Porodična medicina u RS (6)

Timovi porodične medicine u Laktašima shvatili su svoj zadatak. Dom zdravlja "Dr Mladen Stojanović" postao ogledna ustanova za implementaciju porodične medicine

ODLUKA da se koncept porodične medicine sprovede na području opštine Laktaši donesena je 2000. godine i za to vrijeme na iskustvima zaposlenih u laktaškom Domu zdravlja "dr Mladen Stojanović" uspješno je trasiran put reforme sistema primarne zdravstvene zaštite u Republici Srpskoj. U tom procesu laktaški ljekari otišli su daleko ispred drugih u Srpskoj i odlukom republičke Vlade postali su ogledna ustanova za implementaciju porodične medicine. Nadaleko je poznato da su timovi porodične medicine u Laktašima shvatili svoj zadatak, kao i da redovno pozivaju određene starosne grupe građana koje "pokrivaju" na pregled s ciljem prevencije bolesti ili njenog ranog otkrivanja. Naime, tamošnji timovi u svom računaru imaju podatke o polu, starosti građanina za kojeg su zaduženi, tako da u svako doba znaju koga trebaju da pozovu. Ovakav način rada je kod stanovništva te opštine izazvao pohvale. - Na našu sreću, a vjerujem i zadovoljstvo naših pacijenata, porodična medicina i te kako je zaživjela na području ove opštine i pokazala neophodnost, odnosno opravdanost reforme zdravstvenog sistema na čitavom području Republike Srpske - rekao je direktor laktaškog Doma zdravlja dr Ljubomir Šormaz. On je istakao da taj put nije bio nimalo lak. Od početnih otpora između samih zaposlenih u Domu zdravlja, danas u okviru ove ustanove primarne zdravstvene zaštite uspješno radi 16 timova porodične medicine. - Odlučili smo da kao čitav kolektiv uđemo u ovaj projekat, shvativši da je koncept porodične medicine jedini mogući put privatizacije primarne zdravstvene zaštite. Svaki od postojećih 16 timova porodične medicine danas ima mogućnost da izađe iz okvira Doma zdravlja, da samostalno funkcioniše i plaća ovoj zdravstvenoj ustanovi korišćenje laboratorije i drugih usluga, ali to niko do sada nije učinio - naveo je Šormaz. Od momenta kada su prihvatili da u svojoj zdravstvenoj ustanovi sprovedu koncept porodične medicine zaposlene je prvo čekao veliki posao oko popisa stanovništva, odnosno registracije porodica i izbora od strane građanina porodičnog doktora. Registrovano je oko 37 hiljada korisnika usluga ove zdravstvene ustanove, čiji su podaci uneseni u jedinstvenu bazu podataka. Nakon obuke kadrova, koju je proveo Kvins univerzitet iz Kanade, svih 16 timova porodične medicine dobilo je akreditacije od republičke Agencije za akreditaciju. - Postali smo vrata zdravstvenog sistema. Svaki od ljekara, odnosno vođa timova porodične medicine, za svakog građanina tačno zna koje je pretrage uradio tokom godine - istakao je Šormaz. Prema njegovim riječima, na taj način smanjeni su troškovi dijagnostičkih i konsultativno-specijalističkih pretraga, kao i troškovi liječenja. Danas tu imaju precizne podatke koliko na području ove opštine ima onih koji boluju od dijabetesa, koliko je onih koji idu na dijalizu, koliko ljudi boluje od karcinoma ili od nekih drugih masovnih nezaraznih bolesti. - Pojednostavljeno rečeno ne može se uspješno voditi zdravstveni sistem ukoliko nema preciznih podataka šta je javno zdravstveni problem koji opterećuje vašu zajednicu. Kada se ti podaci imaju onda se može na početku godine planirati šta će se uraditi sa određenom populacijom i samim tim postaju mnogo bolje vaše startne pozicije u pregovorima sa Fondom zdravstvenog osiguranja, kao i sa našim osnivačem opštinom Laktaši koja nas takođe finansijski podržava u prevenciji masovnih nezaraznih bolesti, jer je i njoj u interesu da ima radno sposobno stanovništvo - rekao je Šormaz. Konkretno, pregled koji se odnosio na rano otkrivanje raka grlića maternice obuhvatio je 2.750 žena između 25 i 50 godina starosti. U pet slučajeva otkriven je rak grlića materice u početnom stadijumu, koji je izlječiv i dva zapuštena slučaja koja zahtijevaju dodatno liječenje. Kod stanovništva su rađeni i pregledi ranog otkrivanja raka debelog crijeva. Pozitivnih na krv u stolici bilo je 213, dok je tumor debelog crijeva otkriven u 56 slučajeva. - Od 3.775 žena starosti od 40 do 70 godina koje smo pregledali s ciljem ranog otkrivanja raka dojke, pri čemu smo koristili palpaciju i skrining mamografiju kod 33 smo otkrili karcinom dojke. U 80 odsto tih slučajeva bio je početnoj fazi i malim hirurškim intervencijama spriječeno je dalje napredovanje bolesti. Napravili smo, uz pomoć novca iz budžeta opštine Laktaši, i 1.750 pregleda ranog otkrivanja raka prostate i otkrili 21 karcinom prostate od kojih je 17 slučajeva riješeno operacijom, nakon čega je zaustavljeno dalje napredovanje bolesti - naglasio je Šormaz. Nakon pregledanog stanovništva, koje se nalazi u bazama podataka laktaških timova porodične medicine, kod stanovništva starijeg od 18 godina pronađeno je 3.112 pacijenata sa nekim od faktora rizika pojedinih nezaraznih bolesti kao što su hipertenzija, njih 1.140, zatim povišena tjelesna težina (990), povećan šećer u krvi (259), povišeni holesterol (672) i 1.278 pušača. - Svi oni podvrgnuti su daljem liječenju. Ističem da ti pacijenti vjerovatno ne bi nikada došli kod svog ljekara porodične medicine, da nije bilo aktivnog pristupa timova porodične medicine - rekao je Šormaz. Dakle, blagovremeno otkrivanje ovih bolesti ostvario je svaki tim porodične medicine u Laktašima za građane koji su ga izabrali. Ovo je, napomenuo je Šormaz, siguran put da se smanji rizik i od ranog umiranja od kardiovaskularnih bolesti. Takođe, na ovaj način se podiže nivo zdravstvenog stanja stanovništva određenog područja. D. DAVIDOVIĆ PITANjA Građani pismenim putem mogu da postavljaju pitanja o porodičnoj medicini, a odgovaraće im nadležni u Ministarstvu zdravlja i socijalne zaštite. Ta pitanja i odgovore objavljivaćemo u našem listu. Adresa na koju se pitanja mogu uputiti je Ministarstvo zdravlja i socijalne zaštite Republike Srpske - Jedinica za koordinaciju projekata, Kralja Petra I Karađorđevića broj 100, VII sprat, 78 000 Banja Luka.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.