih ljudi i male djece, pa strahujemo od zaraznih bolesti - ljut je Simo.

Dodaje da su mještani Vitovlja ljuti na opštinu Travnik, kantonalnu vladu, te na Ministarstvo za izbjeglice jer ih nikada niko nije posjetio, ni pitao kako žive.

- Samo kada su izbori, onda dolaze sa svih strana i vrbuju nas za glasove. Sada kada nema vode za 23 domaćinstva u kojima živi 65 stanovnika, a SRC na Babanovcu proliva vodu, pere ulice, te pune i prazne bazene, opštine nigdje nema - priča Simo i dodaje da je problem što im ni predsjednik MZ Sifet Melić ne živi u Vitovlju nego u Turbetu, a radi u Travniku, te ni njemu ne mogu da se obrate.

Mještani Vitovlja i Dukata kažu da im je najbliža česma udaljena više od tri kilometra, da u selu žive uglavnom stari i djeca, te da nema ko ni vode da im donese. Nemaju ništa protiv toga da plaćaju vodu, ali da se problem riješi.

- Svi pričaju da su Srbi dobro došli u travničku opštinu, ali bez vode nam je došla muka koju više ne možemo trpjeti. Nema održivog povratka, nije dovoljno samo to što kuću imamo. Jedino smo od Vlade RS dobili tri kosačice i jedan traktor, dok od FBiH nismo ništa dobili - rekao je Simo, čije riječi potvrđuju i njegove komšije.

Bosa Trifković, takođe iz Vitovlja, teško je bolesna, a zbog povećanog šećera u krvi dnevno mora da popije barem tri litra vode. 

- Najveći problem mi je što živim sama, pa nemam nikoga da mi donese vode - priča kroz suze Bosa.

Sličnu sudbinu dijeli i 73-godišnja Draginja Gavrić koja živi sa oboljelom kćerkom kojoj je neophodna česta ljekarska pomoć.

- Ljuta je nevolja stigla, živimo od socijalne pomoći, ništa dobro nema na vidiku, a pored toga nema ni vode. Ne možemo se oprati, a nema niko ni da nam pomogne, da nam donese vode - žali se Draginja.

Đuru Slavnića, koji živi u selu Dukat, koje je u blizini Vitovlja muče isti problemi.

- I kod nas nema vode, a osnovni problem je to što koga god da pozovemo, kažu da to nije njihova nadležnost. Vikendice na Babanovcu se rashlađuju vodom, a ljudi nemaju ni čašu vode da popiju. Neodrživo je, stanovništvo se već žali na stomačne probleme, potoci si presušili, došlo je krajnje vrijeme da razmišljamo da odemo - kaže Đuro.

Jedan od vlasnika SRC "Babanovac-Vlašić" Enes Konjalić rekao je da problem sa vodom traje godinama.

- Bivša vlast je, da bi dobila glasove ovog dijela Vlašića, uradila je vodovod po donaciji holandske Vlade koji je spojila na postojeći vodovod SRC. To je urađeno bez saglasnosti SRC-a koji je vlasnik vodovodne mreže od izvorišta "Ugar" do rezervoara i tako je otišla voda za sela Šišava, Mudrike, Vitovlje i Bruneje. Međutim, ljeti nema kapaciteta, Ugar oscilira, koliko vode dođe toliko je ima - kaže Konjalić. Dodaje da je vodovodna mreža od rezervoara pa do sela u vlasništvu opštine, a ne SRC-a.

- Imamo koncesiju na korišćenje vode na 30 godina i uredno plaćamo sve državi, kada ima vode ona ide za sela, i mi ne tražimo da oni nama plaćaju. Postoje rasteretne komore u tri djela, prva za selo Šišavu, druga za Mudrike, a posljednja komora je za Vitovlje i zbog nedostatka, oni nemaju vode. Nije istina da mi zavrćemo vodu - tvrdi Konjalić. Dodaje da postojeća kaptaža rezervoar ne mogu snabdjeti sve.

- Greška je učinjena kada je na rezervoar i male kaptaže spojena vodovodna mreža koju je donirala holandska Vlada, tada je bilo važno samo da se pokupe glasovi mještana u selima, a danas opština okreće glavu. Poslije je opština donijela odluku da SRC u slučaju nedostatka vode nije dužan da pušta vodu ka selima, već da je prioritet SRC, ali je mi ne zavrćemo, nego koliko ima, toliko vode otekne ka selima - istakao je Konjalić.

Bošnjaci

Bošnjaci koji žive u selima sa većinskim srpskim povratničkim stanovništvom, te dio onih koji žive u naselju Brijuni, takođe nemaju vode. Besim Letić koji stanuje u Vitovlju, kaže da je na sastanku u opštini Travnik predlagao da se uvede vanredno stanje, jer bi se tada formirala komisija koja bi imala zadatak da riješi problem.

- Nisam naišao na podršku, u opštini nisu spremni da nam pomognu. Došlo je do toga da ljudi više ne znaju kako da žive - istakao je Letić.

Načelnik

Vršilac dužnosti načelnika opštine Travnik Ado Hadžiamrić istakao je da je ovaj problem veoma kompleksan i da traje već duži niz godina.

- Zadužio sam čovjeka da sa tim ljudima razgovaramo i da vidimo dokle oni misle na svoj način tumačiti stvari i nelegalno se priključivati na sistem. Osim toga, na Vlašiću nema dotoka. Sada poslije kiše, svi će imati vode, a opet kada bude suša imaćemo problem. Dakle, kompletan sistem vodosnabdijevanja Vlašića ima problem nedovoljne snabdjevenosti vodom - istakao je Hadžiamrić i dodao da će se u idućem periodu raditi na tome da se nađe neko rješenje, odnosno proširi sistem.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.