Na današnji dan rođen Mihailo Pupin - genije i diplomata

Srna
Na današnji dan rođen Mihailo Pupin - genije i diplomata

BIJELjINA- Srpski fizičar i pronalazač Mihailo Pupin (1854-1935), čije je najveće otkriće, samoindukcioni kalemovi (Pupinovi kalemovi), omogućilo prenos telefonskih razgovora na veliku daljinu, rođen je na današnji dan 1854. godine.

Iz rodnog Idvora, u Banatu, 1874. godine, poslije školovanja u Pančevu i Pragu, otišao je u SAD, gdje je u Njujorku završio Univerzitet Kolumbija, na kojem je kasnije bio profesor teorijske fizike i 40 godina predsjednik Instituta radio-inženjera.

Prvi od njegovih mnogobrojnih pronalazaka bio je električni rezonator pomoću kojeg provodnik omogućava istovremeni prenos vijesti na različitim talasnim dužinama.

Otkrio je i sekundarne radijacije rendgenskih zraka, elektromagnetne detektore i napisao univerziteski udžbenik termodinamike. Za naučni rad 1920. godine dobio je Edisonovu medalju, a za autobiografsku knjigu "From Immigrant to Inventor ", kod nas prevedenu pod naslovom "Od pašnjaka do naučenjaka", 1924. Pulicerovu nagradu.

Njegovo ime nose laboratorije za fiziku Univerziteta Kolumbija.

Godine 1912. Kraljevina Srbija imenovala je Pupina za počasnog konzula u SAD.

Ovu dužnost obavljao je sve do 1920. godine. Sa te pozicije on je mnogo doprinio uspostavljanju međudržavnih i širih društvenih odnosa Kraljevine Srbije (kasnije Kraljevine Jugoslavije) i SAD.

Pupin je po završetku Prvog svjetskog rata, kao tada već poznati i priznati naučnik, ali i politički uticajna figura u Americi, uticao na konačne odluke Pariske mirovne konferencije, kada se odlučivalo o određivanju granice buduće Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca.

Mihailo Pupin, naučnik svjetskog glasa, umro je 12. marta 1935. godine.

© AD "Glas Srpske" Banja Luka, 2018., ISSN 2303-7385, Sva prava pridržana