Na otpad otišla 5,84 miliona komada novčanica i kovanica

Milijana Latinović
Na otpad otišla 5,84 miliona komada novčanica i kovanica

BANjALUKA - Centralna banka BiH je za deset mjeseci ove godine uništila 5,84 miliona komada novčanica i kovanica nepodobnih za opticaj u vrijednosti od 226,17 miliona maraka, što je manje nego lani, a ekonomisti smatraju da je razlog za to što sve više građana za plaćanje i najmanjih računa koristi kartice.

U Centralnoj banci BiH za “Glas Srpske” pojašnjavaju da je uništeno ukupno 5,82 miliona komada novčanica vrijednosti 226,15 miliona maraka, što je u poređenju sa istim periodom prošle godine manje za 2,2 miliona komada novčanica.

- Najveće količine uništenih novčanica su pohabane novčanice koje su usljed upotrebe dotrajale te im je znatno smanjen kvalitet papira i boja, odnosno svojim izgledom nisu podobne za dalji opticaj - objašnjavaju u Centralnoj banci i dodaju da je uglavnom riječ o novčanicama koje su poderane na dva ili više dijelova zalijepljene ljepilom, nedostaje im jedan ili više dijelova, iscrtane novčanice ili oštećene masnoćom, bojom ili one koju su nagorjele, progorjele, nagrižene i slično.

Dodaju da je od januara do kraja oktobra ove godine ukupno uništeno 16.078 komada kovanog novca nepodobnog za opticaj, ukupne vrijednosti 24.092 KM, što je za 5.873 novčića više nego u istom periodu lani.

Iz Centralne banke pojašnjavaju da je oštećeni kovani novac uglavnom iskrivljen, okrnjen, nagrižen odnosno izgubio autentični oblik.

- Podaci o uništenim novčanicama variraju po godinama iz razloga što na njih utiče mnogo faktora, kao što su količine zaprimljenog gotovog novca nepodobnog za opticaj od komercijalnih banaka, povećanja broja oštećenih novčanica iz određenog razloga, količine primljene na zamjenu od fizičkih lica, privremeno obustavljanje uništavanja radi stanja strateških zaliha, kao i obavljanje poslova u vanrednim uslovima koje je izazvala pandemija virusa korona - ističu u Centralnoj banci.

Ekonomista Zoran Pavlović ističe da je manje oštećenih i uništenih novčanica zato što je generalno manje gotovog novca u opticaju.

- U porastu je kartično plaćanje robe i usluga, a smanjuje se korišćenje papirnog i metalnog novca, zbog čega ne čudi to što je zbog oštećenja zamijenjeno ili uništeno manje novca. Kartično plaćanje je sve zastupljenije i građani za najmanje iznose koje treba da plate koriste kartice, a ne gotovinu. Smatram da će taj trend u budućnosti biti sve izraženiji - istakao je Pavlović.

Falsifikati

U Centralnoj banci BiH navode da je za deset mjeseci ove godine registrovano ukupno 1.218 komada falsifikovanih novčanica i kovanica svih valuta i apoena, što je za 33,04 odsto manje u odnosu na isti period prošle godine. Preciziraju da je od ukupnog broja 335 bilo falsifikovanih novčanica maraka, što je za 2,6 odsto više u odnosu na isti period lani.

- Najviše falsifikata je bilo u apoenima od 50 i 100 maraka - naveli su u Centralnoj banci i dodali da je u navedenom periodu registrovano i 77 komada falsifikovanih novčanica evra.

© AD "Glas Srpske" Banja Luka, 2018., ISSN 2303-7385, Sva prava pridržana