Još gori kandilo vjere

FOČA - Iako su pet vijekova bili u ropstvu, a 356 godina nisu imali nijednu crkvu, fočanski Srbi nisu dozvoli da se ugasi kandilo vjere u njihovim dušama.

Ovo je na preksinoćnoj, izuzetno posjećenoj promociji svoje knjige "Srpska pravoslavna crkva u Foči" u fočanskom Gradskom pozorištu, istakao autor, protojerej stavrofor Ranko Bilinac, koji je posao sveštenoslužitelja u Foči predano obavljao 25 godina.

Uporedo sa pozivom sveštenika, prota Bilinac se, povodom obilježavanja 150. godišnjice hrama Svetog Nikole u Foči, prihvatio odgovornog posla - pisanja monografije fočanske pravoslavne crkve, od najstarijih vremena, koja je, bilježe istorijski izvori, bila duboko u srednjem vijeku. Stara Foča, koja je do 1376. godine bila dio stare Raške, imala je u varoši, u kojoj je živjelo pravoslavno stanovništvo - dvije crkve. Obje su Turci porušili, a na temeljima velike crkve-bazilike, u centru, podigli su Carevu džamiju, oko 1501. godine.

- U periodu stradanja i ropstva pod Turcima, Srbi su tek 1857. godine, sa turskom dozvolom, izgradili svoj hram Svetog Nikole, koji je građen 10 godina i koji je bio istinski duhovni stožer srpskog naroda i luča srpske vjere na ovim prostorima - istakao je recenzent monografije prof. Radisav Mašić. Prema njegovim riječima, prota Bilinac je konsultujući brojne istorijske izvore, ljetopise i predanja, uspio da napravi svojevrsnu zavičajnu hroniku pravoslavne crkve i vjere u Foči, koja će biti rado čitana, a čiju će vrijednost potvrditi vrijeme.

Osim gradnji crkve Svetog Nikole, autor se osvrnuo i na početke srpske škole i stradanja Srba iz Foče u Prvom svjetskom ratu. Tako je 14. avgusta 1914. godine austrougarski prijeki sud, u jednom danu, strijeljao i objesio 126 fočanskih Srba, dok su mnogi poslani u logore. Akademik Ekmečić ovaj zločin kvalifikuje prvim genocidom u modernoj istoriji!

Monografija se bavi i ratnim razaranjima i stradanjima naroda i crkve u Drugom svjetskom ratu, kao i pokoljem Ravnogorske vojske, od strane Titovih partizana, koji je izvršen polovinom maja 1945. godine u blizini Miljevine.

Tada je u jamu Ponor bačeno i nekoliko desetina pravoslavnih sveštenika, a dio njihovih kostiju iskopan je tek 2004. godine, rekao je protojerej stavrofor prof. dr Predrag Puzović, dekan Pravoslavnog bogoslovskog fakulteta u Foči.

O značaju monografije Ranka Bilinca govorio je i poznati teolog, protojerej prof. dr Dimitrije Kalezić iz Beograda, koji je istakao veliki značaj knjige ne samo za vjernike Foče, nego i mnogo šire.

Organizator promocije knjige "Srpska pravoslavna crkva u Foči" je Srpska centralna biblioteka "Prosvjeta", a izdavači Crkvena opština fočanska i beogradski "Svet knjige".

Sav prihod od prodaje ovog izdanja Ranko Bilinac će pokloniti za izgradnju Svetosavskog hrama u Foči.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.