U UN pozivi na poštovanje Dejtona, SAD žele domaća rješenja

NjUJORK - NjUJORK – Predstavnici SAD, Danske, Kolumbije, Pakistana i Velike Britanije istakli su na sjednici Savjeta bezbjednosti Ujedinjenih nacija o stanju u BiH značaj poštovanja Dejtonskog mirovnog sporazuma, ustavnog poretka i suvereniteta BiH, uz pozive na sprovođenje reformi, formiranje vlasti nakon izbora i pronalaženje domaćih rješenja za političke izazove.

Savjet bezbjednosti UN jednoglasno je produžio mandat misije EUFOR „Altea“ u BiH za još godinu dana.

Zamjenik američkog ambasadora pri UN Tami Brus izjavila je da se BiH približava ispunjavanju obećanja iz Dejtonskog mirovnog sporazuma da će sama rješavati svoje izazove i da će njeni lideri donositi domaća rješenja.

Ona je na drugoj polugodišnjoj sjednici Savjeta bezbjednosti UN o stanju u BiH rekla da SAD pozdravljaju produženje mandata misije EUFOR „Altea“, koja nastavlja da doprinosi stabilnosti i bezbjednosti regiona.

Brusova je naglasila da nakon održanih opštih izbora u BiH tek predstoji naporan rad, ističući da Vašington želi da ohrabri izabrane predstavnike da formiraju vlast na lokalnom, entitetskom i nivou BiH, te opravdaju povjerenje koje su im građani ukazali na izborima.

Ona je ponovila da SAD i dalje podržavaju teritorijalni integritet i suverenitet BiH u skladu sa Dejtonskim mirovnim sporazumom.

Nedovoljan napredak na evropskom putu

Zamjenik ambasadora Danske pri UN Sandra Jensen Landi pohvalila je mirno sprovođenje opštih izbora u BiH, ali je naglasila da izborni proces treba da bude praćen konkretnim radom na sprovođenju potrebnih reformi.

Ona je navela da Danska žali zbog nedovoljnog napretka BiH na putu ka članstvu u EU, ističući da još nisu ispunjeni uslovi za otvaranje pristupnih pregovora.

Landijeva je ukazala i na izostanak napretka u sprovođenju agende „pet plus dva“, te pozvala političke lidere u BiH da iskoriste priliku za konkretne pomake u evropskim integracijama.

Naglasila je da Danska poštuje teritorijalni integritet i suverenitet BiH, pozivajući na poštovanje Dejtonskog mirovnog sporazuma i ustavnog poretka.

Pozivi na sprovođenje Dejtonskog sporazuma

Ambasador Kolumbije pri UN Karolina Olarte Basares izjavila je da njena zemlja podržava produženje mandata misije „Altea“ i punu primjenu Dejtonskog mirovnog sporazuma.

Prema njenim riječima, poštovanje sporazuma, ustavnog poretka i vladavine prava mora ostati osnova za prevazilaženje političkih razlika, jačanje demokratskih institucija i očuvanje trajnog mira.

Ona je pozvala vlasti na svim nivoima u BiH i međunarodnu zajednicu da udvostruče napore za sprovođenje agende „pet plus dva“, koju je opisala kao putokaz ka većoj autonomiji i punom preuzimanju suverenih odgovornosti domaćih institucija.

Ambasador Velike Britanije pri UN Sara Mekintoš takođe je pozvala na poštovanje političke samostalnosti, suvereniteta i teritorijalnog integriteta BiH.

Ona je pozdravila mirno odvijanje izbora i transparentnost izbornog procesa, ali je ukazala na velike izazove sa kojima se BiH i dalje suočava, a koji su navedeni i u izvještaju Kancelarije visokog predstavnika /OHR/ dostavljenom Savjetu bezbjednosti.

Mekintoševa je izrazila žaljenje zbog helikopterske nesreće kod Brčkog, u kojoj je prethodnog dana, prema navodima iz njenog obraćanja, poginulo najmanje troje ljudi.

OHR i imenovanje novog visokog predstavnika

Britanska ambasadorka istakla je da London smatra da OHR i dalje ima važnu ulogu u BiH i da podržava rad vršioca dužnosti visokog predstavnika.

Navela je da je pred Upravnim odborom Savjeta za sprovođenje mira važan zadatak imenovanja novog visokog predstavnika, izrazivši nadu da će taj proces uskoro biti završen.

Mekintoševa je naglasila da Velika Britanija poštuje Dejtonski mirovni sporazum i podržava evroatlantsku perspektivu BiH.

Prema njenim riječima, izbori u BiH i Srbiji pružaju priliku za obnovu odnosa u regionu i povratak poštovanju principa Dejtonskog sporazuma.

Izvještaji Vlade Republike Srpske i OHR-a

Na sjednici Savjeta bezbjednosti UN razmatraju se i izvještaj Vlade Republike Srpske i izvještaj OHR-a.

U izvještaju Vlade Republike Srpske navedeno je da su Republika Srpska i njeno rukovodstvo privrženi Dejtonskom mirovnom sporazumu i posvećeni miru i stabilnosti, uz stav da traže dosljedno sprovođenje tog sporazuma.

U dokumentu se ukazuje na, kako je navedeno, kršenje prava konstitutivnih naroda u Federaciji BiH, a posebno na način usklađivanja zemljišnih knjiga, za koji se tvrdi da ugrožava imovinska prava koja Srpska pravoslavna crkva ima vijekovima.

Izvještaj navodi i da bošnjačke stranke blokiraju ekonomski razvoj Republike Srpske, ukazujući na višegodišnje zastoje u realizaciji ključnih projekata, među kojima su hidroelektrana „Buk Bijela“ i aerodrom Trebinje.

U dokumentu se ističe potreba vraćanja demokratije, suvereniteta i vladavine prava u BiH, uz tvrdnje da su visoki predstavnici, uključujući Kristijana Šmita, nametali zakone odlukama za koje, prema stavu Vlade Republike Srpske, nisu imali pravno ovlašćenje.

Pakistan naglašava značaj Dejtona

Ambasador Pakistana pri UN Muhamad Usman Ikbal Jadun izjavio je da su Dejtonski mirovni sporazum, ustavni poredak i cjelokupan ustavni okvir institucija na nivou BiH od vitalnog značaja za mir i stabilnost.

On je izrazio nadu da će politički lideri u BiH nakon izbora sarađivati u duhu međusobnog poštovanja i kompromisa, u okvirima ustavnog poretka.

- Prioritet treba da bude dobrobit svih građana BiH - rekao je Jadun, dodajući da je Dejtonski sporazum od suštinskog značaja za ostvarivanje tog cilja.

Francuska obećala podršku

Lideri koji su izabrani na izborima u BiH mogu da računaju na podršku Pariza u sprovođenju neophodnih reformi, izjavio je ambasador Francuske u UN Žerom Bonafont.

On je na sjednici Savjeta bezbjednosti UN o stanju u BiH pozdravio jednoglasno usvajanje produžetka mandata Eufora u BiH na još godinu dana,uz napomenu da Euforova misija "Altea" ostaje ključna za bezbjednost i stabilnost u BiH.

Bonafont je naglasio da Francuska i dalje podržava Dejtonski mirovni sporazum, kao i teritorijalni integritet i političku nezavisnost BiH.

Francuski ambasador pozdravio je pozitivno sprovođenje izbornog procesa tokom izbora u BiH održanih 4. oktobra, naglasivši da je izborima građanima omogućeno da demokratski izaberu svoje predstavnike.

Bonafont je naveo da Francuska poziva izabrane predstavnike da što prije formiraju vlasti na nivou entiteta i BiH i time omoguće BiH da nastavi sprovođenje reformi na putu pridruživanja EU.

On je izrazio nadu da će uskoro biti imenovan i novi visoki predstavnik u BiH.

Bonafont je pozvao sve strane u BiH da pronađu kompromis potreban za sprovođenje neophodnih reformi.

On je dodao da izabrani lideri u BiH mogu da računaju na podršku Francuske u sprovođenju neophodnih reformi.

Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i X nalogu.