Tržište umjetnina u Republici Srpskoj i Srbiji

BANjA LUKA - Privatna galerijska delatnost na ovim prostorima je tokom 90-ih godina prošlog veka gotovo nestala. Većina privatnih galerija promoviše i prodaje umetnost koja je dostupna najširoj populaciji, tako da je kvalitet u drugom planu.

Ovo je za "Glas Srpske" rekao menadžer organizacije "Arte Media" iz Beograda Marko Grubač, čija djelatnost obuhvata marketing, animaciju i informacionu analitiku u oblasti kulture, umjetnosti i komunikacija.

- Ostalo je svega nekoliko galerija koje funkcionišu na tržištu i prodaju radove savremenih umetnika. Ipak, najveći deo trgovine umetninama odvija se u sivoj zoni, tako što galeristi i trgovci otkupljuju radove umetnika iz ateljea i prodaju ih izvan galerijskih prostora, na osnovu ličnih kontakata ili nekolicini kolekcionara spremnih za kupovinu dela savremenih umetnika - rekao je Grubač.

On je kao glavne probleme današnjih galerija u Beogradu istakao visoke troškove poslovanja, slabu kupovnu moć publike, odnosno društva, kao i nedostatak edukacije građana u domenu vizuelnih umjetnosti, što je dovelo do veoma niskog nivoa vizuelne kulture stanovništva. To se odražava na prodaju umjetnina. Prema njegovim riječima, u unutrašnjosti je situacija mnogo teža nego u Beogradu.

I istoričar umjetnosti Danka Damjanović slaže se sa Grubačem, da galerije najčešće podilaze ukusu građana.

- U banjolučkim prodajnim galerijama mogu se naći djela različitog kvaliteta, od vrhunskih, preko prosječnih, pa do djela sumnjivog kvaliteta. Vjerovatno se ide na to da se nađe za svakoga ponešto, jer su ljudi po svom unutrašnjem biću predodređeni za određene poetike i teme, bez obzira na to da li je to kvalitet ili nije - istakla je Damjanovićeva.

Zbog toga ona smatra da bi trebalo od osnovne škole, kroz edukaciju putem knjige, kroz rad institucija kulture i kroz konsultacije kustosa i istoričara umjetnosti, raditi na podizanju opšteg nivoa kulture kod građana.

Ona je dodala da ne bi trebalo da cijenu umjetničkog djela određuje kupac, kako se dugo po štampi provlačilo. To nikada, dodala je Damjanovićeva, nije bio kriterijum vrijednosti nekog djela, "jer cijenu određuje kvalitet".

Kupoprodaja

Kupoprodaja umjetnina u Banjoj Luci najčešće se odvija na tri načina: u privatnim i državnim prodajnim galerijama, u ateljeu umjetnika i kod uličnih prodavaca, koji najviše i profitiraju - kazala je Danka Damjanović.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.