Novi sjaj crkve Svetog Ilije

Banjaluka - Radovi na obnovi crkve Svetog Ilije u Mesarima kod Trebinja trebalo bi uskoro da počnu, a projektna dokumentacija je završena.

Potvrdila je ovo arhitekta iz Zavoda za zaštitu kulturno-istorijskog i prirodnog nasljeđa Republike Srpske Milijana Okilj.

Crkva Svetog Ilije se nalazi na vrhu Ilijinog brda (Ilijina glavica) u selu Mesari, sjeverno od magistralnog puta Trebinje - Mostar. Smještena je na obodu Popovog polja, 20 kilometara zapadno od Trebinja.

- Crkva Svetog Ilije je trikonhos, koji je više puta prepravljan. Posljednji put, prema natpisu na arhitravnoj gredi, bilo je to 1897. godine. Najstarije građevine u Zahumlju, Raškoj i Zeti, sve do vremena Stefana Nemanje, imaju preromanički stilski karakter te je vjerovatno i prvobitna crkva sagrađena u periodu od IX do XI vijeka - kazala je Okiljeva.

Objasnila je da je tokom viševjekovnog postojanja hrama došlo do pojave određenog stepena fizičke degradacije, te da jednim dijelom uzrok oštećenja leži u svojstvima kamena od kojih je crkva sagrađena, a sa druge strane, u promijenjenim makro i u mikroambijentalnim uslovima u kojima se nalazi.

- U radovima koji slijede potrebno je obnoviti crkvu uz poštovanje izvornog izgleda i primjenu autentičnih materijala i tehnologija - kaže Okiljeva.

Ističe da je crkva Svetog Ilije sa praistorijskom grobnom gomilom (tumulusom) i nekropolom sa stećcima u Mesarima proglašena za nacionalni spomenik BiH 2008. godine.

- Sve do kraja XIX vijeka čuvalo se staro predanje koje ime Popovog polja dovodi u vezi sa popom Stevanom, predakom Stefana Nemanje, čiji su dvori bili u blizini pećine Vjetrenice - dodala je Okiljeva.

Podsjetila je da je Zavod aktivno uključen u Regionalni program kulturnog nasljeđa za Jugoistočnu Evropu.

- Među kulturnim dobrima iz Republike Srpske uvrštena su Ljetna rezidencija kralja Aleksandra u Han Pijesku, tvrđava Kastel, Hadžišabanovića vila u Palama, stari grad Dobor, Modriča, Spomen-područje Donja Gradina i Most na Žepi - rekla je Okiljeva.

Projekti

- U Zavodu je završen projekat konstruktivne sanacije Mosta na Žepi i Preliminarna tehnička procjena stanja Ljetne rezidencije kralja Aleksandra Karađorđevića. U okviru Ljubljana procesa II (Regionalni program kulturnog nasljeđa za Jugoistočnu Evropu) obezbijeđena su sredstva za obnovu Vijećnice u Novom Gradu. Na ovom projektu Zavod vrši konzervatorski nadzor, a u toku idućeg mjeseca očekuje se završetak radova - kazala je Milijana Okilj.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.