Septembarski nemir

Milijana Latinović

Srbi u opštinama Bosanski Petrovac, Drvar, Glamoč i Bosansko Grahovo već skoro četvrt vijeka oplakuju svaki septembar, mjesec koji je u njihovim kalendarima ispisan krvlju i koji nisu i ne mogu da zaborave.

Sjećanje na nedaće koje su ih snašle ratnih devedesetih ne blijedi, a uspomene na mučki ubijene djedove, očeve i braću ne daju im da potisnu u zaborav septembar 1995. godine, kada su, bježeći pred neprijateljskom čizmom, napustili svoja vjekovna ognjišta. Mnogi su nova gnijezda svili pod okriljem Republike Srpske i tamo dalje preko Drine u Republici Srbiji, ali su njihova srca zauvijek ostala u krvavoj Krajini.

Oni koji su pohrlili na svoja ognjišta, podigli kuće iz pepela i započeli novi život na zgarištu, ni danas, 24 godine nakon rata, ne mogu da žive u miru i slobodno. Ne mogu jer isti oni koji su ih protjerali devedesetih u septembru slave dane progona Srba iz FBiH. Slavlje je i ove godine zakazano za 13. septembar u Drvaru, gdje Kantonalni odbor HDZ-a BiH Livno planira da likuje i proslavlja navodno oslobođenje Bosanskog Grahova, Drvara i Glamoča.

Na taj način organizatori slavlja samo produbljuju jaz među narodom, koji je oduvijek bio spreman da živi sa komšijama druge nacije i vjere. Obični, mali ljudi, mali jer ne sjede u foteljama i ne primaju plate u iznosu od nekoliko hiljada, ni onda nisu željeli da gube glave u rovovima, ali su na to natjerani. Ne žele ni sada da gube glavu u miru i drhte pred neizvjesnom sudbinom svoje djece. Ne žele nemire, ratne zastave ni povike koji slave zlo i mržnju. Samo dan kasnije, već godinama slična proslava organizuje se i u Bosanskom Petrovcu. I dok Bošnjaci slave dan “oslobođenja” i po ko zna koji put sole žive srpske rane, Srbi povratnici pale svijeće za najmilije.

Da nesreća nikada ne dolazi sama posvjedočiće mještani petrovačkih sela, koji već mjesecima strahuju da će na njihovom pragu biti izgrađen migracioni centar. Mjesecima BiH potresaju priče u kojima su fizički obračuni migranata glavna tema. Nisu njihovi fizički obračuni jedini problemi koji bude strah kod domaćeg stanovništva. Među migrantima je nedavno vladala epidemija šuge, a tu su i tuberkuloza, hepatitis i HIV. Mnogi imaju posla i sa drogom, a šteta koju su napravili u imigracionim centrima mjeri se stotinama hiljada maraka. BiH se ni toliko godina nakon rata nije oporavila od svega što su ti nemili događaji donijeli sa sobom, a stanovništvo nije spremno i ne želi da strahuje i sada u miru.

I ponovo mještani četiri zapadnokrajiške opštine čekaju septembar, jer 1. je rok za rješavanje pitanja zbrinjavanja migranata, koje svim silama žele smjestiti u Medeno Polje u Bosanskom Petrovcu. Oči stanovnika tog kraja, koji su uprkos svemu ostali u ovoj i ovakvoj BiH, uprte su u Republiku Srpsku i pomoć koju su im obećali nadležni iz RS. Bez te ruke spasa i ovaj septembar donijeće samo nemir.

© AD "Glas Srpske" Banja Luka, 2018., ISSN 2303-7385, Sva prava pridržana