Crkve brvnare na krilima anđela

UŽICE - Zlatibor je planina za romantične duše, zaljubljene, ljubitelje netaknute prirode, narodnog neimarstva, čistog vazduha i bistrog plavetnila iznad krošnji zlatnih borova.

Zlatibor ne bi bio to što jeste da ga ne krase nepregledni brežuljci, obrasli travom brčkom, pašnjaka zaokruženih borovom i bukovom šumom i pastirskih koliba, štala, torova...

U tom ambijentu na Zlatiboru ugnijezdilo se i nekoliko crkava brvnara od kojih su najpoznatija i najstarija ona u selu Jablanica posvećena Pokrovu presvete Bogorodice i hram u Dobroselicama čiji je zaštitnik sveti Ilija.

Ruske legende prenose da su mali hramovi od drveta, crkve brvnare, pred naletima zla, na krilima anđela u toku noći prenošene sa jednog mjesta u drugo, na neku skrovitiju i šumovitiju lokaciju.

Crkva brvnara u zlatiborskom selu Dobroselice doživjela je istu sudbinu jer su je neimari pod okriljem mraka prenijeli na ovo mjesto u sjenku stabala borova, koji su, kako rekoše, zapamtili odlazak srpske vojske u boj na Kosovo.

Istoričar Dragiša Milosavljević iz Užica tvrdi da najstariji pomen ove građevine potiče iz 1749. godine "kada je monah Josif iz manastira Morače crkvi poklonio jednu knjigu".

Tako je za dubrovačku bravu na ulaznim vratima crkve zapisano da je zaplijenjena u Karađorđevim borbama na Drini.

Sveštenik Miroslav Neđić pokazuje otvor na krovu crkve koji se podizao motkom da bi dim od svijeća na njega izlazio i neobičan "zaklop" od drveta na sporednim vratima hrama.

- Za ovu crkvicu u koju može stati desetak vjernika zainteresovani su ljudi iz cijele Srbije, Srpske pa i inostranstva, posebno ljeti, gdje dolaze da se vjenčaju ili krste dijete - kaže sveštenik.

Seljak Milun Bogićević priča da je nekad o velikim praznicima kod crkve igralo i po desetak kola, a viđeniji domaćini su izgradili i kolibe, zvane sobrašice, u kojima su svoje goste čašćavali hranom i pićem.

- Svega je manje, ali umjesto silnog naroda sad dolaze turisti. Najviše ih je iz Srpske pa pošto ovdje stalno nema sveštenika mene pitaju o crkvi i običajima - kaže Bogićević.

Jedan od turista, koga smo sa foto-aparatom zatekli kod hrama, kaže "da iz porti ovih malih hramova zrači silna energija svih onih koji su se vijekovima ovdje molili Bogu".

Dobroselice

Na petnaestak kilometara od Dobroselica u gustoj borovoj šumi smještena je još jedna crkva brvnara. Na jednom brvnu je zapisano "A zidata je 1821 godine".

- Po načinu izrade i detaljima gradnje ovaj objekat se ubraja u najljepše srpske brvnare. Skoro svi oblici su folklorni i veoma skladni sa duboko rezanim ornamentima - kaže Milosavljević.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.